Kurum Sınavları Mülakat Çalışma Soru ve Cevapları


 

                                      İKTİSAT SORULARI

 

1-Alternatif maliyet(fırsat maliyeti) nedir ?

Bir şeyin seçilmesi nedeniyle vazgeçilen en iyi alternatifin değerine denir

 

2-Anti Tröst yasalar nedir ?

Oligopolcü firmaların aralarında anlaşarak monopol gücü elde etmeye çalışmalarını yasaklamaya çalışan düzenlemelere denir

 

3-Anahtar para nedir ?

Altın kambiyo sisteminde bir ülkenin parası,altına bağlı olan başka bir ülkenin parasına bağlıdır.Altına bağlı olan yabancı ülke parasına anahtar para denir

 

4-Anons etkisi nedir ?

Merkez bankasının reeskont oranı aracılığı ile piyasalara izlenen para politikasındaki değişikliğin sinyalinin verilmesine denir

 

5-Arbitraj nedir ?

Döviz ve menkul kıymet gibi ekonomik varlıkların farklı piyasalarda aynı anda meydana gelen fiyat farklılıklarından kar sağlamak amacıyla eşanlı olarak alınıp satılmasına denir

 

6-Arz esnekliğini açıklayın ?

Fiyatta meydana gelen bir birimlik değişme karşısında arz miktarında meydana gelen değişim oranına denir

 

7-Asgari ücret nedir ?

Fiyat tabanının işçileri korumak için uygulanması sonucunda ortaya çıkan ve ücret düzeyinin devletçe tespit edilmesine yönelik politikalara denir

 

8-Atıf teorisini açıklayın ?

Tüketim mallarının fayda fonksiyonundan üretim mallarının fayda fonksiyonunun çıkarılması sonucu oluşan fonksiyona denir

 

9-Azalan marjinal ikam oranı nedir ?

Tüketicinin aynı tatmin düzeyinde kalabilmek için kullanacağı x malı miktarının bir birim artırıldıkça,y malından vazgeçmeye razı olduğu miktarın azalmasına denir

 

10-Arrow çıkmazı (imkansızlık teorisi) nedir ?

Arrowa göre adil bir oylama yöntemi ve bireysel tercihler ile toplumsal tercihler arasında tutarlılık toktur.Ortak bir oylama yapılabilmesi için ise ;

-seçimler serbestçe yapılmalıdır

-alternatifler dikte edilmemelidir

-alternatifler sıralamayı bozmamalıdır

-sıralam sonunda ortaya çıkan refah fonksiyonu tek bir sosyal sıralamaya imkan vermelidir

 

11-Arz yanlı iktisat yaklaşımını açıklayın ?

Enflasyon ile işsizliğin aynı anda ortaya çıktığı dönemde,stagflasyon sorununa çözüm aramak için ortaya çıkan yaklaşımdır.Bu yaklaşıma göre enflasyonla mücadeledeki amaç toplam arzı artırmaktır.Üretim maliyetleri üzerindeki yüksek vergilerin kaldırılması gerektiğini savunurlar

 

12-Azalan verimler kanunu nedir ?

Kısa dönemde değişken girdi miktarı sürekli olarak artırılırsa çıktı miktarı önce artan hızla,daha sonra azalan hızla artar ve daha sonra da azalır.Bu olaya azalan verimler kanunu denir

 

13-Bağlı ticaret anlaşma ve türleri nelerdir ?

-takas

-kliring

-switch

-geri satın alma

 

14-Başabaş noktası nedir ?

Toplam hasılatın toplam maliyete eşit olduğu (TR=TC) noktaya başabaş noktası denir.Burada kar yada zarar yoktur,bu nokta kara geçiş noktasıdır

 

15-Bedavacılık sorunu nedir ?

Bireyin hiçbir kamusal faaliyete katılmayıp yükümlülük altına girmeden,başkaları için üretilen mallarıdan yararlanmak ister.Malı satın alan kişiler dışında başkalarının da kullanmasına bedavacılık sorunu denir

 

16-Bebek endüstri tezi nedir ?

Yeni gelişen ve ihracat potansiyeli yüksek olan endüstrilere,gelişene kadar destek verilip diğer endüstrilere karşı korunmasına denir

 

17-Bedelsiz ithalat

Ülkeden herhangi bir döviz çıkışı olmadan,yurtdışında elde edilen gelir ve kazançlarla yurtdışından alınan malların ülke içine sokulmasıdır

 

18-Benthamcı sosyal refah yaklaşımı nedir ?

Benthama göre sosyal refah toplumdaki farklı bireylerin faydalarının toplamına eşittir.Bunun için sosyal refahın maksimize edilebilmesi sadece bireysel faydaların toplamının maksimize edilmesi ile mümkün olur

 

19-Bergson kriteri nedir ?

Politikada karar verecek olanlar,kendi değer ve hükümlerine göre yada etkisi altında kaldıkları kişi ve grupların değer ve hükümlerine göre bir karar alırlar yada almazlar

 

20-Bertrand modelini açıklayın ?

Bertrand modelinde fiyat seviyesi veri olarak kabul edilir.Firmalar rakiplerinin fiyat seviyesini değiştirmeyeceklerini düşünerek karar alırlar

 

21-Beveridge eğrisini açıklayın ?

İşsizlik türlerini birbirlerinden ayırmak için geliştirilmiş bir modeldir.Beveridge eğrisi açık iş ile işsizlik arasındaki negatif ilişkiyi gösterir

 

22-Borç servis oranı nedir ?

Borç servis oranı cari yılda ödenilecek dış borç anapara ve faiz ödemelerinin ihracat gelirlerine oranıdır.Bu oranın yüksek olması devletin borçalarını ödemede yetersiz kaldığının göstergesidir

 

23-Bütçe doğrusunu açıklayın ?

Tüketicinin gelirinin tamamını harcayarak satın alabileceği mal bileşimlerini gösteren noktaların geometrik yerine denir.Malların fiyatlarında değişiklik yokken tüketicinin geliri artarsa bütçe doğrusu sağa,geliri azalırsa bütçe doğrusu sola kayar

 

24-Cari açık nedir ?

Cari açık mal ithalat ve ihracatı ile birlikte hizmet ithalat ve ihracatının da göz önüne alınarak hesaplandığı,ithalatın ihracattan fazla vermesi durumudur.

Bir ülkenin ihraç ettiği mal ve hizmetlerden elde ettiği gelirin,ülkenin yurt dışından ithal ettiği mal ve hizmetlere yaptığı ödemelerden az olmasına denir

 

25-Chamberlin modelini açıklayın ?

Bu modele göre firmalar birbirlerinin kararlarından etkilenirler ancak bağımsız hareket ederler.Firmalar hatalarından ders alırlar

 

26-Coase teoremini açıklayın ?

Dışsal ekonomilerde mülkiyet hakkı değişiminde ortaya çıkan iki taraftan,zararı olanın zarar görenle anlaşarak zararı karşılamasını ve bunun sonucunda da ekonomik etkinliğin artmasını öngeren teoreme denir

 

27-Cobb Douglas üretim fonksiyonu nedir ?

Negatif eğimli bir eş ürün eğrisi olan ve ikame esnekliği 1 e eşit olan üretim fonksiyonuna denir

 

28-Cobweb(örümcek ağı) teoremini açıklayın ?

Tarımsal ürünlerde meydana gelen arz-fiyat değişmesini inceleyen teoremdir.Tarım piyasasındaki üreticilerin ürünlerini üretirken bir önceki yılın fiyatlarını dikkate almaları sonucu oluşan dalgalanmaları inceler.Burada arz talebe bir yıl gecikmeli olarak uygulanmaktadır.Bunun sonucunda da sürekli dalgalanma,dengeye yönelik dalgalanma ve dengeden uzaklaşan dalgalanmalar meydana gelir

 

29-Cournot modeli nedir ?

Bu modele göre firmalar arasındaki rekabet miktar rekabetidir.Firmalar karar alırken rakiplerinin üretim miktarını değiştirmeyeceğini düşünerek hareket ederler

 

30-Çapraz kur nedir ?

İki yabancı para ve bu iki paranın her birinin bir üçüncü yabancı para ile arasındaki döviz değişim kuruna denir.Örneğin elimizdeki 100 doları sterline çevirmek istiyorsak,bunu önce tl ye daha sonra sterlin e çevirmeden,direk dolardan sterline çevirebilme imkanı sağlayan kura çapraz kur denir

 

31-Damping ne demektir ?

İhracat endüstrisindeki bir firmanın,malını dış piyasada iç piyasadakinden daha düşük bir fiyata satmasına denir

 

32-Dengeli kalkınma modeli nedir ?

Rosenstein ve Rodan tarafından geliştirilmiştir.Piyasada faaliyet gösteren birkaç büyük sektöre değil,tüm sektörlere aynı anda yatırım yapılması gerektiğini öngören modeldir

 

 

33-Dengesiz kalkınma modeli nedir ?

Hirschman tarafından geliştirilmiştir.Ekonomide potansiyel kalkınmayı sağlayabilmek için sadece piyasadaki öncü sektörlere yatırım yapılması gerektiğini öngören modeldir

 

34-Deflasyon nedir ?

Fiyatlar genel seviyesinde meydana gelen sürekli azalışa denir

 

35-Deflasyonist dönemlerde uygulanması gereken para politikaları nelerdir ?

-para arzı artırılır

-reeskont oranı azaltılır

-zorunlu karşılık oranı azaltılır

-disponibilite oranı azaltılır

 

36-Deflasyonist dönemlerde uygulanması gereken maliye politikaları nelerdir ?

-kamu harcamaları artırılır

-vergiler azaltılır

-dış borçlanmaya gidilir

-bütçe açığı verilir

 

37-Değer paradoksu nedir ?

Bir malın fiyatını ve değerini belirleyen marjinal faydasıdır.Elmas-su örneğine bakarsak su doğada elmasa göre daha fazladır ve bunun için de marjinal faydası elmasa göre daha düşüktür.Bunun sonucunda da su elmasa göre daha ucuz ve değersizdir

 

38-Depresyon nedir ?

Ekonomide iki çeyrek üst üste deflasyon yaşanması,ekonomik büyümenin negatif olması yada üretimin durması durumlarına depresyon denir

 

39-Devalüasyon nedir ?

Ülkenin milli parasının yabancı paralar karşısında değerinin düşürülmesine denir.Devalüasyon sonucu ihraç mallarının fiyatları ucuzlar ve ihracat artar,böylece döviz girişi artar ve ödemeler bilançosu dengelenir

 

40-Dezenflasyon nedir ?

Fiyatlar genel seviyesindeki artış hızının yavaşlamasına denir

 

41-Dışsallık nedir ve türleri nelerdir ?

Bir tüketici veya üreticinin yapmış olduğu faaliyetler sonucu başka bir tüketiciye veya üreticiye yapmış olduğu katkı yada vermiş olduğu zararlara dışsallık denir.Pozitif dışsallık tüketici yada üreticinin olumlu olarak etkilenmesidir.Negatif dışsallık ise tüketici yada üreticinin zarara uğraması ve olumsuz etkilenmesidir

 

42-Dışlama etkisini açıklayın ?

Kamu harcamalarında meydana gelen artış,para talebini ve faiz oranlarını artırır.Faiz oranlarındaki artış da özel kesim yatırımlarının azalmasına sebep olur.İşte bu duruma dışlama etkisi denir ve LM eğrisinin dikey eksene paralel olduğu klasik bölgede dışlama etkisi tamdır

 

43-Dış ticaret açığı nedir ?

Dış ticaret açığı mal ithalat ve ihracatı sonucunda,ithalatın ihracattan fazla olması sonucu oluşan açıktır

44-Dış ticaret politika amaçları nelerdir ?

-otarşi sağlamak(ekonomik açıdan kendi kendine yeterlilik)

-dış rekabetten korunma

-ekonomik liberalizasyon

-iç piyasaları düzenlemek

-iç ekonomik istikrar sağlamak

 

45-Dış ticaret politika araçları nelerdir ?

-gümrük tarifeleri

-tarife dışı araçlar

-ithalat kotaları

-görünmez engeller

-gönüllü ihracat kısıtlamaları

 

46-Differansiyel rant nedir ?

Ricardoya göre artan nüfus sonucu az verimli topraklar da tarıma açılır fakat ellerinde verimli toprak olanlar fazla maliyete katlanmadan diğer toprak sahiplerine göre daha çok gelir elde ederler.İşte bu kazança differansiyel rant denir

 

47-Disponibilite oranı nedir ?

Merkez bankasının belirlediği miktar dahilinde tüm bankaların halizhazırda bulundurması gereken mevduat oranına denir.Disponibilite oranı para politikası aracı olarak kullanılmaktadır

 

48-Dolarizasyon (tam para ikamesi) ne demektir ?

Bir ülkenin ulusal parasını tamamen terk edip,yabancı para birimini resmi para birimi olarak kullanmasına dolarizasyon denir

 

49-Dotasyon ne demektir ?

Herhangi bir kamu ekonomisinin,başka bir kamu ekonomisinin yararı için yapmış olduğu harcamalara denir.Örneğin genel bütçeden özel bütçelere yapılan hazine yardımı bu tür harcamalardır

 

50-Döviz kuru sistemleri nedir açıklayın ?

_sabit döviz kuru,para otoritesi tarafından döviz kurunun sabitlenmesidir

_esnek döviz kuru,para otoritesi kura müdehale edemez ve döviz kuru piyasaya göre belirlenir

 

51-Döviz piyasasında geleceğe yönelik işlemler nelerdir ?

-swap

-opsiyon

-future forward

-hedging

-spekülasyon

 

52-Dul küpü teorisi nedir ?

Ücretliler ve sermaye sahiplerinin tasarruf eğilimleri sabit tutulduğunda,gelir içindeki kar payının yatırım-hasılaya oranı ile belirlenmesine denir.Bu durum da ücretlilerin kazandıklarını harcamalarına,sermaye sahiplerinin ise harcadıklarını kazanmalarına neden olur

 

53-Dünya bankasının amaçları nelerdir ?

Dünya bankası ve Imf 1944 yılında yapılan Bretton Woods konferansında alınan kararlar sonucu 1946 yılında kurulmuştur.Türkiye ise bu kuruluşlara 1947 yılında üye olmuştur

-üye ülkelerin bilançolarındaki dengesizlikleri gidermek

-dünya kaynaklarının gelişmesine yardımcı olacak yatırımları yapmak

-az gelişmiş ülkelerin sermaye ihtiyaçlarının karşılanmasına yardımcı olmak

-üye ülkelerin ulusal parasının dış değerinde istikrar sağlamak

 

54-Düşük mal nedir ?

Tüketicilerin geliri arttıkça tüketilen mal miktarının azaldığı mallara denir

 

55-Edgeworth kutu diyagramını açıklayın ?

Dikey ve yatay kenarların,ya farklı malları yada farklı faktörleri simgelediği dikdörtgen şeklinde bir diyagramdır.Dikdörtgenin alanı içinde yer alan noktaların,çeşitli mal yada faktör bileşimlerini gösterdiği  ve en etkin tüketim yada üretim bileşimlerinin farksızlık eğrileri yada eş ürün eğrileri aracılığıyla belirlendiği diyagrama denir.Tüketiciler arası denge noktalarını birleştiren eğriye sözleşme eğrisi ; üreticiler arası denge noktalarını birleştiren eğriye de mukavele eğrisi denir

 

56-Ekonomik(iktisadi) birlik nedir ?

Birliğe üye olan ülke ekonomilerinin ekonomik ve sosyal politikalar ile tam olarak birleştirilmesidir.Özellikle de tek para sistemi ekonomik birliğin temelini oluşturur

 

57-Ekonomik kar nedir ?

Toplam gelirden örtülü ve açık maliyetleri de içeren toplam maliyetlerin çıkarılması sonucu oluşan kara denir

 

58-Emek arzını açıklayın ?

Bireyin boş zaman ile çalışma tercihi arasındaki ilişkiyi gösteren eğridir.Ücret oranları arttıkça kişiler daha çok çalışmak isteyip emek arz ederler,buraya kadar emek arz eğrisi pozitif eğimlidir ve ikame etkisi gelir etkisinden büyüktür.Ancak bir noktadan sonra ücretler artsa da kişiler artık çalışmayı değil dinlenmeyi tercih ederler,bu noktadan sonra da emek arz eğrisi negatif eğimli hal alır ve gelir etkisi ikame etkisinden büyüktür

 

59-Enflasyon nedir ?

Fiyatlar genel seviyesinde meydana gelen sürekli artışa denir

 

60-Enflasyon ataleti ne demektir ?

Enflasyonu düşürmek için uygulanan politikalara karşın,iktisadi karar birimlerinin geçmiş dönemki enflasyon beklentilerini sürdürmeleri nedeniyle,enflasyon oranının düşmeye karşı direnç göstermesi ve yapışkan hale gelmesidir

 

61-Enflasyon hedeflemesi nedir ?

Merkez bankalarının genellikle hükümet ile birlikte para politikası amacı olarak belli bir enflasyon oranı belirlemelerine denir.Buradaki temel hedef ise fiyat istikrarını sağlamaktır

 

62-Enflasyon vergisi nedir ?

Enflasyon dönemlerinde bireyin nominal gelirindeki artış sebebiyle daha fazla harcama yapması sonucunda aradaki farkın devlete vergi gibi aktarılmasını sağlamasına denir

 

63-Enflasyonist dönemlerde uygulanması gereken para politikaları nelerdir ?

-para arzı azaltılır

-reeskont oranı artırılır

-zorunlu karşılık oranı artırılır

-disponibilite oranı artırılır

 

64-Enflasyonist dönemlerde uygulanması gereken maliye politikaları nelerdir ?

-kamu harcamaları kısılır

-vergiler artırılır

-iç borçlanmaya gidilir

-bütçe fazlası verilir

 

65-Enflasyonun gelir dağılımı üzerindeki etkisi nedir ?

Enflasyonist dönemlerde paranın satın alma gücü azaldığı için sabit gelirlilerin reel geliri azalır.sermaye geliri elde edenler ise spekülatif hareketlerle faiz ve kambiyo geliri gibi gelir elde ederler.Yani gelir dağılımı sabit gelir elde edenlerden sermaye geliri elde edenlere doğru kayarak gelir dağılımında adaletsizlik oluşur

 

66-Engel eğrilerini açıklayın ?

Malın fiyatı sabitken tüketicinin geliri ile alabileceği mal bileşimini gösteren eğridir.Gelir tüketim eğrisi yardımıyla çizilen eğrilerdir ve Gelir tüketim eğrileri ile engel eğrilerinin şekli aynıdır

 

67-En çok kayırılan ülke ne demektir ?

Bir ülkeye dış ticarette uygulanan tarifeler ve kuralların tamamının,GATT üyesi tüm ülkelere aynı şekilde uygulanması ilkesine denir

 

68-Eş maliyet doğrusu nedir ?

İki girdiden belirli bir harcama karşılığında satın alınabilecek maksimum miktarları gösteren doğruya denir

 

69-Eş ürün eğrisinin özellikleri nelerdir açıklayın ?

-negatif eğimlidirler

-üzerindeki her noktada aynı girdi miktarını gösterir

-orijine göre dış bükeydir ve orjinden uzaklaştıkça toplam ürün artar

-birbirini kesmezler

 

70-Etkinlik nedir ?

Ekonomide var olan mevcut kaynakların toplumun gereksinimini en iyi karşılayacak şekilde üretime koşulmasına etkinlik denir

 

71-Euro dolar nedir ?

Abd dışında bulunan banka ve diğer kurumlarda açılan dolar hesaplarına denir

 

72-Faiz oranı etkisi(keynesyen etki) nedir ?

Keynes e göre nominal para arzı sabitken fiyatlar düşerse  reel para arzı artar.Bunun sonucunda faiz oranları azalır ve yatırımlar artar ve daha fazla reel gelir elde edilir

 

 

 

73-Farksızlık eğrisinin özellikleri nelerdir açıklayın ?

-negatif eğimlidirler

-üzerindeki her noktada aynı faydayı gösterir

-orijine dış bükeydir ve orjinden uzaklaştıkça fayda düzeyi artar

-birbirini kesmezler

 

74-Fedakarlık oranı nedir ?

Anti enflasyonist politikalar sonucunda gsmh da ortaya çıkan yüzde azalmanın enflasyonda ortaya çıkan yüzde azalmaya oranıdır

 

75-Finansal derinleşme nedir ?

Ekonomide finansal araçlarda ortaya çıkan yenilik sürecinde,tasarrufları yatırımlara dönüştüren kanalların yaygınlaşmasına denir

 

76-Fisher etkisi nedir ?

Beklenen enflasyonda meydana gelecek bir birimlik değişme,nominal faiz oranını aynı miktar ve aynı yönde değiştirecektir çünkü (reel faiz : nominal faiz – beklenen enflasyon)

 

77-Fiyat farklılaştırması nedir ?

Monopolcünün karını maksimum etmek için aynı malı değişik alıcılara farklı farklı fiyatlardan satmasına denir

-1.derece fiyat farklılaştırma ; her tüketiciye farklı fiyat uygulanması

-2.derece fiyat farklıllaştırma ; satılan mal miktarı arttıkça farklı fiyat uygulanması

-3.derece fiyat farklılaştırma ; piyasa gruplarına göre ayrı fiyat uygulanması

 

78-Fiyat intibakı(walrasgil) nedir ?

Arz fazlası durumunda fiyat denge fiyatından yüksektir.Piyasanın dengeye gelebilmesi için satıcının malın fiyatını düşürmesi gerekmektedir.Talep fazlası durumunda ise fiyat denge fiyatından düşüktür.Tüketiciler daha yüksek ücretler vererek malı almaya razı olurlar,böylece fiyat tekrar artma eğilimi göstererek dengeye yönelir

 

79-Fiyat liderliği nedir ?

Oligopol piyasalarında piyasada lider konumda olan firmanın fiyat belirlemesine denir.Fiyat bu lider tarafından belirlenir,diğer firmalar da bu fiyatı izlerler

 

80-Fiyat tabanı(taban fiyat) nedir ?

Hükümet tarafından piyasada satılacak olan malın en düşük fiyatının belirlenmesidir.Üreticiyi korumaya yönelik bir uygulamadır.Fiyatın denge fiyatı üzerinden belirlenmesi sonucu arz fazlası oluşur ve bu uygulamanın başarılı olabilmesi için oluşan bu arz fazlasının hükümet tarafından alınması gerekir

 

81-Fiyat tavanı(tavan fiyat) nedir ?

Hükümet tarafından piyasada satılacak olan malın en yüksek fiyatının belirlenmesidir.Tüketiciyi korumaya yönelik bir uygulamadır.Fiyatın denge fiyatının altında belirlenmesi sonucu talep fazlası oluşur ve bunlar sonucunda karaborsa sorunu ortaya çıkar

 

82-Fiyat tüketim eğrisini açıklayın ?

Tüketicinin geliri ve mallardan birinin fiyatı sabitken,diğer malın fiyatının değişmesi sonucu ortaya çıkan denge noktalarının birleştirilmesiyle elde edilen eğriye denir

 

83-Forfaiting nedir ?

Uzun vadeli kredili ihracattan doğan alacak hakkının,dönülmeyecek şekilde iskonto yoluyla temlik edilmesidir(devredilmesidir)

 

85-Future Forward nedir ?

Belirli miktarda dövizin gelecekte belirli bir zamanda ve yine belirli bir kur düzeyinden alım ve satımına imkan sağlayan piyasalara denir

 

86-Füzyon ne demektir ?

Füzyon şirket evliliği anlamına gelmektedir.Bir büyük işletmenin bir yada birkaç küçük işletmeyi satın almasıyla oluşan şirket birleşme türüne denir

 

87-Gelir tüketim eğrisini açıklayın ?

Tüketicinin zevkleri ve malların fiyatları sabitken nominal gelirin değişmesi sonucu ortaya çıkan denge noktalarının geometrik yerine denir

 

88-Genel denge analizi(walras) nedir açıklayın ?

Herhangi bir malın arz yada talebini etkileyen tüm faktörlerin göz önüne alınmasıyla yapılan denge analizine denir

 

89-Genişleme yolu eğrisi nedir ?

Faktör fiyatları veri iken farklı maliyet olanaklarına göre,işletmenin seçeceği optimum faktör bileşimlerinin geometrik yerine denir

 

90-Giffen paradoksunu açıklayın ?

Herhangi bir malın fiyatı arttıkça o mala olan talebin de artması durumuna giffen paradoksu denir.Talep kanununa aykırı olan durumdur

 

91-Gini katsayısı nedir ?

Lorenz eğrisi yardımıyla gelir dağılımında adaletsizliği ölçmeye yarayan katsayıya gini katsayısı denir. Gini katsayısı 0 ile 1 arasında değerler alır.Katsayı 0 a yaklaştıkça adalet artar,1 e yaklaştıkça adaletsizlik artar.Türkiyede 2013 verilerine göre gini katsayısı 0,42 dir

 

92-Gösteriş(snop) etkisi nedir ?

Bir kişinin,tüketimi artan mala olan talebinin artması durumuna denir

 

93-Gresham yasası nedir açıklayın ?

Bir ekonomide var olan kötü ve değersiz olan paranın daha çok kullanılarak,iyi ve değerli olan parayı piyasadan kovmasına denir

 

94-Gayri safi milli hasılayı belirleyen unsurlar nelerdir ?

-tüketim (c)

-yatırım  (ı)

-kamu harcamaları (g)

-net ihracat (nx)

 

95-Gurley Shaw yaklaşımını açıklayın ?

Hane halkının alternatif likit değer olarak kabul edebileceği tüm değerlerin para arzı tanımına dahil edilmesi gerektiğini öne süren yaklaşımdır

 

96-Gümrük birliği nedir ?

Gümrük birliği yapan ülkelerin kendi aralarında gümrük tarifelerini kaldırdığı,ancak dışarıya karşı ortak dış gümrük tarifesi uyguladığı birlik türüne denir

 

97-Hakim stratejiyi açıklayın ?

Oligopol piyasasında,firmaların diğer firmalara bakmadan,kendisi için en iyi stratejiyi seçmesine denir

 

98-Heackser ohlin teorisi

Bu teoriye görebir ülke hangi üretim faktörüne zengin olarak sahipse o mallarda karşılaştırmalı üstünlük sağlar,yoğun olan malı ihraç eder ve kıt olan malı da ithal eder

 

99-Hedging(döviz) nedir ?

Bir menkul kıymetin bugünkü fiyat düzeyinin gelecekte değişebilmesi riskinden koruyarak garanti altına alınmasına denir

 

100-Heteredoks istikrar politikaları nelerdir ?

Enflasyonis dönemlerde sıkı para ve maliye politikası uygulanarak ekonomik istikrar sağlanmaya çalışılmasına denir

 

101-Hızlandıran nedir ?

Tüketim harcamalarında meydana gelen bir birimlik değişmenin,yatırımlar üzerinde oluşturduğu etkiye hızlandıran etkisi denir

 

102-Hicks yaklaşımı nedir ?

Gelir ve ikame etkilerinin ayrıştırılmasında kullanılmıştır.Hicks e göre gelir ve ikame etkisini bulabilmek için başlangıç fayda düzeyi dikkate alınır.Hicks e göre telafi edilmiş talep eğrisi,ikame etkisi daha az olduğu için daha diktir

 

103-Histerisis (çekim) etkisi nedir ?

Ekonomide bir değişkenin geçici bir şokla karşılanması sonucu,şokun ortadan kalmasına rağmen değişkenin değerinin eski seviyesine dönmemesi durumuna denir

 

104-Holdrop yaklaşımı nedir ?

Para arzı tanımını birincil likidite ve ikincil likidite olarak yani para ve para benzeri olarak tanımlayan yaklaşıma denir

 

105-Hollanda hastalığı nedir ?

Bir ülkede ani bir şekilde üretim artışı sonucunda yaşanan ekonomik daralmaya denir

 

106-Hoş olmayan monetarist aritmetik ne demektir ?

Sargent ve Wallace tarafından geliştirilmiştir.Bu yaklaşıma göre uzun dönemde bütçe açıklarının para basılarak finanse edilmesi yerine,borçlanılarak finanse edilmesi enflasyonu daha da artıracaktır

 

 

 

 

 

 

107-IMF nin amaçları nelerdir ?

Imf ve Dünya bankası 1944 yılında yapılan Bretton Woods konferansında alınan kararlar sonucu 1946 yılında kurulmuştur.Türkiye ise bu kuruluşlara 1947 yılında üye olmuştur

-uluslar arası parasal işbirliğini geliştirmek

-çok taraflı ödemeler sistemi kurmak

-uluslar arası kredi piyasasını düzenlemek

-uluslar arası döviz kurlarında istikrar sağlamak

 

108-İhtiyaç nedir ?

Karşılandığı zaman mutluluk ve haz veren,karşılanmadığı zaman ise mutsuzluk hissedilen şeylere denir

 

109-İkame esnekliği nedir ?

Sermaye emek oranındaki değişmenin,marjinal teknik ikame oranındaki değişmeye bölümü ile bulunan esnekliktir

 

110-İkinci en iyi teori nedir ?

Piyasanın devletin müdehalesiyle dengeye gelmesine denir

 

111-İkiz açık nedir ?

Bir ekonomide  cari açık ile bütçe açığının aynı anda meydana gelmesine ikiz açık denir

 

112-İktisadi büyüme ile iktisadi kalkınma arasındaki fark nedir ?

İktisadi büyüme ekonomideki kaynak miktarını artırmaktır,iktisadi kalkınma ise insanların yaşam düzeylerini iyileştirmek,eğitim ve sağlık imkanlarını geliştirmektir.Ancak eğer ekonomide olumlu bir sonuç alınmak istenirse bu ikisi birlikte uygulanmalıdır

 

113-İktisadi hoşnutsuzluk(mutsuzluk endeksi) nedir ?

Bir ekonomideki enflasyon oranı ile işsizlik oranı toplamına iktisadi hoşnutsuzluk denir

 

114-İstek ile talep arasındaki fark nedir ?

İstek kişinin herhangi bir mal yada hizmeti yalnızca istemesi ve bunun için bir girişimde bulunmamasıdır.Talep ise herhangi bir mal yada hizmeti istmesi ve bunu da karşı taraftan elde etmeye çalışması ve bunun için girişimde bulunmasıdır

 

115-İşba(doyum) noktası nedir ?

Toplam faydanın en yüksek,marjinal faydanın ise sıfır olduğu noktaya denir

 

116-İşsizlik ve işsizlik türleri nelerdir ?

İşsizlik,yetişkin yaşta olan ve çalışmayan insan sayısıdır.İşsizlik oranı işsiz sayısının işgücüne (çalışanlar+işsizler) oranlanmasıyla bulunur

-geçici(friksiyonel) işsizlik; iş gücüne yeni katılanlar ile mevcut işlerini terketmiş olanların,uygun bir iş buluncaya kadar geçen sürede yaşanan işsizlik türüdür

-yapısal işsizlik; coğrafi farklılıklardan ve talep değişmelerinden kaynaklanan emeğin anında uyum sağlayamaması olarak tanımlanan işsizlik türüdür

-doğal işsizlik oranı; geçici işsizlik ile yapısal işsizliğin toplamına denir

-devrevi işsizlik; ekonomideki dalgalanmalardan kaynaklanan işsizlik türüdür

-gizli işsizlik; üretime katıldığı halde marjinal fiziki ürünü sıfır olan işsizlik türüdür

-iradi işsizlik; cari ücret düzeyinde iş bulabildiği halde çalışmak istemeyenlerin oluşturduğu işsizlik türüdür

117-İthal ikameci politika nedir ?

Bir ülke ekonomisinde ithalat yapmayıp,ithal edilecek malı o ülke içerisinde üretme politikasına denir.Bir nevi dışa kapalı ekonomi durumuna denir

 

118-J eğrisi nedir açıklayın ?

Devalüasyonun net ihracat üzerindeki etkisini gösteren eğriye J eğrisi denir.Yapılan devalüasyon etkisini hemen göstermez ve önce net ihracat açığı daha da artar,ancak piyasalar devalüasyona uyum sağladığı andan itibaren net ihracat açığı azalır.Net ihracat açığının izlediği bu yol J harfine benzediği için eğriye J eğrisi denilmiştir

 

119-Kaldıraç etkisi nedir ?

Kamu harcamalarının,özel harcamalardaki yetersizliği telafi ederek ekonomiyi tekrar canlanma sürecine sokmasına kaldıraç etkisi denir

 

120-Kaldor tazmin kriterini açıklayın ?

Toplumda herkesin refahı artarsa sosyal refah artar,bazılarının refahı artarken bazılarınınki sabit ise sosyal refah yine artar ve bu iki durumda da tazmin yoluna başvurulmaz.Ancak bazılarının refahı artarken bazılarınınki azalıyor ise burada tazmin prensibine başvurulur.Yeni bir politika sonucu kazanacakların kazançları kaybedeceklerin zararlarından fazlaysa  sosyal refah artar

 

121-Kapatma noktası nedir ?

Fiyatın ortalama değişken maliyete eşit olduğu (P=AVC) noktaya kapatma noktası denir.Burada firmalar bu noktanın üstündeyken üretime devam edebilirler ancak bu noktadan sonra üretim yapmak firmalar için zararlı olacaktır ve üretimlerini durduracaklardır

 

122-Kapsam(alan) ekonomiler nedir ?

Birbiriyle bağlantılı birden fazla ürünün tek bir firma tarafından üretilmesi sonucu maliyetlerinin düşmesine denir

 

123-Kararlı ve kararsız denge nedir ?

Kararlı denge,bozulma halinde dışarıdan herhangi bir müdehaleye gerek duymadan kendiliğinden düzelen dengedir.Kararsız denge ise bir kez bozulduğunda dışarıdan müdehale olmadan eski konumuna gelemeyen dengedir

 

124-Kar teorisi nedir ?

Schumpeter tarafından geliştirilen teoridir.Bu teoriye göre girişimciler yenilik yaparak kar elde ederler,ancak taklitçiler kısa zamanda taklit ederler ve kar ortadan kalkar

 

125-Kartel nedir ?

Aynı alanda faalşiyet gösteren birden fazla işletmenin,aralarındaki rekabeti engellemek için yapmış oldukları ve kendi bağımsızlıklarını yitirmeden birleşmelerine kartel denir

 

126-Kelebek etkisi nedir ?

Bir ekonomide ortaya çıkan küçücük bir krizin domino etkisi oluşturarak diğer ülkeleri de etkisi altına almasına denir

 

 

 

 

127-Kıtlık rantı nedir ?

Toprağın sabit olması nedeniyle,tarımsal ürünlere yönelik talebin artmasına bağlı olarak en verimsiz olan toprakların da üretime açılması sonucu tüm toprak sahiplerinin elde ettiği kazança denir

 

128-Kıtlık sorununun çözüm yolları nelerdir ?

-kaynak tahsisinde etkinlik sağlanmalı

-üretimde ve bölüşümde etkinlik sağlanmalı

-ekonomik istikrar sağlanmalı

-ekonomik kalkınma sağlanmalı

 

129-King kanunu(bolluk paradoksu) nedir ?

Tarımsal ürünlerin talep esnekliği birden düşüktür yani esnek değildir.Bu yüzden ürün bol olursa fiyatlar düşer fakat tüketiciler fazla tüketmez,ürün az olursa fiyatlar artar fakat üretim artırılamaz.Yani bu duruma iyi ürün kötü hasılat,kötü ürün iyi hasılat denilmektedir

 

130-Klasik dikotomi yaklaşımı nedir ?

Klasik iktisatçılara göre,reel değişkenlerin para arzından bağımsız olarak belirlenebilmesine klasik dikotomi denir.Para arzındaki değişmeler yalnızca fiyatlar genel seviyesinde aynı yönde ve aynı oranda etki eder (M.V = P.T)

 

131-Kliring nedir açıklayın ?

Kliring takasın biraz daha gelişmiş halidir.İmzalanan bir anlaşma ile belli bir dönem takas olanağı sağlamaktadır.Kliring döviz kullanılmadan ithalata olanak sağlar ve ihracatı zor olan malların ihraç edilmesine olanak sağlar

 

132-Köşe dengesi nedir ?

İki maldan sadece birisinin kullanılarak faydanın maksimize edilebileceği duruma denir.Köşe dengesi farksızlık eğrisinin eksenlerden birini kestiği noktayı ifade eder

 

133-Kredi tayınlaması nedir ?

Kredi piyasasında talebin arzı aşması nedeniyle kredi almak isteyenlerin artması,ancak kısıtlamalar sonucu cari faiz oranından istedikleri kadar krediyi alamamalarına denir

 

134-Kumanda ekonomisini açıklayın ?

Ekonomik faaliyetler üzerindeki kararların,siyasal gücü kontrol eden organlar tarafından alındığı ekonomi türüdür

 

135-Laffer eğrisini açıklayın ?

Vergi oranı ile vergi hasılatı arasındaki ilişkiyi gösteren eğriye denir.Vergi oranları belirli bir noktaya kadar artılırsa vergi hasılatı da artar.Ancak vergi oranı optimum nokta aşıldıktan sonra artırılmaya devam ederse vergi hasılatı azalır

 

136-Leontief paradoksu nedir ?

Heackser ohlin teorisine göre her ülke elinde en fazla bulundurduğu malı ihraç etmeli,az olanı ise ithal etmelidir.Yani ülkeler emek yoğun ve sermaye yoğun mallarına göre ticaret yapmalıdır.Ancak Leontief bu durumun paradoks olduğunu ABD yi ele alarak açıklamıştır.Teoriye göre ABD nin ihraç ürünleri içinde sermaye faktörünün daha yoğun çıkması gerekirken emek faktörü yoğunluğu daha yüksek çıkmıştır.Bu durum Heackser ohlin teorisinin paradoksu olmuştur

137-Lerner endeksi nedir ?

Piyasada monopol gücünün yada monopolün fiyat belirleme gücünün ölçüldüğü endekstir.Lerner endeksi 0 ile 1 arasında değerler alır.Endeks 0 ise tam rekabet,1 ise monopol piyasalara hakimdir

 

138-Libor nedir açıklayın ?

Londra bankalar arası para piyasasında kredibilitesi yüksek olan bankaların birbirlerine dolar üzerinden borç verme işlemlerinde uyguladıkları faiz oranına denir

 

139-Likidite tuzağı nedir ?

Para arzını artırarak daha fazla faiz oranının düşürülemediği,bireylerin paralarını cebinde tutmak istediği ve maliye politikasının tam etkin olduğu LM nin yatay eksene paralel olduğu durumdur

 

140-Limit fiyatlandırması nedir ?

Oligopol piyasalarında firmanın hem maliyetlerini karşılayıp hem de başka firmaların piyasaya girişlerine engel olmasını sağlayan fiyatlamaya denir

 

141-Lorenz eğrisi nedir ?

Gelir dağılımında adaleti göstermek amacıyla kullanılan bir eğridir.Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaştıkça gelir dağılımında adalet artar,uzaklaştıkça gelir dağılımında adaletsizlik artar.Bunu ölçen katsayıya da gini katsayısı denir.Gini katsayısı 0 ile 1 arasında değerler alır.Katsayı 0 a yaklaştıkça adalet artar,1 e yaklaştıkça adaletsizlik artar

 

142-Lucas kritiği nedir ?

Bir ekonomide hükümet yeni bir politika izlediğinde iktisatı yönetenler bu politikanın etkilerinin gelecekte de devam edeceğini varsayarak tahmin ederler.Oysa ki hükümetin izlediği yeni bir politika işçilerin ve firmaları etkileyerek mevcut politikanın ve yapının değişmesine yol açar.Bu yüzden yeni bir iktisat politikasının etkilerini,mevcut olan yapının değişmeyeceğini düşünerek tahmin etmek anlamsız bir yaklaşım olur

 

143-Lundberg gecikmesi nedir ?

Talebin doğduğu an ile bu talebi karşılamak için üretimde meydana gelen artış arasındaki gecikmeye denir

 

144-Maastricht anlaşması nedir ?

Maastricht anlaşması 1922 yılında imzalanan ve Avrupa ekonomi topluluğunun(AET) Avrupa birliği(AB) olması yolundaki son adım olan,ekonomik ve parasl birliği gerçekleştirmeyi amaçlayan anlaşmadır

 

145-Mal farklılaştırması nedir ?

Bir mal yada hizmetin rakip firmanın mal yada hizmetinden çok az farkla farklı olmasına denir.Firmanın yeri,görünümü,tavrı ve reklamı mal farklılaştırılmasının başlıca nedenlerindendir

 

146-Mali kural nedir açıklayın ?

Bütçe disiplininin artması amacıyla,maliye politikası ile belirlenen ve bütçe rakamları üzerine konulan bir takım sınırlandırmalardır

 

 

147-Maliye politikasının amaçları nelerdir ?

-fiyat istikrarı sağlamak

-tam istihdam sağlamak

-ekonomik büyüme sağlamak

-ekonomik istikrar sağlamak

 

148-Maliye politikası nedir ve araçları nelerdir ?

Devletin vergi ve kamu harcamaları gibi araçları kullanarak,ekonominin tam istihdama ulaşmasını sağlamak ve adil gelir dağılımını sağlamak için uyguladığı politikalardır

-kamu harcamaları

-vergiler

-transfer harcamaları

-borçlanma

 

149-Mandal Takoz etkisi nedir ?

Bu hipoteze göre gelir arttığında tüketim artarken,gelir azaldığında tüketiciler harcamalarını azaltmak yerine tasarruflarını azaltırlar

 

150-Marjinal faydayı açıklayın ?

Tüketilen her yeni birim malın,önceki malların sağlamış olduğu toplam faydada oluşturduğu değişikliğe denir.Malın tüketim miktarı arttıkça faydası marjinal faydası azalır.Marjinal fayda toplam faydanın türevi alınarak bulunur

 

151-Marjinal ikame oranı nedir ?

Tüketicinin aynı farksızlık eğrisi üzerinde kalması şartıyla,bir maldan bir birim daha fazla tüketmek için vazgeçmeye razı olduğu diğer mal miktarına denir

 

152-Marjinal maliyet nedir ?

Üretim miktarı bir birim artırıldığında toplam maliyette meydana gelen değişmeye denir

 

153-Marjinal teknik ikame oranı nedir ?

Üreticinin aynı eş ürün eğrisi üzerinde kalması şartıyla,girdilerden birinin miktarı artırıldığında diğer girdiden kaç birim azaltılması gerektiğini gösteren orana denir

 

154-Marshal Lerner koşulunu açıklayın ?

Net ihracat açığının devalüasyon yapılarak kapatılması durumunu inceleyen koşuldur.Ancak bu koşulun olumlu etki yapabilmesi için ihracat fiyat esnekliği ile ithalat fiyat esnekliğinin toplamının birden büyük olması gerekmektedir

 

155-Mark up fiyatlama nedir ?

Post keynesyenlerce ortaya atılmıştır.Ortalama değişken maliyetlere belli bir yüzde marjın eklenmesiyle oluşturulan fiyatlama sistemine denir.Fiyatlar piyasaki değişik ve sabit maliyetlerdeki değişmelere cevap vermektedir

 

156-Meltzer gecikmesi nedir ?

Üretim artışı ile gelir artışı arasında yaşanan gecikmeye denir

 

 

 

 

157-Miktar intibakını(marshalgil) açıklayın ?

Piyasada mal miktarı olması gerekenden fazlaysa arz fiyatı fazlası oluşur.Bunun sonucu firmalar ürettikleri mal miktarını azaltırlar ve fiyatlar artma eğilimi gösterir.Piyasada mal miktarı olması gerekenden az ise talep fiyat fazlası oluşur.Bunun sonucu firmalar ürettikleri mal miktarını artırırlar ve fiyatlar azalma eğilimi gösterir

 

158-Milli gelir kavramları nelerdir açıklayın ?

-gayri safi milli hasıla ; belirli bir cari dönemde ülke vatandaşlarının ürettikleri nihai mal ve hizmetlerin toplam değeridir.gayri safi yurt içi hasıla ile net faktör gelirlerinin toplamına eşittir

-gayri safi yurtiçi hasıla ; belirli bir cari dönemde bir ülke içerisinde üretilmiş olan nihai mal ve hizmetlerin toplam değeridir

-safi milli hasıla ; gayrisafi milli hasıladan amortismanların çıkarılmasıyla bulunur ve ekonominin net gerçek gücünü gösterir

-milli gelir ; üretim faktörlerinin kullanılması sonucu elde edilen gelirlerin toplamına denir.Bunlar kar,ücret,faiz ve ranttır

-kişisel gelir ; vergilerin kesitilerinden önceki geliri ifada eder

-harcanabilir gelir ; kişisel gelirden dolaysız vergilerin çıkarılmasıyla elde edilir.Tüketim ve tasarrufun toplamına eşittir

 

159-Milli gelir hesaplama yöntemleri nelerdir ?

-üretim yöntemi ; belirli bir dönemde üretilen mal ve hizmetlerin parasal değeridir

-gelir yöntemi ; üretim faktörleri gelirine amortismanların eklenip sübvansiyonların çıkarılmasıyla hesaplanan yöntemdir

-harcama yöntemi ; ekonomik birimlerin cari dönemde yaptıkları harcamaların toplamıdır

 

160-Modern büyüme yöntemleri nelerdir ?

a)harrod domar büyüme modeli

_piyasada tam rekabet koşulu vardır

_sermaye birikimine önem verilir

_ölçeğe göre sabit getiri vardır

_leontief tipi üretim fonksiyonu kullanır

b)solow-neo klasik büyüme modeli

_piyasada tam rekabet koşulu vardır

_sermaye birikimine önem verilir

_ölçeğe göre sabit getiri vardır

_cobb douglas üretim fonksiyonu kullanılır

c)içsel büyüme modelleri

_piyasada eksik rekabet koşulu vardır

_teknolojiye önem verilir

_ölçeğe göre artan getiri vardır

_ak modeli,ar-ge modeli,beşeri sermaye modeli ve kamu politikası modeli içsel büyüme modellerindendir

 

161-Monopol gücü nedir ?

Monopol olan firmanın fiyat belirleyici konumda olmasına denir.Firmanın monopol gücü lerner endeksi ile ölçülür

 

 

 

162-Monopol piyasasını açıklayın ?

Tek bir firmanın bulunduğu ve o firmanın üretip sattığı malın yakın ikamesinin olmadığı,piyasaya giriş ve çıkışların büyük ölçüde engellendiği piyasaya denir.Tek bir satıcı karşısında çok sayıda alıcı bulunmaktadır

 

163-Monopolcü rekabet piyasasını açıklayın ?

Piyasada çok sayıda satıcı ve alıcının olduğu,piyasalara giriş ve çıkışın serbest olduğu,kişilerin tam bilgiye sahip olduğu ve malların birbirinden farklılaştığı(heterojen) piyasaya denir.Reklamın en çok görüldüğü piyasadır

 

164-Muhafaza fiyatı nedir ?

Satıcıların ellerindeki belirli bir malı satmaya razı oldukları en düşük fiyattır

 

165-Mukavele eğrisi nedir ?

Edgeworth kutu diyagramında,üreticiler arası denge noktalarını birleştiren eğriye denir

 

166-Mundell Fleming modelini açıklayın ?

Dışa kapalı olarak incelenen IS-LM modelinin,dışa açık şekilde IS-LM-BP olarak incelenmesidir.Mundell Fleming para ve maliye politikaları yanında ödemeler dengesini de ele alarak bu modeli çıkartmıştır.Tam olmayan sermaye hareketliliğinde BP eğrisi pozitif eğimliyken,tam sermaye hareketliliğinde BP eğrisi yatay eksene paraleldir

 

167-Mutlak gelir hipotezini açıklayın ?

Mutlak gelir hipotezi Keynes tarafından geliştirilmiştir.Bu teoriye göre gelir arttığında tüketim harcaması gelirden daha az artar.Bunun nedeni de marjinal tüketim eğiliminin(c) 0 ile 1 arasında değer almasıdır (0<c<1)

 

168-Nash dengesi nedir açıklayın ?

Oligopol piyasasında her iki tarafın da kendisi için en iyi stratejiyi rakiplerinin de seçeceğini düşünerek hareket etmesi sonucu oluşan dengeye nash dengesi denir

 

169-Negatif faiz nedir ?

Enflasyonist bir ortamda,faiz oranının enflasyon oranından düşük olması durumuna denir

 

170-Nispi gelir hipotezini açıklayın ?

Nispi gelir hipotezi Duessenbery tarafından geliştirilmiştir.Bu hipoteze göre gelir arttığında tüketim artarken,gelir azaldığında tüketiciler harcamalarını azaltmak yerine tasarruflarını azaltırlar

 

171-Normal mal nedir ?

Kişinin geliri arttıkça tüketimini de artırdığı mallara denir

 

172-Okun yasası nedir açıklayın ?

Ekonomik büyüme ile işsizlik arasındaki ters yönlü ilişkiyi kuran yasadır.Okun yasasına göre ekonomide %2.25 in üzerinde meydana gelen her %1 lik büyüme,işsizlik oranını %0.5 azaltacaktır

 

 

 

 

173-Olgun ekonomiler kuramı ne demektir ?

Gelişmiş ekonomilerde üretimin artık son noktalarına ulaşılmasına denir.Gelişmiş ekonomilerde gelir düzeyi yüksektir,tüketim harcamaları belli bir seviyeden sonra artmaz ve büyüme hızı yavaşlar.İstihdam seviyesi sadece yatırım harcamalarının miktarına bağlıdır

 

174-Oligopol piyasa nedir ?

Firmalar arasında karşılıklı bağımlılık olan ve çok sayıda alıcı karşısında az sayıda satıcının ir araya geldiği piyasaya denir.Oligopol piyasasında mal homojen ise tam oligopol,mal farklılaştırılmış ise eksik oligopol hakimdir

 

175-Olivera Tanzi etkisini açıklayın ?

Verginin tahakkukundna tahsiline kadar geçen sürece,verginin geç tahsil edilmesi nedeniyle paranın değerini kaybetmesine denir

 

176-Ombudsman(kamu denetçisi) ne demektir ?

Mağdur olan ve şikayetleri olan vatandaşların şikayeti üzerine harekete geçen,geniş yetkilerle donatılmış olan ve yönetimin yapmış olduğu haksızlıkları bulup kamu hizmetinin daha iyi işlemesini sağlayan kişilerdir.Kamu denetçilerinin ve kamu baş denetçisinin görev süresi 5 yıldır

 

177-Opsiyon nedir ?

Belirli bir menkul yada gayrimenkulün gelecekte belirli bir fiyattan satma yada alma hakkı veren tekniktir

 

178-Ortak Pazar nedir ?

Gümrük birliği unsurlarına ek olarak emek,sermaye,girişimci gibi üretim faktörlerinin üye ülkeler arasında serbestçe dolaşımına izin veren ve üçüncü ülkelere karşı ortak gümrük tarifesi uygulanan birliktir

 

179-Otomatik stabilizatörler nelerdir ?

Herhangi bir işlem yada iradeye ihtiyaç olmaksızın,daralma dönemlerinde genişletici,genişleme dönemlerinde ise daraltıcı etki oluşturarak ekonomiyi otomatik olarak istikrara getiren işlemlerdir

-artan oranlı gelir vergisi

-kurumlar vergisi

-transfer harcamaları

-sgk kesintileri

-sübvansiyonlar

-işsizlik sigortaları

-bireysel ve kurumsal tasarruflar

 

180-Oyun teorisi nedir ?

Oligopol piyasasında meydana gelen ve firmaların rakiplerinin tepkilerini ölçerek strateji geliştirmesine oyun teorisi denir.Bu teorinin en önemli özelliği ise iletişimin olmamasıdır

 

181-Ödemeler bilançosunda yer alan kalemler nelerdir ?

-cari işlemler hesabı

-sermaye hesabı

-resmi rezervler hesabı

-net hata noksan(istatistiki farklar) hesabı

182-Ödemeler bilançosunda harcama değiştirici işlemler nelerdir ?

-para politikası

-maliye politikası

-devalüasyon

 

183-Ödemeler bilançosunda harcama kaydırıcı işlemler nelerdir ?

-döviz kuru

-dış ticaret kısıtlamaları

-kambiyo denetimi

 

184-Ödünç verilebilir fonlar piyasası nedir ?

Wicksel tarafından uyarlanmış bir modeldir.Faiz hareketlerini ekonomideki toplam fonların arz ve talebi ile ilişki içinde ele alır.Yani fon arz ve talepteki değişmelerden hareketle faiz düzeyini açıklamaya çalışır.Yatırımların tasarruflara eşit olduğu noktada ödünç verilebilir fonlar piyasası dengeye gelmiş olur

 

185-Öğrenme eğrisi nedir ?

Toplam çıktıda meydana gelen artış sonrası,ortalama maliyette meydana gelen azalmayı gösteren eğriye denir

 

186-Ölçek ekonomiler nedir ?

Uzun dönemde meydana gelen,üretim kapasitesinde meydana gelen artış nedeniyle üretim maliyetlerinde meydana gelen azalmalara denir

 

187-Önemsiz olmanın önemi(küçük ülke avantajı) nedir ?

Küçük bir ülke ile büyük bir ülke arasında dış ticaret yapıldığında,küçük ülke büyük ülkenin iç maliyet oranına yakın bir fiyattan malını ihraç eder.İthalatını ise büyük ülkenin düşük fiyatlarından gerçekleştirir.Böylece dış ticaret kazançlarının büyük bölümü küçük ülkeye gider

 

188-Paranın dolaşım hızını açıklayın ?

Paranın bir ekonomide belli bir dönemde kaç defa el değiştirdiğini gösteren katsayıya denir.Formül olarak da  M.V=P.Y  olarak gösterilir

 

189-Paranın fonksiyonları nelerdir ?

-iksisat politikası aracı olma

-hesap birimi olma

-mübadele aracı olma

-değer biriktirme aracı olma

-borç ödeme aracı olma

 

190-Para piyasası nedir,araçları nelerdir ?

Finansal piyasalarda 1 yıldan kısa işlemlerin yer aldığı piyasaya para piyasası denir.Bu piyasada ihraç edilen menkul kıymet ise hazine bonosudur

 

 

 

 

 

 

191-Para politikası nedir ve araçları nelerdir ?

Merkez bankasının fiyat istikrarını sağlayabilmek için ekonomiye müdehale ederek ekonomideki mal ve hizmet bileşimlerinin değişmesine neden olan politikalardır.

-para arzı

-açık piyasa işlemleri

-reeskont oranı

-zorunlu karşılık oranı

 

192-Paraşüt teorisini açıklayın ?

Walras tarafından geliştirilmiş teoridir.Altın ve gümüşün birlikte kullanılmasının fiyat istikrarı sağlamasına katkıda bulunacağını ileri süren teoridir

 

193-Pareto optimumu ne demektir ?

Toplumun bireylerinden en az birinin refahını azaltmadan en az birinin refahını artırma imkanı yoksa pareto optimumu sağlanmış olur

 

194-Philips eğrisini açıklayın ?

Orijinal philips eğrisi ilk haliyle ücret artışı ile işsizlik arasındaki ters ilişkiyi gösterirken,günümüzdeki philips eğrisi enflasyon ile işsizlik arasındaki ters ilişkiyi göstermektedir.Ancak Milton Friedman enflasyon ile işsizlik arasında sürekli bir ilişki olmadığını dile getirmiş,bu ilişkinin uzun dönemde ortadan kalktığını savunmuştur

 

195-Piyasaların temizlenmesi varsayımını açıklayın ?

Piyasa mekanizmasının iyi işlemesinden dolayı fiyatlardaki ve ücretlerdeki esneklik nedeniyle,tüm piyasalarda arz ve talebin eşitlenmesi durumudur

 

196-Portföy dengesi yaklaşımını açıklayın ?

Tobin tarafından geliştirilmiştir.Bu teoriye göre yerli ve yabancı para dışı varlıklar tam ikame değildir.Bir varlığın getiri oranının değişmesi,tüm varlıkların portföydeki oranının değişmesine nedne olur

 

197-Pump priming kuramını açıklayın ?

Deflasyonla mücadelede kamu harcamaları artırılır.Kamu harcamalarının artırılması sonucu ekonomiye yeterli para aktarılmasıyla,artan tüketim ve yatırım harcamalarının çarpan ve hızlandıran etkisiyle ekonomik canlanma sağlamasına denir

 

198-Rassal yürüyüş teorisini açıklayın ?

Bu teoriye göre fiyat değişiklikleri seri olarak bağımsızdır,fiyat hareketleri tamamen rastlantıdır ve önceden fiyat tahmini yapılamaz

 

199-Rawlsçı gelir dağılımı nedir ?

Bir toplumda en kötünün durumunu en iyinin durumuna getirinceye kadar gelir dağılımında adaletin sağlanamayacağını ifade etmiştir.Bu nedenle de en iyiden en kötüye doğru gelir aktarılmasının gerekli olduğunu ifade etmiştir

 

200-Reel balans(servet) etkisi nedir ?

Pigou ya göre nominal para arzı sabitken fiyatlar düşerse kişilerin satın alma gücü artar.Bu durum insnaların kendilerini daha zengin hissetmelerine ve daha fazla mal tüketmelerine neden olur.Bunun sonucunda daha fazla reel gelir elde edilir

 

201-Reel döviz kuru nedir ?

Nominal döviz kurunun fiyat artışlarından (enflasyondan) arındırılarak elde edilen döviz kurudur.Reel döviz kuru iki ülke arasındaki fiyat düzeyi değişmelerine göre ayarlanır

 

202-Reel faiz ne demektir ?

Nominal faiz oranından enflasyon oranının düşürülmesi ile ortaya çıkan faizdir

 

203-Reel konjonktür teorisi nedir ?

-ekonomik istikrarsızlığın nedeni teknolojik şoklardır

-para nötr ve yansızdır

-hükümet ekonomiye müdehale etmemelidir

-kısa dönemde toplam arz eğrisi diktir

 

204-Reeskont nedir ?

Bankaların iskonto ettirdikleri senetlerin,Merkez bankası tarafından ikinci kez iskontaya tabi tutulmasına reeskont denir

 

205-Reflasyon nedir ?

Fiyatlar genel seviyesinin azaldıktan sonra artış eğilimine girmesine denir

 

206-Revalüasyon nedir ?

Ülkenin yerli parasının yabancı paralar karşısında değer kazanmasına revalüasyon denir.Revalüasyon sonucu ihraç mallarının fiyatları pahalılaşmış olur.Döviz rezervleri enflasyonu artıracak derecede çoğalınca bu yola başvurulur

 

207-Ricardocu denklik teorisi nedir ?

Hükümetin vergi indirimini yada kamu harcamasını artırarak ekonomiye müdehale etmesi karşısınmda kişiler harcamalarını artırmak yerine tasarruflarını artırırlar.Bunun nedeni ise bireylerin,hükümetin oluşan bütçe açıklarını kapatmak için tekrar vergileri artıracaklarını öngörmeleridir

 

208-Robertson gecikmesi nedir ?

Gelirin elde edilmesiyle gelirin harcanması arasında yaşanan gecikmeye denir

 

209-Rostowgil büyüme aşamaları nelerdir ?

-geleneksel toplum aşaması

-kalkışa hazırlık aşaması

-kalkış aşaması

-gelişen topluma geçiş aşaması

-kitle tüketim aşaması

 

210-Sarı sendikacılık ne demektir ?

İşçilerin işverenlere karşı haklarını korumak ve işçiler lehine faaliyetlerde bulunmak amacıyla kurulan,ancak tam tersi işlev görerek el altından işverenlerle birlik olup işçiler aleyhine faaliyette bulunan sendikacılık türüne denir

 

211-Scitovsky teoremi nedir ?

Politika değişikliği sonucunda refah artışından söz edebilmek için,avantajlı duruma geçenlerin kazançlarının kaybedenlerin zararlarından büyük olması gerekir.Ayrıca kazançlı olanların kaybedenleri ikna edebilmeleri gerekmektedir

212-Simmetalizm teorisi nedir ?

Marshall tarafından geliştirilmiştir.Para sistemlerini altın üretimine bağlı kalmaktan kurtarmak için geliştirilen teoridir

 

213-Selektif kredi kontrolü nedir ?

Kredilerin hangi sektörlere yönlendirileceğine Merkez bankasının önceden karar vermesine denir

 

214-Senyoraj geliri nedir ?

Devletin egemenlik hakkına dayanarak,para basması sonucu elede ettiği gelire senyoraj geliri denir

 

215-Serbest bölge nedir ?

Bir ülkenin coğrafi sınırları içerisinde yer almakla birlikte o ülkenin gümrük tarifelerine dahil olmayan ve dış ticaretin serbestçe yapıldığı yerlere denir

 

216-Sermaye piyasası nedir,araçları nelerdir ?

Finansal piyasalarda 1 yıldan uzun işlemlerin yer aldığı piyasaya sermaye piyasası denir.Bu piyasada ihraç edilen menkul kıymet ise devlet tahvilleridir

 

217-Singer prebish teoremini açıklayın ?

Bu teoreme göre az gelişmiş ülkeler emek yoğun mal ihraç ederek gelir düzeylerini artırırlar ve daha fazla sanayi ürünü talep ederler.Böylece ne kadar çok dış ticaret yapsalar da dış ticaret hadleri tarım ürünü ihraç edenlerin aleyhine,sanayi ürünü ihraç edenlerin ise lehine değişecektir

 

218-Slutsky yaklaşımı nedir ?

Gelir ve ikame etkilerinin ayrıştırılmasında kullanılmıştır.Slutsky e göre gelir ve ikame etkisini bulabilmek için başlangıç tüketim düzeyi dikkate alınır.Slutsky e göre telafi edilmiş talep eğrisi,ikame etkisi daha büyük olduğu için daha yatıktır

 

219-Soğuk hindi nedir açıklayın ?

Enflasyon oranının şok bir politika ile düşürülmesine denir

 

220-Solow artığı nedir açıklayın ?

Solow ekonomik büyümenin emek ve sermaye artışından fazla olmasının nedenini teknolojik gelişmeye bağlamıştır.Buna göre teknolojik ilerlemeden kaynaklı olan üretim artışına solow artığı denir

 

221-Sözleşme(anlaşma) eğrisi nedir ?

Edgeworth kutu diyagramında,tüketicilerin kayıtsızlık eğrilerinin birbirine teğet olduğu noktaların birleştirilmesiyle ortaya çıkan eğriye denir

 

222-Stagflasyon nedir ?

Enflasyon ile durgunluğun(işsizliğin) aynı anda meydana gelmesine denir

 

223-Sürekli gelir hipotezini açıklayın ?

Milton Friedman tarafından geliştirilmiştir.Bu teoriye göre tüketiciler sürekli elde etmeyi bekledikleri gelirlere göre tüketim miktarlarını belirlerler

 

224-Stand by anlaşması nedir ?

IMF nin ihtiyaç içinde olan üye ülkelere destek vermek amacıyla yaptığı düzenlemeleri içeren anlaşmalara denir.Türkiye IMF ile ilk stand-by anlaşmasını 1961 yılında yapmıştır

 

225-Swap nedir ?

İki tarafın ödemelerini önceden belirlenmiş kurallar çerçevesinde faiz ve döviz cinsini değiştirmeye yönelik yapmış oldukları takas sözleşmesidir

 

226-Sweezy dirsekli talep eğrisini açıklayın ?

Oligopol piyasasında firma fiyatları azalttığında rakipler de Pazar paylarını kaybetmemek için fiyatları azaltır,ancak firma fiyatları artırdığında rakipleri bu sefer fiyatları artırmazlar.Çünkü firmalar aşağı doğru esnektir

 

227-Swot analizini açıklayın ?

Bir işletme yada kurumun güçlü yönlerini,zayıf yönlerini,fırsatlarını ve tehditlerini ayrıntılı şekilde incelemeye yarayan analizdir

 

228-Tağşiş kuramını açıklayın ?

Bir malın içine değersiz yada değeri düşük olan başka bir malın karıştırılıp,değerli olan malın kalitesinin bozulmasına denir

 

229-Takas nedir ?

Malını ihraç eden bir kişinin,sattığı mal karşılığında ithalatçıdan alacağını mal ile tahsil etmesine denir

 

230-Talebi etkileyen unsurlar nelerdir ?

-malın fiyatı

-tüketicilerin geliri

-tüketicilerin zevk ve tercihleri

-diğer malların fiyatı

-fiyatla ilgili bekleyişler

 

231-Talep eğrisinin negatif eğimli olma sebebi nelerdir ?

-gelir etkisi

-ikame etkisi

-azalan marjinal fayda kanunu

 

232-Talebin çapraz esnekliği nedir ?

Bir malın fiyatındaki değişmenin,başka bir malın talep miktarında meydana getireceği değişmeye oranına denir.Talebin çapraz esnekliği pozitif ise ikame mallar,sıfır ise bağımsız mallar,negatif ise tamamlayıcı mallar söz konusudur

 

233-Talebin fiyat esnekliği nedir ?

Fiyatta meydana gelen bir birimlik değişme sonucu,talep miktarında meydana gelen değişmeye oranına denir(dQ / dP)

 

234-Talebin gelir esnekliği nedir ?

Gelirde meydana gelen bir birimlik değişmenin talepte meydana getireceği değişmeye oranına denir(dQ / dR)

 

235-Tam rekabet piyasasını açıklayın ?

Piyasada çok sayıda satıcı ve alıcının olduğu,piyasalara giriş ve çıkışın serbest olduğu,kişilerin tam bilgiye sahip olduğu ve malların birbirinin aynısı(homojen) olduğu piyasaya denir

 

236-Tasarruf paradoksunu açıklayın ?

Bireylerin tek tek tasarruf yapması halinde bireylerin gelirleri artar,fakat tüm bireylerin tasarruf yapması yatırımı ve milli geliri azaltır.İşte bu duruma tasarruf paradoksu denir

 

237-Taylorizm nedir ?

Üretimde iş bölümünü artıran,zaman kaybettiren öğeleri ayıklayan,işçinin emeğinden olabildiğince fazla yararlanmayı hedefleyen sisteme denir

 

238-Teklif eğrileri nedir ?

Bir ülkenin karşı ülkeden talep edeceği bir birim mal karşılığında,kendi malından önereceği miktarı gösteren eğriye denir

 

239-Tobin Q teorisini açıklayın ?

Hisse senedi ile yatırımı ilişkilendiren teoridir.Firmanın piyasa değerindeki artışın sermayenin maliyetine oranı ile marjinal q değeri bulunur.Marjinal q birden büyükse firma yeni yatırımı yapabilir,1 e eşitse firma yalnızca yenileme yatırımı yapabilir,1 den küçükse firma yeni yatırım da yapamaz yenileme yatırımı da yapamaz

 

240-Toplam talep eğrisinin negatif eğimli olma sebebi nelerdir ?

-reel balans(servet-pigou) etkisi

-faiz oranı(keynesyen) etkisi

-dış ticaret etkisi

 

241-Tröst nedir ?

Birden fazla işletmenin iktisadi,mali ve teknik güçlerini bir araya getirerek,kendi bağımsızlığını yitirip tek bir işletme halinde birleşmelerine tröst denir

 

242-Tunç kanunu(zalimler kanunu) nedir açıklayın ?

Bir ekonomide ücretlerin artması nüfus artışını teşvik eder,nüfus artışı da emek arzını artırır.Emek arzının artması ise ücretlerin tekrar düşmesine neden olur

 

243-Tüfe,Üfe,Deflatör nedir açıklayın ?

_Tüfe,tüketicilerin tükettikleri malların fiyatlarındaki değişmeleri gösterir.Temel yıl ağırlıklı bir endekstir ve Laspeyres fiyat endeksi kullanılarak hesaplanır

_Üfe,üreticilerin kullandıkları malların fiyatlarındaki değişmeleri gösterir.Temel yıl ağırlıklı bir endekstir

_Gsmh zımni deflatörü,milli hasılayı oluşturan tüm malların yıllık fiyat değişmelerini gösterir ve Paasche fiyat endeksi kullanılarak hesaplanır.Gsmh deflatörü (nominal gsmh/reel gsmh)x100 formülüyle bulunur

 

244-Tüketici rantı(tüketici fazlası) nedir ?

Tüketicinin bir mal için ödemeye razı olduğu fiyat ile ödediği fiyat arasındaki farka denir.Tüketici rantı piyasa fiyatının üstü ile talep eğrisinin altında kalan alana eşittir

 

 

245-Türev piyasalar nelerdir ?

-futures

-forward

-swap

-opsiyon

 

246-Utilion nedir ?

Kardinallere ait olan ve faydanın ölçü birimine verilen isimdir

 

247-Üçlü açmaz nedir açıklayın ?

Bu kavram Frankel tarafından ortaya atılmıştır.Bu kavrama göre bir ekonomide sabit döviz kuru,bağımsız para politikası ve tam sermaye hareketliliği aynı anda uygulanamaz

 

248-Üretici rantı(üretici fazlası) nedir ?

Üreticinin bir malı satmaya razı olduğu fiyat ile sattığı fiyat arasındaki farka denir.Üretici rantı piyasa fiyatının altı ile arz eğirisinin üstünde kalan alana eşittir

 

249-Üretim faktörleri nelerdir ?

-emek

-sermaye

-toprak

-müteşebbis

 

250-Üretim olanakları eğrisini(dönüşüm eğrisi) açıklayın ?

Belli bir dönemde ekonominin maksimum düzeyde üretebileceği mal ve hizmet bileşimlerini gösteren eğriye denir.Orjine göre içbükey ise artan fırsat maliyeti,dışbükey ise azalan fırsat maliyeti,negatif ve düz ise de sabit fırsat maliyeti geçerlidir

 

251-Verimlilik nedir ?

Üretime koşulan girdi ile üretimi gerçekleştirilen çıktı arasındaki ilişkiyi gösteren orana verimlilik denir

 

252-Wicksel in faiz teorisini açıklayın ?

Wicksel e göre 2 tür faiz vardır.Doğal faiz sermaye tarafından belirlenirken,piyasa faizi bankalar tarafından belirlenir.Bankaların doğal faizden haberi olmadığı için doğal faiz arttığında yatırımların arttığını farketmezler ve doğal faizin altındaki bir orandan kredi verirler.İşte bu aradaki fark Wicksel e göre enflasyonun başlıca nedeni olmaktadır

 

253-X etkinsizliğini açıklayın ?

Leibenstein tarafından geliştirilmiştir.Monopol piyasasında firmanın rekabet baskısı olmadan çalışması nedeniyle ortaya çıkan etkinsizlik halidir

 

254-Yarışılabilir piyasalar teorisini açıklayın ?

Baumol tarafından geliştirilmiştir.Piyasada etkinlik sağlayacak firma sayısının,piyasanın maliyet ve talep koşulları tarafından belirleneceği piyasa türüdür.Ancak burada etkinliği sağlayacak olan,piyasada faaliyette olan firma sayısı değil,piyasaya giriş ve çıkış yapan rakiplerdir

 

 

 

255-Yaşam boyu gelir hipotezini açıklayın ?

Modigliani tarafından geliştirilmiştir.Bu teoriye göre bireylerin geliri değişse de tüketimleri değişmez.Çünkü kişiler yüksek gelir elde ettiklerinde bunun bir kısmını tasarruf ederler.Gelirleri azaldığında ise tüketimlerini azaltmak yerine tasarruflarını azaltırlar

 

256-Yığın ekonomiler nedir ?

Ekonomik faaliyetlerin belli coğrafi bölgelerde yoğunlaşması sonucu maliyetlerin azalmasına denir

 

257-Yoksullaştıran büyüme nedir ?

Gelişmekte olan ülkelerde görülen üretim artışına bağlı büyümenin dış ticaret dengesinde meydana getirdiği bozulmaya yoksullaştıran büyüme denir

 

258-Yoksulluğun kısır döngüsü(fakirlik çemberi) nedir açıklayın ?

Nurkse tarafından geliştirilen bir teoridir.Bu teoriye göre yoksul ülkelerin yoksul olmalarının sebebi yoksulluktur.Yoksulluktan hareket edip yine yoksulluğa ulaşılır.Bunun sebebi az gelişmiş ülkelerde gelir düzeyi düşük olduğu için gelirin büyük kısmı tüketime gider.Böylece tasarruflar ve yatırımlar çok düşük seviyede kalır ve düşük verimlilik olur.Dolayısıyla düşük gelir düşük tasarrufa,düşük tasarruf da tekrar düşük gelire neden olur ve bu kısır döngü sürüp gider

 

259-Zarf eğrisi nedir açıklayın?

Zarf eğrisi uzun dönem ortalama maliyet eğrisidir(LAC).Uzun dönemde eğrinin negatif eğimli kısmında maliyetler azalır ve artan getiri söz konusudur.Eğrinin yatay eksene paralel olan kısmında sabit maliyet ve sabit getiri söz konusudur.Eğrinin pozitif eğimli kısmında ise artan maliyet ve azalan getiri söz konusudur

 

260-Züppe etkisi(sürüden ayrılma) nedir ?

Bir kişinin,tüketimi artan mala olan talebinin azalması durumuna denir

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                                    HUKUK SORULARI

 

1-Acente ne demektir ?

Tacire bağımlı olmadan faaliyet gösteren,sözleşmeye dayanarak belli bir bölgede ticari işletme adına sözleşmelerde aracılık eden kimseelerdir

-acente müvekkilinin işlerini görmekle yükümlüüdür

-acente rekabet yapamaz

-müvekkiline ait parayı zamanında vermekle yükümlüdür

-tekel hakkı,hapis hakkı ve ücret talep hakkı gibi hakları vardır

 

2-Açık boşluk nedir ?

Kanunda olaya uygulanabilecek bir hükümün yada kanunun olmaması durumuna denir.Bu durumda hakim örf ve adet kurallarına bakar,ordan da yanıt alamazsa hukuk yaratma yoluna gider

 

3-Agiolu pay ne demektir ?

Anonim şirketlerde şirket ana sözleşmesine hüküm koyma şartıyla yada genel kurul kararıyla,itibari değerden daha yüksek bir bedelde çıkarılan paya agiolu pay denir

 

4-Aktif statü hakları(siyasi haklar) nelerdir ?

-seçme ve seçilme hakkı

-siyasi parti kurma hakkı

-askerlik hak ve görevi

-vergi hak ve görevi

-vatandaşlık hakkı

-dilekçe hakkı (karşılıklılık şartıyla yabancılara da verilir)

-bilgi edinme hakkı (karşılıklılık şartıyla yabancılara da verilir)

 

5-Alacağın temerrütü ne demektir ?

Borçlunun borcunu edime uygun şekilde sunmasına rağmen,alacaklının herhangi bir gerekçesi olmadan ifayı reddetmesine denir.Alacaklının temerrütü ile birlikte borçlu malı tevdi edebilir yada sözleşmeye feshedebilir

 

6-Alacağın temliki(devri) nedir ?

Alacaklının,borçlunun rızası alınmadan alacağını üçüncü bir şahsa devretmesine denir.Alacağın temlikinde eski alacaklının borç ilişkisinden doğan sorumlulukları devam eder.Temlik yazılı şekle tabidir ve bütün alacaklar temlik edbilebilir

 

7-Alıkoyma hakkı nedir ?

Bir kişinin hayvanı, bir taşınmaza zarar verdiğinde, taşınmazın sahibi o hayvanı zararın kendisine ödenmesine kadar alıkoymasına denir

 

8-Anayasa mahkemesinin görevleri nelerdir ?

-anayasaya uygunluk denetimi yapmak

-yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına bakmak

-siyasi partilerin mali denetimini yapmak

-siyasi partilerin kapatılması davasına bakmak

-yüce divan sıfatıyla yargılama yapmak

-bireysel başvuruları incelemek

9-Anayasanın temel nitelikleri nelerdir ?

-cumhuriyetçilik ilkesi

-üniter devlet ilkesi

-atatürk milleyetçiliğine bağlı devlet ilkesi

-demokratik devlet ilkesi

-laik devlet ilkesi

-sosyal devlet ilkesi

-hukuk devleti ilkesi

-insan haklarına saygılı devlet ilkesi

 

10-Anayasanın değiştirilemez maddeleri nelerdir ?

Anayasaya göre anayasanın ilk 3 maddesi değiştirilemez,değiştirilmesi teklif dahi edilemez.Dördüncü madde de bunları destekler nitelikte olduğu için bu madde de değiştirileemez

-1.madde ; Türkiye devleti bir cumhuriyettir

-2.madde ; Türkiye cumhuriyeti insan haklarına saygılı,demokratik,laik,sosyal,milliyetçi,insan haklarına saygılı ve hukuk devletidir

-3.madde ; Türkiye devleti üniter bir devlettir,dili türkçedir,bayrağı belirtilen şekilde ay yıldızdır,milli marşı istiklal marşıdır ve başkenti ankaradır

4.madde ; burada konusu geçen ilk 3 madde değiştirilemez,değiştirilmesi teklif dahi edilemez

 

11-Ara seçim nedir ?

-ara seçim her seçim döneminde 1 defa yapılır ve genel seçimden 30 ay geçmedikçe ara seçime gidilemez

-ancak boşalan üyelerin sayısı üye tam sayısının %5 ini bulursa,ara seçimin 3 ay içinde yapılmasına karar verilir

-ancak genel seçimlere 1 yıl kala ara seçimlere gidilemez

-ancak bir seçim bölgesinin TBMM de hiç üyesi kalmazsa,takip eden 90 gün sonraki ilk Pazar günü ara seçim yapılır

 

12-Asli kurucu iktidar  nedir ?

Daha önceden konmuş hiçbir hukuk kuralı ile bağlı ve kayıtlı olmaksızın bir devleti kuran, ona hukuki, siyasi statüsünü veren anayasayı ilk kez ya da yeniden yapan iktidardır.

 

13-Ayırt etme gücünü etkileyen nedenler nelerdir ?

-yaş

-akıl hastalığı

-akıl zayıflığı

-sarhoşluk

 

14-Ayni hak nedir ?

Bir eşya üzerinde doğrudan doğruya mutlak egemenlik yetkisi veren ve herkese karşı ileri sürülebilen haklara denir. Bunlar mülkiyet hakkı, irtifak hakları, rehin hakkı ve taşınmaz yüküdür

 

15-Azınlık hakkı nedir ?

Şirket sermayesinin %50 sinden fazlasına sahip olanların, şirketi yönetme ve denetleme hakkının karşısında, azınlıkta kalan ortakların sahip oldukları haklardır

 

 

16-Azmettirme ne demektir ?

Belli bir suçu işleme konusunda henüz bir fikri olmayan kişinin,bu suçu işlemeye yönlendirilmesi ve aklına sokulmasına denir.Azmettirenin kişi de suçun cezası ile cezalandırılır

 

17-Beledileştirme ne demektir ?

Sosyal,ekonomik ve teknik nedenlerle daha önce piyasaya gördürülen bazı hizmetlerin yerel yönetim kuruluşları tarafından gerçekleştirilmesine denir

 

18-Bileşik suç nedir ?

Biri diğerinin unsurunu veya ağırlaştırıcı nedenini oluşturmasıyla tek bir fiil sayılan suça bileşik suç denir.Bileşik suçta iki yada daha fazla suç meydana gelmektedir ancak bunlardan biri diğerinin ağırlaştırıcı nedeni olmaktadır.Örneğin cebir(tehdit) ile hırsızlık suçunu işleyen bir kişiye sadece yağma suçundan ceza verilir ve cezası artırılarak uygulanır

 

19-Bono ibraz süreleri nedir ?

-muayyen günde ààààààààààà aynı gün istenir

-keşide tarihinden belirli süre sonra ààà vade gününde yada takip eden 2 gün içinde

-görüldüğünde ödenecek ààààààààkeşide tarihinden itibaren 1 yıl içinde

-görüldükten belli süre sonra àààààà vade gününde yada takip eden 2 gün içinde

 

20-Bononun zorunlu unsurları nelerdir ?

-bono kelimesi

-kayıtsız şartsız ödeme vaadi

-lehdarın adı soyadı

-keşidecinin imzası

-keşide tarihi

-keşide yeri

-ödeme yeri

 

21-Borcun nakli nedir ?

Alacaklının rızası alınmak şartıyla,sözleşme ile eski borçlunun yerine yeni borçlunun geçmesine denir.Borcun nakli herhangi bir şekle tabi değildir.

 

22-Borcu sona erdiren nedenler nelerdir ?

-borcun ifası

-ibra

-takas

-yenileme

-alacaklı ve borçlu sıfatlarının birleşmesi

-kusursuz imkansızlık

-zamanaşımı

 

23-Borçtan kurtulma davası nedir ?

İcra mahkemesi tarafından itirazı geçici olarak kaldırılan borçlunun,icra takibinin sonra ermesi için genel mahkemede açmış olduğu davaya denir.Borçtan kurtulma davası alacaklının yerleşim yerinde yada icra takibinin yapıldığı yerdeki genel mahkemede açılabilir

 

 

 

24-Borç ödemeden aciz belgesi nedir ?

İcra takibi sonunda alacağını tamamen veya kısmen alamayan alacaklılara,icra dairesi tarafından verilen belgeye denir

 

25-Borçlar hukukuna hakim olan ilkeler nelerdir ?

-sözleşme hürriyeti ilkesi(irade özgürlüğü)

-nisbilik ilkesi

-dürüstlük ilkesi

-kusurlu sorumluluk ilkesi

-üçüncü kişi aleyhine borç kurulamama ilkesi

-karşılıklılık ilkesi

 

26-Borçlunun temerrütü ne demektir ?

Muaccel olan ve ifaası mümkün olan bir borcun,borçlu tarafından yerine getirilmemesine denir.Borçlunun temerrütü durumunda kusur şartı aranmaz

 

27-Borçlu temerrüte düşerse alacaklının hakları nelerdir ?

-munzam zarar

-gecikme tazminatı

-gecikme faizi

-kaza halinde sorumluluk

 

28-Cari hesap nedir ?

İki kişinin para,mal yada hizmetlerden dolayı alacaklarını ayrı ayrı istemekten vazgeçip,bunları borç ve alacak olarak sözleşmenin sonunda hesabın kesilmesinden sonra çıkacak bakiyenin ödenmesini kabul ettikleri sözleşmeye denir

 

29-Cezai şart nedir ?

Borçlar hukukunda,borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi halinde,borçlunun alacaklıya karşı vermeyi taahhüt ettiği işlemlere denir

 

30-Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler nelerdir ?

-kanunları veto etmek yada yayımlamak

-yüksek yargı organlarına üye seçmek

-başbakanı atamak ve istifasını kabul etmek

-mgk ya başkanlık etmek

-ddk başkan ve üyelerini atamak

-yök üyelerini seçmek ve rektörleri atamak

-kanun,khk ve içtüzük hakkında anayasa mahkemesine iptal davası açmak

-ohal khk çıkartmak

 

31-Cumhurbaşkanı seçilebilme şartları nelerdir ?

-milletvekili seçilebilme yeterliliklerine sahip olmak

-en az 40 yaşını doldurmuş olmak

-yüksek öğrenim mezunu olmak

-meclis dışından atanabilmek için en az 20 milletvekilinin imzasıyla önerilmiş olmak

 

 

 

 

32-Cumhurbaşkanının yargı ile ilgili görevleri nelerdir ?

-anayasa mahkemesi üyelerinin bir kısmını seçmek

-askeri yüksek idare mahkemesi üyelerinin tamamını seçmek

-askeri yargıtay üyelerinin tamamını seçmek

-hsyk üyelerinin bir kısmını seçmek

-danıştay üyelerinin bir kısmını seçmek

-yargıtay cumhuriyet başsavcısını seçmek

 

33-Cumhurbaşkanının yasama ile ilgili görevleri nelerdir ?

-tbmm yi toplantıya çağırmak ve açılış konuşması yapmak

-kanunları yayımlamak

-kanunları veto etmek üzere tbmm ye geri göndermek

-anayasa değişikliğini halkoyuna sunmak

-kanun,khk ve içtüzük hakkında iptal davası açmak

 

34-Cumhurbaşkanının yürütme ile ilgili görevleri nelerdir ?

-başbakanı atamak ve istifasını kabul etmek

-bakanlar kuruluna başkanlık etmek

-milletler arası anlaşmaları onaylamak

-kararnameleri imzalamak

-ddk ve yök üyeleri ile rektörlerini seçmek ve atamak

-mgk ya başkanlık etmek

 

35-Çek ibraz süreleri nedir ?

-çek keşide edildiği yerde ödenecekse ààààààà 10 gün

-keşide edilen yerden başka yerde ödenecekse àààà1 ay

-keşide yeri ile ödeme yeri aynı kıtadaysa àààààà 1 ay

-keşide yeri ile ödeme yeri farklı kıtadaysa ààààà 3 ay

 

36-Çekin zorunlu unsurları nelerdir ?

-çek kelimesi

-kayıtsız şartsız havale

-muhatabın adı soyadı(ticaret ünvanı)

-keşidecinin imzası

-keşide tarihi

-keşide yeri

-ödeme yeri

 

37-Çekirdek haklar nelerdir ?

-maddi ve manevi bütünlük

-din ve vicdan özgürlüğü

-düşünce özgürlüğü

-yaşam hakkı

-masumiyet karinesi

-suçların geriye yürümemezliği

 

38-Çoğunlukçu demokrasi nedir ?

Devletin hallkın çoğunluğunun iradesine göre yönetildiği,çoğunluğun kararının mutlak olduğu ve sınırlandırılamadığı demokrasi anlayışıdır

 

39-Çoğulcu demokrasi nedir ?

Çoğunluğun mutlak hakimiyetini reddeden ve azınlık olanların da çoğunluk olabilme haklarının verilmesi gerektiğini savunan demokrasidir

 

40-Daimi defi nedir ?

Bir haksız fiilden dolayı, alacağı zaman aşımına uğrayan tarafın aynı borç ilişkisinden dolayı karşı tarafa vermekle yükümlü olduğu ifayı vermekten kaçınmasına denir

 

41-Def’i ne demektir ?

Bir talep karşısında kalan borçlunun, talebin varlığını kabul etmesine karşın özel bir nedene dayanarak bu talebi yerine getirmekten kaçınmasına denir

 

42-Demokratik toplum düzeni gerekleri nelerdir ?

-siyasi makamların seçimle iş başına gelmesi

-seçimlere en az iki partinin katılması

-düşünce ve propaganda özgürlüğü olması

-seçimlerin serbestçe olması

 

43-Derdestlik nedir ?

Daha önceden açılmış olan ve halen görülmekte olan bir davanın ikinci kez açılması halinde,ikinci defa açıldığı mahkeme tarafından,bu davanın daha önce yine açıldığı ve halen görülmekte olduğu sebebiyle açılmamış sayılmasına denir

 

44-Derneğin zorunlu organları nelerdir ?

Yönetim kurulu,genel kurul ve denetim kurulu derneğin zorunlu 3 organıdır

 

45-Devletleştirme nedir ?

Kamu yararının zorunlu kılındığı durumlarda,kamu hizmeti niteliğinde olan özel bir işletmenin idareye geçirilmesidir.Devletleştirme kanun ile olur

 

46-Devlet ihale kanunu ihale yöntemleri nelerdir ?

-kapalı teklif usulü

-belli istekliler arasında kapalı teklif usulü

-açık artırma ve eksiltme usulü

-pazarlık usulü

-yarışma usulü

 

47-Devlet memurluğu sınıfları nelerdir ?

-genel idare hizmetleri sınıfı

-teknik hizmetler sınıfı

-sağlık hizmetleri sınıfı

-eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfı

-avukatlık hizmetleri sınıfı

-din hizmetleri sınıfı

-emniyet hizmetleri sınıfı

-mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı

 

 

 

 

48-Dilekçe üzerinde ilk inceleme sırası nasıldır ?

-görev ve yetki

-idari merci tecavüzü

-ehliyet

-kesin ve yürütülmesi gereken işlem olup oladığı

-süre aşımı

-husumet

-iyuk 3. ve 5. maddelere uygunluk

 

49-Doğrudan demokrasi nedir ?

Devlet yönetimi için alınması gereken bütün kararların,doğrudan doğruya vatandaşlar tarafından alınmasına denir.Burada temsil edilmeye gerek yoktur

 

50-Ecrimisil ne demektir ?

Devlet mülkiyetinde bulunan yerlerin kişiler yada kurumlarca işgal edilmesi sonucu ortaya çıkan devletin alacaklarına verilen isimdir

 

51-Eksik borç nedir ?

Dava hakkı ve borcu isteme hakkı bulunmayan,ancak ödendiğiğ takdirde de geri istenemeyen borçlara denir.Kumar ve bahis borçları,zamanaşımına uğramış borçlar ve ahlaki görevden doğan borçlar eksik borç niteliğindedir

 

52-Elbirliği mülkiyet nedir ?

Kanun veya sözleşmeler gereğince oluşan topluluk dolayısıyla mallara hep birlikte malik olunmasına denir

 

53-Esaslı hata halleri nelerdir ?

-sözleşmenin niteliğinde hata

-sözleşmenin konusunda hata

-kişinin niteliğinde hata

-kişide hata

-miktarda hata

-vasıtada hata

 

54-Esnaf ne demektir ?

Sermayeden ziyade daha çok beden gücüne dayalı çalışan ve geçimini sağlayacak kazanabilen meslek erbabına denir

 

55-Etkin pişmanlık nedir ?

Failin icra hareketlereni tamamladıktan sonra sonucun gerçekleşmesini önlemeye çalışmasına denir

 

56-Fiil ehliyeti nedir ?

Kişilerin bizzat kendi işlem ve eylemleriyle lehine hak,aleyhine borç yükleyebilme ehliyetine denir.Fiil ehliyetine sahip olabilmek için kişi ayırtetme gücüne sahip olmalı,ergin olmalı ve kısıtlı olmamalıdır

 

57-Fiili memurluk nedir ?

İdare tarafından görev verilmediği halde idari işlem yapan bir kişinin yaptığı işlemler iyi niyetli üçüncü kişilerin hakkını korumak için harekette bulunan kişilerdir

58-Fiili yol nedir ?

İdaarenin açıkça ve hukukki yollara aykırı olarak bireylerin temel hak ve özgürlüklerine,özellikle de mülkiyet haklarına müdehale etmesine denir

 

59-Fikri içtima nedir ?

İşlediği bir fiil ile birden fazla suçun oluşmasına neden olan kişinin bunlardan  en ağır cezayı gerektiren suçtan dolayı cezalandırılmasıdır.

 

60-Gabin ne demektir ?

Sözleşmelerde karşılıklı edimler arasında taraflardan birinin darda kalması,zor durumda olması yada tecrübesizliği nedeniyle edimler arasındaki aşırı orantısızlık durumuna denir.1 yıl ve 5 yıllık zamanaşımı süresine tabidir

 

61-Gaiplik nedir ?

Ölüm tehlikesi içinde kaybolan yada kendisinden uzun zamandan beri haber alınamayan kişinin,hakları ölüme bağlı olanların başvurusu üzerine Sulh hukuk mahkemesi tarafından verilen karardır.Ölüm tehlikesi içinde kaybolmadan itibaren 1 yıl,uzun zamandan beri haber alınamamadan itibaren ise 5 yıl sonra başvuru yapılabilir

 

62-Geçici işgal nedir ?

Bayındırlık hizmetinin görülebilmesi için,hizmetin hazırlanması ve eşyalarının korunması için özel mülkiyette bulunan bir taşınmaza idarenin el koymasına denir

 

63-Genel mahkemede açılan davalar nelerdir ?

-itirazın iptali davası

-tasarrufun iptali davası

-borçtan kurtulma davası

-menfi tespit davası

-istirdat(geri alma) davası

-haciz ve iflasta sıra cetveline itiraz davası

 

64-Gönüllü vazgeçme nedir ?

Fail suçun icra hareketlerinden gönüllü vazgeçerse ya da kendi çabalarıyla suçun tamamlanmasına engel olursu gönüllü vazgeçmeden yararlanır ve cezalandırılmaz

 

65-Görev(fonksiyon) gaspı nedir ?

İdarenin yasama yada yargı alanına girip işlem yapmasıdır ve yok hükmündedir

 

66-Görev uyuşmazlığı nedir ?

Adli yargı yerinde açılması gereken bir davanın,idari yada askeri yargı yerinde açılması sonucu,Uyuşmazlık mahkemesi tarafından verilen karardır

 

67-Güvenlik tedbirleri nelerdir ?

-belli hakları kullanmaktan yoksun bırakma

-müsadere

-tekerrür

-sınır dışı edilme

-çocuklara özgü güvenlik tedbiri

-akıl hastalarına özgü güvenlik tedbiri

 

68-Hak düşürücü süre nedir ?

Bazı hakların sahipleri tarafından kanunen belirlenen süreler içerisinde kullanılmaması sonucu o hakkın sona ermesine denir

 

69-Hak ehliyeti nedir ?

Kişilerin haklara ve borçlara sahip olabilme ehkiyetidir.Hak ehliyetine sahip olabilmek için doğmuş olmak yeterlidir,hatta sağ ve tam doğmuş olmak şartıyla cenin de hak ehliyetine sahiptir

 

70-Haksız fiilin unsurları nelerdir ?

-hukuka aykırı fiil

-kusur

-zarar

-illiyet bağı

 

71-Haksız tahrik nedir ?

Haksiz bir fiilin oluşturduğu öfke veya şiddetli üzüntünün etkisi altında kalarak, faile karşı suç işleyen kişiye daha az ceza verilmesidir. Haksız tahrik hukuka uygunluk nedeni değildir, sadece cezayı azaltır

 

72-Hapis hakkı nedir ?

Tacir ticari işlerden doğan alacağını tahsil edemiyorsa borçluya ait olan ve kendisinde bulunan menkul kıymeti borç ödeninceye kadar alacağına karşılık olarak alı koymasına denir

 

73-Hata ne demektir ?

Bir kişinin,herhangi bir dış etki olmadan,gerçek iradesine uymayan bir beyanda bulunmasına denir.1 yıllık zamanaşımına tabidir

 

74-Hile ne demektir ?

Bir kişiyi sözleşme yapmaya sevk etmek amacıyla,kasıtlı olarak o kişide yanlış izlenimler uyandırmaya çalışarak hile yapılmasına denir.Sözleşmede ikinci kişinin hilesi sözleşmeyi iptal ettirebilir,üçüncü kişinin sözleşmeyi iptal ettirebilmesi için ise ikinci kişinin bunu bilmesi gerekir.1 yıllık zamanaşımına tabidir

 

75-Hiyerarşik denetim nedir ?

Aynı kamu tüzel kişiliği içinde üstlerin astlarının eylem ve işlemlerini denetlemesidir

 

76-Hukuk devletinin unsurları nelerdir ?

-insan hakları

-kanun önünde eşitlik

-kuvvetler ayrılığı

-yargı bağımsızlığı

-kanuni idare ilkesi

-idarenin yargısal sorumluluğu

 

77-Hukuk dışı alan nedir ?

Kanunun düzenleyemediği işlemlerin hukuk alanında yer almamasına denir.Burada hukukta yer almadığı için hakimin boşluk doldurma yetkisi bulunmaz.Hakim böyle durumlarda davayı reddetmek zorundadır(ahlak ve din kuralları…)

 

78-Hukuka uygunluk halleri nelerdir ?

-kanunun hükmü

-amirin emrini ifa

-meşru savunma

-zorunluluk hali

-ilgilinin rızası

 

79-Huzur hakkı nedir ?

Ana sözleşmeye hüküm konarak ya da sonradan genel kurul kararıyla belirlenen, yönetim kurulu üyelerine katıldıkları her toplantı için verilen paraya denir

 

80-Hüküm uyuşmazlığı nedir ?

Adli, idari ve askeri yargı yerlerinden en az ikisi tarafından, aynı kişinin aynı konuda açtığı davalar dolayısıyla verilen kesinleşmiş kararlar arasındaki  çelişkinin, bir hakkın yerine getirilmesini engelleyecek şekilde olması durumudur

 

81-İbra ne demektir ?

Mevcut bir sözleşme ilişkisinde,alacaklı olan tarafın alacaklarından vazgeçmesi durumuna denir

 

82-İcra harçları nelerdir ?

-başvuru harcı

-tahsil harcı

-cezaevleri harcı (borçluya yükletilemeyen harç)

-peşin harcı

 

83-İcra takibinin erteleme(talik) halleri nelerdir ?

-borçlunun ölümü

-borçlunun yakınlarından birinin ölümü(kardeş hariç 3.dereceye kadar)

-borçlunun ağır hastalığı

-borçlunun asker olması

-borçlunun tutuklu yada hükümlü olması

 

84-İcra takip aşamaları nedir ?

-takip talebi

-ödeme emri

-haciz aşaması

-satış

-paylaştırma

 

85-İcra takip işlemleri nelerdir ?

-icra emri tebliği(ilamlı)

-ödeme emri tebliği(ilamsız)

-haciz

-satış

-itirazın geçici ve kesin kaldırılması

-borçluya depo kararı verilmesi

 

 

 

86-İcra takip işlemi sayılmayan işlemler nelerdir ?

-haciz talebi

-satış talebi

-takip talebi

-paylaştırma

-borç ödemeden aciz belgesi verilmesi

 

87-İdare hukukuna hakim anayasal ilkeler nelerdir ?

-hukuk devleti ilkesi

-demokratik devlet ilkesi

-sosyal devlet ilkesi

-laik devlet ilkesi

-kanuni idare ilkesi

-idarenin bütünlüğü ilkesi

-merkezi yönetim ilkesi

-yerinden yönetim ilkesi

-eşitlik ilkesi

 

88-İdarenin kusursuz sorumluluk halleri nelerdir ?

-tehlike ilkesi ; idarenin tehlike arz eden faaliyetler yürütmesi sonucu oluşan zararlardan devletin sorumlu olmasıdır

-sosyal risk ilkesi ; şiddet ve terör gibi toplumsal olaylar sonucu zarar uğrayanların zararlarından devletin sorumlu olmasıdır

-mesleki risk ilkesi ; kamu görevlilerinin mesleklerini icra ettikleri zamanda uğradıkları zararlardan devletin sorumlu olmasıdır

-fedakarlığın denkleştirilmesi ilkesi ; devletin bayındırlık faaliyetleri sonucu kişilerin ev,işyeri yada arsalarının değer kaybetmesi sonucu oluşan zararlardan devletin sorumlu olmasıdır

 

89-İdari dava açma sürelerini açıklayın ?

Danıştayda ve idari mahkemelerde süre 60 gündür. Bölge idare mahkemesi ve vergi mahkemelerinde dava açma süresi 30 gündür

 

90-İdari davalarda merci tayini nedir ?

İki mahkemenin aynı davaya bakmaya yetkili olduklarına karar vermeleri halinde dava dosyaları tarafların ya da mahkemenin isteği üzerine, eğer uyuşmazlık aynı yargı çevresinde ise Bölge idare mahkemesine, eğer farklı yargı çevresinde ise Danıştaya gönderilir ve hangi mahkemenin yetkili olduğuna karar verilir

 

91-İhtiyati haciz ne demektir ?

Bir para alacağının güvence altına alınması için,mahkeme kararıyla önceden borçlunun mallarına ve haklarına el konulmasına denir.İhtiyati haciz kararını adece genel mahkemeler alır

 

92-İkrah(tehdit) ne demektir ?

Bir kişinin yapmak istemediği sözleşmeyi,kendisine yada yakınlarına ağır ve derhal meydana gelebilecek nitelikte tehdit altında yapmasına denir.İkinci kişinin tehditi sözleşmeyi iptal ettirebilir,üçüncü kişinin tehditi de ikinci kişinin bilip bilmemesine bakılmaksızın iptal ettirilebilir

 

 

93-İlliyet bağı nedir ?

Bir eylem ile ortaya çıkan bir zararın aralarında ilişki bulunmasına, zararın eylemden kaynaklanmasına denir

 

94-İmza devrinin unsurları nelerdir ?

-imza devrinde bütün yetkiler devredilemez,bir kısmı devredilebilir

-imza devri yazılı şekilde yapılmalıdır

-imza devrinde karar alma yetkisi imza devredende kalır ancak kararın imzalanması yetkisi devralana geçer

-imza devrinde devir kişiye yapıldığı için,devralan makamdaki kişi değişirse yetki sona erer

-imza devri kaldırılmasa da yetkiyi devreden yetkilerini kullanabilir

 

95-İnançlı temlik(işlem) ne demektir ?

Bir kişinin inanarak bir malı yada hakkını inanaılan kişiye devretmesine ve inanılan kişinin anlaşma koşullarına uygun olarak malı yada hakkı kullanmasını,amaç gerçekleştiğinde ise kişiye iade etmesine denir

 

96-İnkılap kanunları nelerdir ?

-tevhidi tedrisat kanunu

-şapka kanunu

-tekke ve zaviyelerin kapatılmasına ilişkin kanun

-türk harflerinin kabulü hakkında kanun

-efendi,bey,paşa gibi lakapların kaldırılmasına ilişkin kanun

 

97-İntifa hakları nedir ?

Sahibine kullanma ve yararlanma hakkı veren taşınırlar, taşınmazlar, haklar ve mal varlığı üzerinde kurulabilen irtifak haklara denir

 

98-İpotek hakkı nedir ?

Bir alacağın güvencesi olarak bir taşınmazın karşılık gösterilmesi, yani bir taşınmazın bir borcun güvencesine ayrılması demektir

 

99-İptal davası nedir ?

İdari işlemlerin yetki, şekil, sebep ve konu yönünden hukuka aykırılığı nedeniyle menfeati ihlal edilen kimsenin ortaya çıkan uyuşmazlıklar yüzünden açtığı davadır

 

100-İrtifak hakkı nedir ?

Sahiplerine bir malı kullanma ve o maldan yararlanma hakkı veren haklardır

 

101-İstimval ne demektir ?

İdarenin sadece olağanüstü dönemlerde,özel kişilere ait taşınır mallara el koyma yetkisine denir.Bu yetki istisnaidir ve taşınır malın kullanım hakkının belli bir süre idarede olmasını ifade eder

 

102-İstinabe ne demektir ?

Yer yönünden yetkili olan bir mahkemenin,bir işlemin yapılması için aynı yerde bulunan yetkisiz bir mahkemeye yer vermesine denir

 

 

 

103-İstirdat(geri alma) davası nedir ?

Haksız fiil sonucu malvarlığında azalma meydana gelen kişilere,mallarını geri alabilme hakkı veren davalara denir

 

104-İstisnai memurlar kimlerdir ?

-cumhurbaşkanlığı genel sekreterliği

-bakanlar kurulu sekreterliği

-tbmm memurlukları

-mit memurlukları

-büyükelçiliklere

-müşavirlikler

-valilikler

 

105-İstimval nedir ?

Olağanüstü durumlarda,idarenin kamu gücünü kullanarak taşınır mallarını elde etme yetkisine denir

 

106-İtiraz nedir ?

İdare ve vergi mahkemelerinin tek hakimle vermiş olduğu kararlara karşı Bölge idare mahkemesine yapılan başvuruya denir, süresi 30 gündür

 

107-Kamulaştırma nedir ?

Kamu yararının zorunlu kılındığı durumlarda, özel mülkiyete ait taşınmazların idareye geçirilmesidir.Kamulaştırma idari işlem ile olur

 

108-Kamu hizmetinin görülme usulleri nelerdir ?

-emanet usulü ; devletin kamu hizmetini bizzat kendi memurlarıyla yürütmesidir

-müşterek emanet usulü ; zararı devlete ait olmak koşuluyla özel hukuk kişisine gelirden pay verilmek suretiyle yürütülmesidir

-iltizam usulü ; kamu hizmetinin mültezimler tarafından yürütülmesidir

-imtiyaz usulü ; kamu hizmetinin masrafları,karı ve zararı özel kişiye ait olmak üzere kurulması yada kurulup işletilmesi usulüdür

-ruhsat usulü ; kamu hizmetinin izin alınarak yürütülmesidir

-yap işlet devret usulü ; işletme süresi sona erdiğinde işletmenin kamuya iadesi şartıyla        hizmetin işletme tarafından yürütülmesidir

 

109-Kamu ihale kanunu ihale yöntemleri nelerdir ?

-açık ihale usulü

-belli istekliler arasında ihale usulü

-pazarlık usulü

-doğrudan temin usulü

 

110-Kamulaştırma aşamaları nelerdir ?

-yeterli ödenek hazırlanır

-kamu yararı kararı alınır

-kamulaştırılacak taşınmaz tespit edilir

-kamulaştırma kararı alınır

-satın alma usulü denenir

-bedel tespiti yapılır ve tescil kararı alınır

 

111-Kamulaştırma kararı verebilecek olanlar kimlerdir ?

-birden çok il sınırlarında ve devlet yararına bakanlar kurulu

-il adına devlet yararına il idare kurulu

-il adına il özel idaresi yararına il encümeni

-belediye yararına belediye encümeni

-köy yararına köy ihtiyar kurulu

 

112-Kanuna karşı hile ne demektir ?

Emredici bir hukuk kuralının yasakladığı sözleşme,başka bir kanun hükmünden yaralanılarak yapılabilmesine kanuna karşı hile denir

 

113-Kanunsuz emir nedir ?

Kamu hizmetlerinde çalışan bir kimsenin, üstünden aldığı emir anayasa hükümlerine aykırı ise emri yerine getirmez ve bu aykırılığı üstüne bildirir. Ancak üstü emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile tekrar ederse emri yerine getirilir, bu halde emri yerine getiren sorumlu olmaz. Ancak konusu suç teşkil eden emir hiçbir şekilde yerine getirilemez, yerine getiren kimsede de sorumluluktan kurtulamaz

 

114-Karar düzeltme  nedir ?

Kararın esasına etkisi olan itirazların kararda karşılanmamış olması ve bir kararda birbirine aykırı hükümler bulunması halinde taraflarca 15 gün içinde talep edilen haktır

 

115-Kararın bozulması nedir ?

Temyiz incelemesi sonunda danıştayın görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, hukuka aykırı karar verilmesi ya da usul hükümlerine uyulmamış olması nedeniyle alınan karardır

 

116-Karşı imza kuralı nedir ?

Cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler haricinde kalan ve kollektif olarak yapılan işlemlerde imza atılarak,tüm sorumluluğun üstlenilmesine denir.Burada Cumhurbaşkanının sorumluluğu yoktur

 

117-Kayyım ne demektir ?

Belli bir görevi yerine getirmesi için mahkemece atanan kişilerdir

 

118-Kısıtlanma nedenleri nelerdir ?

-akıl hastalığı

-akıl zayıflığı

-savurganlık

-alkol bağımlılığı

-kötü yaşam tarzı

-1 yıldan fazla bağlayıcı hapis

 

119-Kıymetli evrak çeşitleri nelerdir ?

-alacak senetleri ; tahvil,poliçe,bono,çek

-emtia senetleri ; taşıma senedi,makbuz seneti,varant,konişmento

-pay senetleri

-kuponlar

 

 

 

120-Kişiliği dışa karşı koruyan davalar nelerdir ?

-tespit davası

-men davası

-önleme davası

-tazminat davası

-vekaletsiz iş görme davası

 

121-Konkordato ne demektir ?

Elinde olmayan sebeplerden dolayı iflas etmek üzere olan kimseye,borcun belirli bir kısmını ödeyebilmesi için alacaklılar tarafından verilen son bir süreye denir.Konkordato kararını ATM verir

 

122-Kooptasyon ne demektir ?

Yönetim kurulu üyeliği sona eren üyenin yerine,yönetim kurulu tarafından geçici üye tayin edilmesi işlemine denir.Tayin edilen üye ilk genel kurul toplantısına kadar görev yapar

 

123-Koruma tedbirleri nelerdir ?

-yakalama

-gözaltı

-tutuklama

-adli kontrol

-arama

-el koyma

-zorla getirme

 

124-Köy derneği kimlerden oluşur ?

Köy derneği köyde ikamet eden ve 18 yaşından büyük oy kullanma hakkı olan kişilerden oluşur

 

125-Kural içi boşluk nedir ?

Kanun koyucunun adil bir çözüm bulunabilmesi için bilerek ve isteyerek bıraktığı boşluğa denir.Burada hakim takdir yetkisini kullanarak boşluğu doldurur

 

126-Kusursuz sorumluluk halleri nelerdir ?

-adam çalıştıranın sorumluluğu

-yardımcı şahısın fiilinden sorumluluk

-hayvan sahibinin sorumluluğu                                                   kurtuluş beyyinesi getirilebilir

-aile başkanının sorumluluğu

-bina ve eser sahibinin sorumluluğu

-motorlu araç işletenin sorumluluğu

 

127-Latif beyanı nedir ?

Beyan sahibinin,muhatap tarafından ciddiye alınmayacağını düşünerek yapmış olduğu sözde beyandır.Burada önemli olan muhatabın tepkisidir,eğer muhatap bu beyanı ciddiye almışsa bu beyan sahibini bağlar

 

 

 

 

 

128-Meclis denetim yolları nelerdir ?

-soru ; başbakan veya bakanlardan bilgi istenmesidir

-genel görüşme ; devlet faaliyetlerinin görüşülmesi için bakanlar kurulu,siyasi parti grupları ve en az 20 milletvekili tarafından istenir

-meclis araştırması ; belli bir konuda bilgi edinmek için bakanlar kurulu,siyasi parti grupları ve en az 20 milletvekili tarafından istenir

-gensoru ; bakanlar kurulunun yada bakanın siyasi sorumluluğuna yol açan,siyasi parti grupları ile en az 20 milletvekili tarafından istenen yoldur

-meclis soruşturması ; başbakan yada bakanların görevleri ile ilgili cezai sorumluluklarının araştırılması için TBMM üye tam sayısının en az 1/10 u tarafından istenir

 

129-Mecra hakkı nedir ?

Su,elektrik ve gaz gibi mecraların,işletmenin bulunduğu taşınmazın dışında olsalar bile,aksi kararlaştırılmadıkça o işletmenin eklentisi sayılmasına denir

 

130-Memurlara verilen cezalar nelerdir ?

-uyarma cezası (disiplin amirleri)

-kınama cezası (disiplin amirleri)

-aylıktan kesme cezası (disiplin amirleri)

-kademe ilerlemesinin durdurulması cezası (il disiplin kurulu)

-devlet memurluğundna çıkarma cezası (yüksek disiplin kurulu)

 

131-Menfi zarar nedir ?

Meydana gelmeyen yada hükümsüz kalan bir sözleşmenin,yapılacağına olan güvenden dolayı ortaya çıkan,ancak yapılmaması sonucu ortaya çıkan zarara denir

 

132-Merkezi idarenin kolluk makamları ve personelleri kimlerdir ?

-kolluk makamları ; bakanlar kurulu,içişleri bakanı,vali,kaymakam ve bucak müdürüdür

-kolluk personelleri ; polis,jandarma,bekçi ve köy muhtarıdır

 

133-Mahalli idarenin kolluk makamları ve personelleri kimlerdir ?

-il özel idarenin kolluk makamı ; vali,il genel meclisi ve il encümenidir

-il özel idarenin kolluk personeli yoktur

-belediyenin kolluk makamı ; belediye meclisi ve belediye encümenidir

-belediyenin kolluk personeli ; zabıtadır

-köyün kolluk makamı ; muhtardır

-köyün kolluk personeli ; köy koruyucusudur

 

134-Merkezi idareye yardımcı kuruluşlar nelerdir ?

-danıştay

-sayıştay

-milli güvenlik kurulu

 

135-Merkezden yönetimin yararları nelerdir ?

-güçlü bir devlet yapısı oluşur

-harcamalar dengeli dağıtılır

-hizmetler daha ucuza üretilir

-ülkenin her yerine eşit derecede hizmet gider

-kamu görevlileri yerel etkilerden ve baskılardan kurtulur

 

136-Merkezden yönetimin zararları nelerdir ?

-büreokrasi artar

-kırtasiyecilik artar

-demokratik ilkelere uygun değildir

-yerel ihtiytaçların merkezden saptanması zor olur

*merkezden yönetimin sakıncalarını giderebilmek için yetki genişliği oluşturulmuştur

 

137-Meşru savunma nedir ?

Gerek kendisine gerekse başkasına ait herhangi bir hakka yönelmiş gerçekleşen ya da gerçekleşmesi kesin olan hukuka aykırı saldırıya, orantılı bir şekilde karşılık verilmesine denir

 

138-Mevzuu hukuk nedir ?

Bir ülkede yetkili makamlar tarafından konulmuş olan ve yürürlükte bulunan hukuk kurallarının tümüne denir

 

139-Milletvekili seçilebilme şartları nelerdir ?

-en az 25 yaşını doldurmuş olmak

-en az ilkokul mezunu olmak

-kamu haklarından men edilmemek

-kısıtlı olmamak

-askerliği yapmış olmak

-ağır hapis cezası almamak

-affa uğramış olsa bile yüz kızartıcı suçlar işlememiş olmak

 

140-Milletvekilliğinin sona erme nedenleri nelerdir ?

-ölüm

-cumhurbaşkanı seçilme

-vatandaşlıktan çıkma

-milletvekilinin kısıtlanması

-milletvekilliğe engel suçtan kesin hüküm giyilmesi

-bir ayda mazeretsiz 5 birleşime katılmaması

 

141-Miras sözleşmesi nedir ?

Miras bırakan ile ikinci bir kişi arasında yapılan ve resmi vasiyetname şartlarına uyularak yapılan belgedir.Miras sözleşmesi yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip olmak,ergin olmak ve kısıtlı olmamak gereklidir

 

142-Munzam zarar nedir ?

Borçlunun temerrüte düşmesi sonucu alacaklıya olan borcunu geciktirmesi nedeniyle,faizin,alacaklının gecikmeden dolayı parasının değerinin düşmesiyle uğramış olduğu zararı karşılayamamasına denir,yani faiz uğranılan zarardaan daha azdır

 

143-Murahhas üye nedir ?

Anonim şirketlerde yönetim kurulunun yetkilerinin tümünü veya bir kısmını yine yönetim kurulu kararıyla üzerine alan üyeye denir

 

144-Mutlak butlan nedir ?

Herhangi bir sakatlık nedeniyle,baştan itibaren kendisine bağlı olan hukuki sonucu doğurmayan ve geçerli olmayan işlemlere denir.Hakim olayın mutlak butlan olduğunu görürse re’sen ele alabilir

145-Mutlak muvazaa nedir ?

Kişilerin aslında hiçbir işlem yapmadıkları halde,sırf üçüncü kileri aldatmak için bir işlem yapmış gibi görünmelerine denir.Burada muvazalı işlem butlanla geçersizdir

 

146-Mülkiyet hakkı nedir ?

Ayni haklar içinde sahibine en geniş hakları veren haktır.Bu haklar malı kullanma,maldan yararlanma ve malı tasarruf edebilme haklarıdır.Taşınır mülkiyet,taşınmaz mülkiyet,elbirliği mülkiyet ve paylı mülkiyet olmak üzere incelenebilir

 

147-Müspet hukuk nedir ?

Bir ülkede belli bir zamanda yürürlükte bulunan hukuk kurallarının tamamına denir

 

148-Müspet zarar nedir ?

Sözleşmenin hiç yada gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle,alacaklının borcun ifasının gecikmesi nedeniyle ortaya çıkan zarara denir

 

149-Müteselsil alacaklılık ne demektir ?

Bir borç ilişkisinde borçlunun karşısında birden fazla alacaklının yer aldığı alacak türüdür.Borçlu borcunun alacaklıların birine verdiğinde borç sona erer,ancak alacaklılar kendi aralarında payları oranda birbirlerine rücu edebilir

 

150-Müteselsil borçluluk ne demektir ?

Bir borç ilişkisinde alacaklının karşısında birden fazla borçlunun olduğu ve her birinin borcun tamamından sorumlu olduğu borç türüdür.Burada iç ilişkide borçlular eşit oranda borçludur,yani payından fazla ödeme yapan borçlu,bu fazlalık oranında diğer borçlulara rücu edebilir

 

151-Nam-ı müstear ne demektir ?

Taşınmaz mülkiyetinin naklinde,mülkiyetin asıl nakledilmek istenen kişi adına değil de,bu kişi gizlenerek üçüncü bir kişi adına tescil edilmesine denir

 

152-Negatif statü hakları(kişisel haklar) nelerdir ?

-yaşam hakkı

-kişinin dokunulmazlığı hakkı

-konut dokunulmazlığı hakkı

-hak arama hürriyeti

-seyahat ve haberleşme hürriyeti

-dernek kurma hakkı

 

153-Nispi butlan nedir ?

Hukuki işlemler nedeniyle baştan geçersiz olmayıp,tarafların iradeleri doğrultusunda sonuç doğuran işlemlerdir.Nispi butlan halleri hata,hile ve ikrah’tır

 

154-Nispi muvazaa nedir ?

Kişilerin yapmış oldukları işlemi,üçüncü kişileri aldatmak amacıyla gizli bir işlemle gizledikleri işlemlerdir.Burada muvazalı işlem butlanla geçersizdir,ancak gizli işlem hukuka uygun ise geçerli hale gelir

 

 

 

155-Olağan kanun yolları nelerdir ?

-itiraz

-iptal

-temyiz

-karar düzeltme

 

156-Olağanüstü kanun yolları nelerdir ?

-yargılanmanın yenilenmesi

-yürütmenin durdurulması

-kanun yararına bozma

 

157-Olağan kanun hükmünde kararname nedir ?

Bakanlar kurulu tarafından hazırlanan, TBMM tarafından yetki kanununca çıkarılan, kişisel hak ve ödevleri düzenleyemeyen ve Cumhurbaşkanı tarafından imzalanarak yürürlüğe giren kurallardır

 

158-Olağanüstü kanun hükmünde kararname nedir ?

Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan bakanlar kurulu tarafından hazırlanan, TBMM tarafından yetki kanununa ihtiyaç duyulmadan, kişisel hakve ödevleri kısmen yada tamamen durdurabilen kararlardır

 

159-Ombudsman(kamu denetçisi) nedir ?

Mağdur olan ve şikayetleri olan vatandaşların şikayeti üzerine harekete geçen,geniş yetkilerle donatılmış olan ve yönetimin yapmış olduğu haksızlıkları bulup kamu hizmetinin daha iyi işlemesini sağlayan kişilerdir.Kamu denetçilerinin ve kamu baş denetçisinin görev süresi 5 yıldır

 

160-Oturma(sükna) hakkı nedir ?

Sahibine bir binadan veya onun bir bölümünden konut olarak yararlanma yetkisi veren irtifak hakkıdır

 

161-Oy kullanabilecek kişiler kimlerdir ?

18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı oy kullanabilir ancak ;

-küçükler,kısıtlılar ve akıl hastaları oy kullanamaz

-silah altındaki er ve erbaşlar oy kullanamaz

-askeri öğrenciler oy kullanamaz

-kamu hizmetinden men edilenler oy kullanamaz

-kasıtlı suç mahkumları oy kullanamaz

 

162-Ölüm karinesi nedir ?

Ölümüne kesin gözle bakılacak derece ortalıktan kaybolan ve kendisinden haber alınamayan ve cesedi de bulunamayan kişinin,mahkeme kararıyla ölmüş sayılmasına denir

 

163-Önalım hakkı(şuf’a) nedir ?

Taşınmazın maliki tarafından üçüncü şahsa satılması durumunda sözleşmenin tarafı olan kişiye satış şartlarına uymak koşuluyla o taşınmazı öncelikli satın alma hakkı verir

 

 

 

 

164-Parlemento kararları nelerdir ?

-tbmm içtüzüğü

-milletvekilliğinin düşürülme kararı

-milletvekilliğinin dokunulmazlığının kaldırılması kararı

-savaş,sıkıyönetim,ohal ilanı

-seçimlerin yenilenmesi kararı

-yabanacı ülkeye asker gönderme ve asker kabul etme kararı

-tbmm başkanı seçimi

 

165-Paylı mülkiyet nedir ?

Bir eşya veya mal topluluğuna sahip olanların, o eşyaya belirli paylarla malik olmalarına denir

 

166-Pey akçesi(bağlanma parası) nedir ?

Bir sözleşmenin yapıldığına kanıt olarak,taraflardan birinin diğerine verdiği paraya denir

 

167-Plebisit ne demektir ?

Kamu kesiminin siyasi meselelerde görüşlerini doğrudan ifade ettiği,doğrudan demokrasi yoludur

 

168-Poliçede ibraz süreleri nedir ?

-muayyen günde ààààààààààà aynı gün istenir

-keşide tarihinden belirli süre sonra ààà vade gününde yada takip eden 2 gün içinde

-görüldüğünde ödenecek ààààààààkeşide tarihinden itibaren 1 yıl içinde

-görüldükten belli süre sonra àààààà vade gününde yada takip eden 2 gün içinde

 

169-Poliçenin zorunlu unsurları nelerdir ?

-poliçe kelimesi

-kayıtsız şartsız havale

-lehdarın adı ve soyadı

-muhatabın adı ve soyadı

-keşidecinin imzası

-keşide tarihi

-keşide yeri

-ödeme yeri

 

170-Pozitif statü hakları(sosyal-ekonomik haklar) nelerdir ?

-eğitim ve öğretim hakkı

-ailenin korunması hakkı

-konut hakkı

-dinlenme hakkı

-çalışma hakkı

-sosyal güvenlik hakkı

-sendika kurma hakkı

 

171-Rachat nedir ?

Rachat devletin mali durumunun güzel olduğu dönemlerde,var olan borcunu vadesinden önce ödemesine denir

 

 

172-Rehin hakkı nedir ?

Sahibine alacağını borçludan alamadığı taktirde, rehin konusu eşyayı paraya çevirerek alacağını elde edebilme yetkisi veren haktır

 

173-Sebepsiz zenginleşmenin unsurları nelerdir ?

-zenginleşme meydana gelmeli

-fakirleşme meydana gelmeli

-illiyet bağı olmalı

-geçerli bir sebep olmamalı

 

174-Sınırlı ehliyetlileri açıklayın ?

Aslında tam ehliyetli oldukları halde bazı sebeplerden dolayı ehliyetleri sınırlanan kişilerdir.Bunlarda ehliyetlilik asıl,ehliyetsizlik istisnadır.Kendilerine yasal danışman atanmış kişiler ile evliler sınırlı ehliyetliler kapsamındadır

 

175-Sınırlı ehliyetsizleri açıklayın ?

Ayırt etme gücüne sahip küçükler ile ayırt etme gücüne sahip kısıtlılardır.Bunlarda ehliyetsizlik asıl,ehliyet istisnadır.Sınırlı ehliyetsizlerin yasal işlemlerini veli yada vasileri yerine getirir.Bunlarla yapılması gerekip de yapılmayan işlemler tek taraflı bağlamazlık yaptırımına tabi olur.Sınırlı ehliyetsizler izne ihtiyaç olmadan bağış kabul edebilirler ve 15 yaşını tamamlamış ise vasiyetname yapabilirler.Ancak bağış yapamazlar ve kefil olamazlar

 

176-Siyasi partiye kimler üye olabilir ?

18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı üye olabilir ancak ;

-küçükler,kısıtlılar ve akıl hastaları üye olamaz

-işçi olmayan kamu görevlileri üye olamaz

-siyasi yasaklılar 5 yıl boyunca üye olamaz(siyasi yasaklılar bağımsız aday olabilir)

 

177-Somut norm denetimi nedir ?

Mahkemelerde görülmekte olan bir davada, uygulanması gereken bir kanun hükmünün anayasaya aykırı olduğu iddiasıyla, ilgili taraflar ya da hakim tarafından anayasa mahkemesinde açılabilen itiraz davasına denir

 

178-Soyut norm denetimi nedir ?

Anayasa değişikliği, kanun, kanun hükmünde kararname ve TBMM iç tüzüğü hakkında anayasaya aykırılığı gerekçesiyle esas ve şekil bakımından, Cumhurbaşkanı, 110 millet vekili, iktidar parti grubu ve ana muhalefet parti grubu tarafından açılabilen iptal davasına denir

 

179-Suça iştirak nedir ?

Tek kişiyle işlenebilecek olan bir fiilin,birden fazla kişi tarafından işlenmesine denir.Suça iştirak halinde bu kişilerin her biri müşterek şekilde fail olur

 

180-Suçun unsurları nelerdir ?

-maddi unsur ; hareket,sonuç ve nedensellik bağından oluşur

-manevi unsur ; kast ve taksir

-hukuka aykırılık unsuru ; kanunun hükmü,amirin emrini ifa,meşru savunma,zorunluluk                         hali,ilgilinin rızası

 

 

 

181-Suçta teşebbüs şartları nelerdir ?

Kişi işlemeyi isteyip de icrasına başladığı suçu elinde olmayan sebepler yüzünden tamamlayamaz ise teşebbüsten sorumlu tutulur.Faile burada tamamlanmış suçtan daha az oranda ceza verilir

-kasten işlenebilen bir suç olmalıdır

-fail icra hareketlerine başlamış olmalıdır

-hareket elverişli olmalıdır

-netice failin elinde olmayan sebepler yüzünden gerçekleşmemiş olmalıdır

 

182-Şerh yapılabilecek kişisel haklar nelerdir ?

-alım hakkı

-önalım hakkı

-gerialım hakkı

-rehinli alacaklının boş dereceye ilerleme hakkı

-bağışlamadan rücu hakkı

-taşınmaz satış vaadi

 

183-Şirketin unsurları nelerdir ?

-şahıs unsuru

-sermaye unsuru

-sözleşme unsuru

-müşterek amaç unsuru

-affectio societatis(aktif katılma) unsuru

 

184-Tacir ne demektir ?

Ticari bir işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten ve kar elde etmeyi amaçlayan kişiye denir

 

185-Tacir olmanın sonuçları nelerdir ?

-basiretli bir işadamı gibi davranma yükümlülüğü

-iflasa tabi olması

-ticari defter tutma zorunluluğu

-ticaret ünvanı kullanma zorunluluğu

-fatura düzenleme zorunluluğu

-ticari hükümlerin öncelikle uygulanması

 

186-Tacir yardımcıları kimlerdir ?

Bağımlı tacir yardımcıları ; ticari mümessil,ticari vekil ve seyyar tüccar memurudur.Bağımsız tacir yardımcıları ise ; acente,ticari işler tellalı(simsar) ve komisyoncudur

 

187-Takasın şartları nelerdir ?

-taraflar birbirinden alacaklı olmalı

-alacakların konusu aynı cins olmalı

-alacak muaccel olmalı

-takas mümkün olmalı

-haktan feragat edilmemeiş olmalı

 

188-Takdir yetkisi nedir ?

İdarenin bir konuda karar alırken,hareket serbestliği içinde bulunmasına ve önündeki seçenekleri rahatça belirleyebilmesine denir

189-Tali kurucu iktidar nedir ?

Anayasayı değiştirirken mevcut anayasadaki sınırlarla bağlı iktidar

 

190-Tam ehliyetlileri açıklayın ?

Ayırt etme gücüne sahip olan,kısıtlanmamış ve ergin olan tüm kişilere denir.Bu kişiler her türlü işlemi hiç kimsenin iznine muhtaç olmadan yapabilirler

 

191-Tam ehliyetsizleri açıklayın ?

Ayırt etme gücünden yoksun olan kişilerdir.Yaptıkları hukuki işlemler yasal temsilcileri izin verse bile mutlak butlan ile geçersizdir.Tam ehliyetsizler haksız fiillerden de sorumlu değildir

 

192-Tam yargı davası nedir ?

İdarenin işlem, eylem ve sözleşmelerinde ortaya çıkan ve kişilik hakkı ihlal edilenlerin açtığı davaya denir

 

193-Tasarrufun iptali davasını açıklayın ?

Borçlunun alacaklıdan mal kaçırmak amacıyla,üçüncü kişilerle yapmış olduğu işlerin iptali için,alacaklı tarafından açılan davaya denir

 

194-Tek taraflı bağlamazlık nedir ?

Taraflardan birinin sözleşme yapma ehliyeti olmadığında,bu hukuki işlemin ehliyeti olmayan kişiyi bağlamamasına denir.Ayırt etme gücü bulunan kısıtlılar ile ayırt etme gücü bulunan küçüklerin yaptıkları işlemler bu bağlamda değerlendirilir,ancak vasileri yada velileri yapılan işleme icazet verirlerse hukuki işlem her iki tarafı da bağlayacak hale gelir

 

195-Tekel hakkı ne demektir ?

Tacirin,aksi kararlaştırmadıkça,aynı yerde ve aynı bölgede aynı ticaret alanında birden fazla acente tayin edememesine acentenin tekel hakkı denir

 

196-Temel hak ve özgürlüklerin sınırlandırılmasını açıklayın ?

-ancak kanunla sınırlama yapılabilir

-sınırlama anayasanın sözüne ve ruhuna aykırı olamaz

-sınırlama demokratik toplum düzenine aykırı olamaz

-sınırlama özel nedenlerle yapılabilir

-sınırlama ölçüsüz olamaz

 

197-Temel hak ve özgürlüklerin durdurulmasını açıklayın ?

-temel hakların kullanımı olağanüstü dönemlerde kısmen yada tamamen durdurulabilir

-millletler arası hukuka aykırı olamaz

-ölçüsüz olamaz

-sert çekirdek haklara dokunulamaz

 

198-Temsili demokrasi nedir ?

Devlet yönetiminde alınacak kararlar,halkın seçtiği temsilciler tarafından alınır.Burada vatandaşların doğrudan bir etkisi yoktur(Türkiyede var olan demokrasi)

 

199-Temyiz nedir ?

Danıştay dava daireleri ile idare ve vergi mahkemelerinin kurul halinde vermiş oldukları nihayi kararlara karşı tanıştaya yapılan başvurudur

 

200-Tenkis davası nedir ?

Saklı paylı mirasçıların,saklı paylarını alamamaları halinde,mirasbırakanın tasarruf yetkisini aştığı miktarı talep edebildikleri davaya denir

 

201-Tescil edilebilecek haklar nelerdir ?

-mülkiyet hakkı

-irtifak hakkı

-rehin hakları

-taşınmaz yükleri

 

202-Ticaret ünvanı nedir ?

Sadece tacirlerin kullanabildiği ve taciri diğer tacirlerden ayırt etmeye yarayan ünvanlara denir.Çekirdek ve ek olmak üzere 2 kısımdan oluşur.Gerçek kişilerde çekirdek kısmı tacirin kısaltılmadan yazılan adı ve soyadıdır

 

203-Ticari işler tellalı(simsar) nedir ?

Tacire bağımlı olmadan çalışan ve belirli bir ücret karşılığında ticari işlere aracılık yapmayı meslek edinen kişilere denir

 

204-Ticari mümessil nedir ?

Yetkisi en geniş olan bağımlı tacir tacir yardımcısıdır.Ticari mümessil özel yetki olmadan kambiyo taahhütünde bulunabilir,kredi alıp verebilir,işçilerle sözleşme yapabilir,gayrimenkul kiralayabilir yada kiraya verebilir,gayrimenkul alabilir.Ticari mümessil özel yetki olmadan işletmeyi devredemez,rehnedemez,gayrimenkulleri devremez,işletmeye ortak kabul edemez

 

205-Ticari vekil nedir ?

Bir ticarethane ile ilgili işlemleri yapmak için,temsil yetkisi olan bağımlı tacir yardımcılarına denir

 

206-Ticari uyuşmazlıklarda izlenecek sıra nasıl olmalıdır ?

-emredici hükümler

-sözleşme hükümleri

-tamamlayıcı ve yorumlayıcı yedek hükümler

-ticari örf ve adet

-genel hükümler

 

207-Trampa sözleşmesi nedir ?

Bir hakkın veya bir malın,başka bir hak veya malla değiştirilmesini amaçlayan anlaşmalara denir

 

208-Türkiye idaresinin görevleri nelerdir ?

-milli güvenliğin korunması

-kolluk faaliyetlerinin yürütülmesi

-kamu hizmetlerinin yürütülmesi

-özendirme ve destekleme faaliyetleri

-iç düzen faaliyetleri

-planlama faaliyetleri

 

209-Ultra vires nedir ?

Tüzel kişiliğin ehliyetini, şirketin konusu ile sınırlandıran yaklaşıma denir

210-Üst hakkı nedir ?

Hak sahibine,başkasının arazisinin üzerine yada altına yapı yapma hakkı veren en geniş ayni hakka denir

 

211-Vakıfın zorunlu organları nelerdir ?

Vakıfın tek bir zorunlu organı vardır,o da yönetim kuruludur

 

212-Vasi ne demektir ?

Vesayet altında bulunan küçüğün yada kısıtlının işlerini yapmak ve onları temsil etmek için,mahkeme tarafından atanan kişilerdir

 

213-Vasiyetname nedir ?

Bir kişinin ölümünden sonra malvarlığının ne olacağına dair istekleri gösteren belgedir.Vasiyet resmi şekilde,el yazısı ile yada sözlü olarak yapılmaktadır.Vasiyet yapabilmek için ayırt etme gücüne sahip olmak ve 15 yaşını doldurmuş olmak gereklidir

 

214-Vesayet denetimi nedir ?

Merkezi yönetim birimlerinin farklı tüzel kişiliğe sahip olan yerinden yönetim kuruluşları üzerindeki denetimidir

 

215-Yargılanmanın yenilenme nedenleri nelerdir ?

-lehine karar veren tarafın işlediği bir fiil ile elde edilemeyen belgenin karardan sonra ele geçirilmesi

-karara esas olarak alınan ilam hükmünün kaldırılması

-lehine karar verilen tarafın karara etkisi olan hile kullanması

-vekil veya kanuni temsilcisi olmayan kişiler ile davanın karara bağlanması

 

216-Yargı yolu kapalı olan işlemler nelerdir ?

-cumhurbaşkanının tek başına yaptığı işlemler

-sıkıyönetim komutanının yaptığı işlemler

-sayıştay işlemleri

-yüksek seçim kurulu işlemleri

-yüksek hakem kurulu kararları

-hsyk’nın ilişik kesme kararları dışındaki bütün kararları

-yaş’ın terfi işlemleri ve emekliye ayrılma işlemleri

 

217-Yasama dokunulmazlığı(nisbi dokunulmazlık) nedir ?

Milletvekillerinin suç işlediği iddiasıyla cezai tatbikata uğramalarını engelleyen dokunulmazlıktır.Milletvekilleri TBMM kararı olmadan tutulamaz,tutuklanamaz,sorguya çekilemez ve yargılanamazlar.Yasama dokunulmazlığı kaldırılabilir.Milletvekili olmayan bakanlar da bu özellikten yaralanabilir

 

218-Yasama sorumsuzluğu(mutlak dokunulmazlık) nedir ?

Milletvekillerini meclis çalışmaları sırasındaki oy,söz ve düşüncelerinden dolayı sorumlu tutulamamalarını sağlayan dokunulmazlıktır.Yasama sorumsuzluğu kaldırılamaz ve milletvekili olmayan bakanlar da bu özellikten yararlanabilir

 

 

 

 

219-Yerinden yönetimin yararları nelerdir ?

-demokratik ilkelere daha uygundur

-hizmetler ihtiyaçlara uygun olarak yürütülür

-bürokrasi azalıt

-kırtasiyecilik azalır

 

220-Yerinden yönetimin zararları nelerdir ?

-ülkenin bütünlüğünün bozulmasına yol açar

-partizancılık artar

-hizmetler eşit şekilde dağıtılamaz

-kaynak israfı artar

 

221-Yetki devrinin unsurları nelerdir ?

-yetki devrinde bütün yetkiler devredilemez,bir kısmı devredilir

-yetki devri yazılı şekilde yapılmalıdır

-yetki devrinde karar alma yetkisi yetki devredilen makama geçer

-yetki devrinde devir makama yappıldığı için,devralan makamdaki kişi değişse bile devir sona ermez

-yetki devri kaldırılmadığı sürece yetkiyi devreden bu yetkilerini kullanamaz

 

222-Yetki genişliği nedir ?

Merkezi yönetimin sakıncalarını giderebilmek için,merkezi yönetim adına ve merkezi yönetime danışmadan taşrada karar alabilme yetkisine denir.Yetki genişliği sadece il idaresine yani valiye tanınmış bir yetkidir

 

223-Yetki gaspı nedir ?

İdareye tamamen yabancı yabancı kişinin yada idare adına işlem yapmaya yetkili olmayan kişilerin yaptığı işlemlerdir ve yok hükmündedir

 

224-Yetki tecavüzü nedir ?

Konu,yer ve zaman bakımından ortaya çıkan,astın üst yerine yada üstün astı yerine işlem yapması,yetkisi olmayan coğrafi yerde yetkisini kullanması yetki tecavüzüdür ve iptal edilebilirlik hükmündedir

 

225-Yetkisiz temsil ne demektir ?

Temsil yetkisi olmadığı halde yada yetkinin sınırlarının aşılması halinde yetkisiz temsilden söz edilir.Burada kural olarak işlem temsil olunan kişiyi bağlamaz ancak üçüncü kişi bu işlemle bağlıdır.Fakat temsil olunan bu işleme icazet verirse işlem temsil olunanı da bağlar

 

226-Yüce divan sıfatıyla yargılanabilecek kişiler kimlerdir ?

-cumhurbaşkanı

-başbakan ve bakanlar kurulu üyeleri

-tbmm başkanı

-yüksek mahkeme üyeleri

-sayıştay başkanı ve üyeleri

-genel kurmay başkanı

-kara,hava,deniz ve jandarma komutanları

 

 

 

227-Yüksek mahkemeler nelerdir ?

-anayasa mahkemesi

-yargıtay

-danıştay

-askeri yargıtay

-askeri yüksek idare mahkemesi

-uyuşmazlık mahkemesi

 

228-Yürütmenin durdurulması nedir ?

Danıştay veya idare mahkemeleri idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç zararların doğması ve idari işlemin hukuka aykırı olması şartlarından birinin gerçekleşmesi durumunda yürütmenin durdurulması kararını verebilir

 

229-Zaman aşımı süresi nedir ?

Bir hakkın kullanılması ya da bir hakkın kaybedilmesi için belirli bir sürenin geçmesine denir

 

230-Zihni kayıt nedir ?

Beyan sahibinin beyanına zihninde hayır demesine rağmen evet olarak bildirmesi sonucu oluşan uygunsuzluk halidir

 

231-Zilyetlik nedir ?

Bir eşyayı kullanmak ve o eşyadan yararlanmak amacıyla fiili hakimiyeti altında bulundurmaya denir

 

232-Zincirleme suç nedir ?

Aynı suçun aynı mağdura farklı zamanlar birden fazla kez yapılması ve tek bir suçun tek bir fiille birden fazla mağdura karşı yapılmasında zincirleme suç hükümleri uygulanır.Burada faile her bir suç için ayrı ayrı ceza verilmez,tek bir ceza verilir ve belirli bir oranda artırılır

 

233-Zorunluluk hali nedir ?

Kişinin bilerek sebep olmadığı ve başka türlü korunma olanağı bulunmayan ağır ve terhal meydana gelecek tehlike içinde kendisini veya üçüncü bir kişiyi kurtarmak için kişinin yalnızca malına zarar verilmesine denir

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

MALİYE SORULARI

 

1-Adam Smith vergileme ilkeleri nelerdir ?

-adalet ilkesi

-belirlilik(keskinlik) ilkesi

-uygunluk ilkesi

-iktisadilik ilkesi

 

2-Adolp Wagner vergileme ilkeleri nelerdir ?

-mali ilkeler

-esneklik ilkesi

-ahlaki ilkeler

-teknik ilkeler

-iktisadilik ilkesi

 

3-Anayasal iktisat yaklaşımı nedir ?

Buchanan ve Tullock tarafından geliştirilmiştir.Devletin gücünün ve yetkilerinin nasıl sınırlandırılabileceğini açıklayan yaklaşımdır.Politikacılar ve bürokratların yetkilerinin kötüye kullanılmasını engellemek için bir Leviathan devlet öngörmektedirler

 

4-Arriyere kredileri nedir ?

Merkez bankasının döviz kıtlığı nedeniyle transfer edemediği,ithalatçıların döviz borçlarına denir

 

5-Arrow imkansızlık teoremi(oylama paradoksu) nedir ?

Arrowa göre adil bir oylama yöntemi ve bireysel tercihler ile toplumsal tercihler arasında tutarlılık toktur.Ortak bir oylama yapılabilmesi için ise ;

-seçimler serbestçe yapılmalıdır

-alternatifler dikte edilmemelidir

-alternatifler sıralamayı bozmamalıdır

-sıralam sonunda ortaya çıkan refah fonksiyonu tek bir sosyal sıralamaya imkan vermelidir

 

6-Atfedilen gelir nedir ?

Servet sahibi bir kimsenin kendi mallarını kendisinin kullanması sonucu elde ettiği gelire denir

 

7-Birinci en iyi teori nedir ?

Her alanda tam rekabet koşullarının var olduğu ve ekonomiye hiçbir müdehalenin yapılmadığı duruma denir

 

8-Birincil açık nedir ?

Toplam kamu harcamalarından faiz harcamalarının çıkarılması sonucu aradaki farka denir

 

9-Birincil gelir dağılımını açıklayın ?

Milli gelirin üretim faktörleri arasındaki dağılımı ifade eder

 

 

 

 

 

10-Borcun neleri kanunla belirlenir ?

-borcun miktarı

-borcun faizi

-borcun ihraç şekilleri

-borcun geri ödeme koşulları

 

11-Borçlanmanın altın kuralı nedir ?

Adam Smith tarafından geliştirilmiştir.Devlet cari harcamaları vergilerle,yatırım harcamalarını ise borçlanmayla finanse etmelidir

 

12-Borçlanmanın kapasitesini etkileyen unsurlar nelerdir ?

-borç faiz oranı

-borç servis oranı

-borç stok düzeyi

-hazinenin kredibilitesi

-milli gelir düzeyi

 

13-Bürokratik verimlilik yaklaşımı nedir ?

Niskanen tarafından geliştirilmiştir.Bürokratların daha fazla gelir,güç ve prestij sağlamaya çalışmaları sonucunda kamu harcamalarının arttığını savunan yaklaşımdır

 

14-Bütçenin genel özellikleri nelerdir ?

-dayanağını anayasadan alır

-bütçede gelir ve giderler gayrisafi olarak görülür

-bütçe her yıl yapılmak zorundadır(tahdit)

-gelir ve giderlere ilişkin tahminleri içerir(tahmin)

-gelir ve giderlerin denk olması esastır(tevzin)

 

15-Bütçe hazırlama sürecini anlatın ?

Bütçe hazırlanma süreci,Kalkınma bakanlığının orta vadeli programı hazırlayıp,Bakanlar kurulunun kabul etmesiyle başlar.Maliye bakanlığı ise orta vadeli mali planı hazırlar ve Yüksek planlama kurulu tarafından kabul edilir.Kalkınma bakanlığı yatırımı genelgesini ve yatırım programı hazırlama rehberini kuruşlara gönderir.Maliye bakanlığı da bütçe hazırlık rehberini kuruluşlara gönderir.Hazırlanan yatırım teklifleri Kalkınma bakanlığına,bütçe teklifleri de Maliye bakanlığına gönderilir.Maliye bakanlığı bütçe tekliflerini karşılıklı görüşür ve Bütçe kanun tasarısını hazırlar.Ancak Düzenleyici ve denetleyici kurumlar,Sayıştay ve TBMM ye ait bütçe teklifleri doğrudan doğruya TBMM ye gönderilir

 

16-Bütçe nedir açıklayın ?

Devletin gelecek bir mali döneme aitgelir ve gider tahminlerini gösteren,gelirlerin toplanmasına ve giderlerin yapılmasına izin veren kanundur.Bütçe kanunu TBMM nin tasarrufudur ve hükümetin mali ve siyasi programıdır

 

17-Bütçenin ilkeleri nelerdir ?

-genellik ilkesi              -tasarruf ilkesi

-birlik ilkesi                  -belirlilik ilkesi

-doğruluk ilkesi             -uygunluk ilkesi

-adalet ilkesi

-yıllık olma ilkesi

-denklik ilkesi

18-Bütçe kapatma usulleri nelerdir ?

-egzersiz yöntemi ; toplanan gelir ve giderlerin zaman itibariyle hangi bütçe dönemine aitse o yılın bütçesine kaydedildiği yöntemdir

-jestiyon yöntemi ; toplanan gelir ve giderlerin toplanıldığı yıla ait olarak kaydedildiği yöntemdir

 

19-Canard kuralını açıklayın ?

Her eski verginin iyi vergi olduğunu,her yeni verginin ise kötü vergi olduğunu öne süren verginin yansımasına ilişkin kuraldır

 

20-Cari harcamalar nedir ?

Her yıl tekrar eden ve faydaları kullanıldıkları yıl tükenen harcamalardır.Personel giderleri ve genel yönetim giderleri cari harcamalardır

 

21-Cezada tekerrür nedir ?

Tekerrür daha önce suç işleyip de ceza alan kişinin belli bir süre içerisinde tekrar suç işlemesine denir.Vergi ziyai suçlarında 5 yıl,usulsüzlük suçlarında ise 2 yıl içinde tekerrür olması halinde cezalar artırılarak uygulanır

 

22-Ceza mahkemesince ceza verilen suçlar nelerdir ?

-kaçakçılık

-mükellefin özel işini yapma

-vergi mahremiyetini ihlal

 

23-Corlett ve Hague kuralını açıklayın ?

Boş zamanın tamamlayıcı olan malın daha çok vergilendirilmesi gerektiğini savunan kuraldır

 

24-Çifte vergileme ne demektir ?

Aynı vergi konusu üzerinde birden fazla vergileme durumu olması sonucu,bir vergi konusundan birden fazla vergi alınması durumuna denir

 

25-Dar mükellef nedir ?

Gelir vergisi kanununa göre,Türkiyede yerleşmiş olmayan kişiler dar mükelleftir ve bunlar yalnızda Türkiyede elde ettiği kazançlar üzerinden vergilendirilir.Kurumlar vergisine göre ise iş ve kanuni merkezi Türkiyede bulunmayanlar dar mükellef sayılır ve bunların yalnızca Türkiyede elde ettiği kazançlar vergilendirilir

 

26-Deflasyonist dönemlerde uygulanması gereken para politikaları nelerdir ?

-para arzı artırılır

-reeskont oranı azaltılır

-zorunlu karşılık oranı azaltılır

-disponibilite oranı azaltılır

 

27-Deflasyonist dönemlerde uygulanması gereken maliye politikaları nelerdir ?

-kamu harcamaları artırılır

-vergiler azaltılır

-dış borçlanmaya gidilir

-bütçe açığı verilir

 

 

28-Dekot(vergiden indirim) yönetimini açıklayın ?

İlk önce kişinin tüm geliri üzerinden vergi hesaplanır.Daha sonra en az geçim tutarı üzerinden vergi hesaplanır.Ve bunların birbirinden çıkarılması sonucu bulunur

 

29-Denk bütçe çarpanı(haavelmo) nedir?

Devletin topladığı vergi kadar kamu harcaması yapması sonucunda oluşan ve 1 e eşit olan bütçe çarpanına denir  [ (1-c) / (1-c) = 1 ]

 

30-Devletleştirme ne demektir ?

Kamu yararının zorunlu kılındığı durumlarda,kamu hizmeti niteliğinde olan özel bir işletmenin idareye geçirilmesidir.Devletleştirme kanun ile olur

 

31-Devletin başarısızlığının nedenleri nelerdir ?

-seçmenlerin bilgisizliği

-politikaların oy maksimize etme çabaları

-oy değiş tokuşu

-mali aldanma

 

32-Devletçe borç verilebilir fonu bulunanlara sağlanan çıkarlar nelerdir ?

-faiz (birincil çıkar)

-başabaştan ihraç

-başabaşın altında ihraç

-primli ihraç

-ikramiyeli ihraç

-vergi muaflıkları

 

33-Devletçe borç verilebilir fonu bulunanlara sağlanan garantiler nelerdir ?

-erken ödeme yapmama garantisi

-konversiyona gitmeme garantisi

-tahvilin değerinin düşmesinin engellenmesi

-tahvil sahiplerine öncelikli ödeme yapma garantisi

 

34-Devletin egemenlik gücüne dayanarak elde ettiği gelirler nelerdir ?

-vergi

-resim

-harç

-şerefiye

-parafiskal gelir

 

35-Devletin ekonomiye müdehale nedenleri nelerdir ?

-piyasa başarısızlığı

-kamusal malların sunulması zorunluluğu

-monopolleri düzenlemek

-ekonomik istikrar sağlamak

-dışsallıkları düzenlemek

-asimetrik bilgi sorununu düzenlemek

 

 

 

 

36-Devlet muhasebe sistemleri nelerdir ?

-kameral ; bütçe ile ilgili rakamları ve gelir gider tahakkuklarını gösterir

-schneider ; mahsup işlemlerini ve borç alacak hesaplarını gösterir

-constante ; bütçe hesaplarını,malvarlığı hesaplarını ve gelir gider tahakkuklarını gösterir

-logismografi ; malvarlığı ve işletme hesaplarını,tablo ve sütunlar halinde gösterir

 

37-Devletin özel mal üretme nedenleri nelerdir ?

-pozitif ölçek ekonomileri

-azalan maliyet durumu

-maliyetsiz mal üretebilme durumu

-bebek endüstrilerin varlığı

-piyasaları düzenlemek

 

38-Devletin tahvillerinin ihraç şekilleri nelerdir ?

-ihale yöntemi

-halka arz yöntemi

-bankalar aracılığıyla satış yöntemi

-satışa arz(tap-musluk) yöntemi

 

39-Devri bütçe teorisi nedir ?

Alvin Hansen tarafından geliştirilmiştir.Bu teoriye göre bütçe yıllık yapılmamalıdır,konjonktürel dalgalanmalara paralel olarak hazırlanmalıdır

 

40-Dışsallık nedir ve türleri nelerdir ?

Bir tüketici veya üreticinin yapmış olduğu faaliyetler sonucu başka bir tüketiciye veya üreticiye yapmış olduğu katkı yada vermiş olduğu zararlara dışsallık denir.Pozitif dışsallık tüketici yada üreticinin olumlu olarak etkilenmesidir.Negatif dışsallık ise tüketici yada üreticinin zarara uğraması ve olumsuz etkilenmesidir

 

41-Dikey adalet nedir ?

Farklı gelir gruplarında yer alan mükelleflerin,farklı oranlardan vergilendirilmesine denir

 

42-Diplomat muaflığı nedir ?

Gelir vergisi kanununda tanınan muaflık türlerinden biridir.Yabancı devletlerin Türkiyede bulunan elçi ve konsolosluklarına bağlı memurların gelir vergisinden muaf olmalarına denir

 

43-Downs modelini açıklayın ?

Downs a göre seçmenler faydalarını maksimize etmek isterler,politikacılar ise oylarını maksimize etmek isterler.Bu modele göre ortancı seçmen(medyan) kararı esas alınır

 

44-Dotasyon ne demektir ?

Herhangi bir kamu ekonomisinin,başka bir kamu ekonomisinin yararı için yapmış olduğu harcamalara denir.Örneğin genel bütçeden özel bütçelere yapılan hazine yardımı bu tür harcamalardır

 

45-Dr.Price yöntemi nedir açıklayın ?

Devlet borçlarını ödeyebilmek için fon kurmaktadır.Bu fon sayesinde de faiz geliri elde edilir ve borçlar otomatik olarak bu fondan elde edilen faizlerle ödenir

 

 

46-Ecrimisil ne demektir ?

Devlet mülkiyetinde bulunan yerlerin kişiler yada kurumlarca işgal edilmesi sonucu ortaya çıkan devletin alacaklarına verilen isimdir

 

47-Edinburg kuralı nedir ?

Vergilemenin,mükelleflerin nispi gelir durumlarında ve servet durumlarında hiçbir değişiklik yapmaması gerektiğini ifade eden görüştür

 

48-En az geçim indirimi teknikleri nelerdir ?

-matrahtan indirim ; mükellefin matrahından en az geçim indirimi düşülür ve kalan kısım vergilendirilir

-vergiden(dekot) indirim ; önce tüm gelir üzerinden vergi hesaplanır,sonra en az geçim indirimi üzerinden vergi hesaplanır.Son olarak ise tüm gelir üzerinden hesaplanan vergiden,en az geçim indirimi üzerinden hesaplanan vergi çıkarılarak bulunur

-bölme(katsayı) sistemi ; ailenin toplam geliri aile bireyleri sayısına bölünür ve her bir birey bu tutar üzerinden ayrı ayrı hesaplanır

 

49-Enflasyonist dönemlerde uygulanması gereken para politikaları nelerdir ?

-para arzı azaltılır

-reeskont oranı artırılır

-zorunlu karşılık oranı artırılır

-disponibilite oranı artırılır

 

50-Enflasyonist dönemlerde uygulanması gereken maliye politikaları nelerdir ?

-kamu harcamaları kısılır

-vergiler artırılır

-iç borçlanmaya gidilir

-bütçe fazlası verilir

 

51-Erdemli mal nedir ?

Malı tüketen bireylere doğrudan fayda sağlayan ve toplumun değer yargılarına göre üretilmesi faydalı görülen mallardır

 

52-Euro dolar ne demektir ?

Abd dışında bulunan banka ve diğer kurumlarda açılan dolar hesaplarına denir

 

53-Fatura nedir ?

Satılan mal ve yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek için malı satan tarafından düzenlenen belgeye denir

 

54-Fonksiyonel maliye politikasını açıklayın ?

Devlet mali araçlarını kullanarak ekonomik,sosyal ve mali açıdan ekonomiye müdehale etmesi gereklidir.Ekonomide eksik istihdam vardır ve devletin görevi de ekonomiye müdehale ederek ekonomiyi tam istihdam seviyesine getirmektir

 

55-Formül esnekliği yöntemi nedir ?

İradi maliye politikasındaki gecikmelerden kurtulmak ve otomatik stabilizatörlerin yetersizliğini gidermek amacıyla oluşturulan yönteme denir

 

 

56-Gecikme faizi nedir ?

Vergi alacağında tahakkukun gecikmesi sonucu uygulanan ve bileşik oran uygulanamayan cezadır

 

57-Gecikme zammı nedir ?

Vergi alacağında tahsilin gecikmesi sonucu %1.40 oranında uygulanan ve bileşik oran uygulanamayan cezadır

 

58-Geçici vergi nedir ?

Gerçek usulde vergilendirilen ticari kazanç sahipleri ile serbest meslek erbablarının ödemekle yükümlü oldukları ve 3 er aylık kazançlar üzerinden alınan vergilerdir.Geçici vergi oranı gelir vergisinde %15 iken,kurumlar vergisinde %20 dir

 

59-Geleneksel maliye yaklaşımları nelerdir ?

-kurumsal yaklaşım ; devlet faaliyetlerini hukuki ve idari açıdan ele alır

-yapısal yaklaşım ; devlet faaliyetlerini ekonomik açıdan ele alır

-değişim yaklaşımı ; vergiler bireylere sunulan hizmetlerin bedelidir

-refah yaklaşımı ; toplumdaki bireylerin hiçbirinin refahı azaltılmadan toplum refahının artırılmasını amaçlayan yaklaşımdır

-gelir yaklaşımı ; devletin vergilerinin milli gelire olan etkilerini araştırır

 

60-Gelirler politikasını açıklayın ?

Artan fiyat ve ücretleri azaltmak için firma ve sendikaların ikna edilmeye çalışılmasıdır.Yani devletin fiyat ve ücretlerin oluşum sürecine doğrudan müdehale ettiği politikadır

 

61-Gelir vergisi çeşitleri nelerdir ?

-sedüler gelir vergisi ; her kategorideki vergiler ayrı ayrı vergilendirilir ve düz oranlı vergileme yapılır

-üniter gelir vergisi ; öncelikle gelirler toplanır,sonra kişisel ve ailevi indirimler yapılır,kalan kısım da artan oranlı tarife ile vergilendirilir

-karma bileşik gelir vergisi ; gelirler ayrı ayrı ve tek oranlı tarife üzerinden vergilendirilir,eğer belirli bir tutar aşılırsa bu sefer artan oranlı tarife ile ikinci kez vergilendirilir

 

62-Gelir vergisine tabi kazançlar nelerdir ?

-ticari kazanç

-zirai kazanç

-ücret

-serbest meslek kazançları

-menkul sermaye iradı

-gayrimenkul sermaye iradı

 

63-Gelir üzerinden alınan vergiler nelerdir ?

-gelir vergisi

-kurumlar vergisi

 

64-Geleneksel açık nedir ?

Kamu harcamaları ile kamu gelirleri arasındaki farka denir

 

 

 

65-Genel harcama vergisi nedir ?

Kaldor tarafından geliştirilmiştir.Kaldora göre gelir ve servetten değil harcamalardan vergi alınmalıdır.Ayrıca yatırım malları değil tüketim malları vergilendirilmelidir

 

66-Gerloff ve Neumark mali kanunu nedir ?

Vergilemede optimal nokta aşılınca vergi hasılatının azalmasına denir.Bu sınırın aşılması mali göstergeler tarafından tespit edilir

 

67-Gider pusulası nedir ?

Birinci ve ikinci sınıf tüccarların,serbest meslek erbablarının ve çiftçilerin,vergiden muaf esnaf ile yaptıkları işler sonucunda aldıkları belgeye denir

 

68-Gini katsayısını açıklayın ?

Lorenz eğrisi yardımıyla gelir dağılımında adaletsizliği ölçmeye yarayan katsayıya gini katsayısı denir. Gini katsayısı 0 ile 1 arasında değerler alır.Katsayı 0 a yaklaştıkça adalet artar,1 e yaklaştıkça adaletsizlik artar.Türkiyede 2013 verilerine göre gini katsayısı 0,42 dir

 

69-Gölge fiyatı nedir ?

Kamunun ürettiği mal ve hizmetlerin gerçek bedelinin hesaplanamamasından dolayı,benzer mal ve hizmetlerin fiyatlarından yararlanılarak ortaya çıkan fiyata denir

 

70-Harcamalara katılma payı nedir ?

Yol,su,kanalizasyon çalışmaları gibi hizmetlerden yararlananlardan alınan kamu gelirine denir

 

71-Harcamalar üzerinden alınan vergiler nelerdir ?

-katma değer vergisi

-özel tüketim vergisi

-banka ve sigorta vergisi

-damga vergisi

-gümrük vergisi

 

72-Hesap hataları nelerdir ?

-matrah hataları

-vergi miktarında hata

-verginin mükerrer olması

 

73-İkinci en iyi teori nedir ?

Devlet müdehalesi nedeniyle tam rekabet koşulları bozulmuşsa,devletin bunu düzeltmek yerine başka alanlarda ekonomiye müdahale ederek dengeyi sağlamasıdır

 

74-İkincil gelir dağılımını açıklayın ?

Devletin gelir dağılımını sağlamakta güçlük çekmesi sonucu,maliye politikaları ile gelir dağılımına müdehale etmesi sonucu oluşan dağılımdır

 

75-İkiz açık ne demektir ?

Car işlemler açığı ile bütçe açığının birlikte yaşandığı duruma denir

 

76-İradi maliye politikası nedir ?

Ekonomik dalgalanmaları önlemek için,siyasi organlar tarafından alınan kararların uygulanması politikasına denir

77-İstisna ne demektir ?

Verginin konusunun vergi dışında tutulmasına denir

 

78-İz bedeli ne demektir ?

Ekonomik ömrü tamamlandığı halde hala kullanılan iktisadi değerler ile gerçek değeri tespit edilemeyen iktisadi kıymetlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılan  en düşük tutara denir

 

79-Kaldıraç etkisi nedir ?

Kamu harcamalarının özel harcamalardaki yetersizliği telafi ederek ekonomiyi tekrar canlanma sürecine sokmasına denir

 

80-Kaldor tazmin prensibini açıklayın ?

Toplumda herkesin refahı artarsa sosyal refah artar,bazılarının refahı artarken bazılarınınki sabit ise sosyal refah yine artar ve bu iki durumda da tazmin yoluna başvurulmaz.Ancak bazılarının refahı artarken bazılarınınki azalıyor ise burada tazmin prensibine başvurulur.Yeni bir politika sonucu kazanacakların kazançları kaybedeceklerin zararlarından fazlaysa  sosyal refah artar

 

81-Kamu ekonomisi Özel ekonomi farkları nelerdir ?

-kamu ekonomisinde ihtiyaçları siyasi organlar belirlerken,özel ekonomide ihtiyaçları talep belirler

-kamu ekonomisinde kararların dayanağı kanunken,özel ekonomide kararların dayanağı serbest iradedir

-kamu ekonomisinde kişileri vazgeçirmek düşünülemezken,özel ekonomide kişiler vazgeçebilir

-kamu ekonomisinde ihtiyaçlar kamu görevlilerince yerine getirilirken,özel ekonomide ihtiyaçlar bireyler tarafından yerine getirilir

-kamu ekonomisinde arz ve talep siyasi süreçte oluşurken,özel ekonomide arz ve talep fiyat mekanizması aracılığıyla oluşur

 

82-Kamu ekonomisinde üretilen mallar ve özellikleri nelerdir ?

-kamusal mal ; faydaları dölünemeyen,fiyatlandırılamayan,pazarlanamayan,tüketiminde rekabetin olmadığı ve dışsal faydası toplumun bütün bireylerine yayılan mallardır

-yarı kamusal mal ; faydaları bölünebilen,fiyatlandırılabilen,pazarlanabilen,tüketiminde rekabetin olduğu ve dışsal faydası toplumun belirli sayıda bireylerine yayılan mallardır

-özel mallar ; faydaları bölünebilen,fiyatlandırılabilen,pazarlanabilen,tüketiminde rekabetin olduğu ve dışsal faydaya yol açmayan,faydaları tamamen içsel olan mallardır

-erdemli mallar ; malı tüketen bireylere doğrudan fayda sağlayan ve toplumun değer yargılarına göre üretilmesi faydalı görülen mallardır

-erdemsiz mallar ; üretimi ve tüketimi toplum için zararlı olan ve devlet kontrolünde üretilen mallardır

 

83-Kamu harcamalarının gerçek artış nedenleri nedir ?

-ekonomik nedenler

-siyasi nedenler

-askeri nedenler

-sosyal nedenler

-teknolojik nedenler

 

 

84-Kamu harcamalarının görünüşte artış nedenleri nedir ?

-para ekonomisinin yaygınlaşması (ayni ekonomi à para ekonomisi)

-bütçe usullerinin değişmesi (safi usul à gayrisafi usul )

-paranın değerinin düşmesi(enflasyon)

-kamulaştırma ve devletleştirme

-ülke sınırlarının büyümesi

 

85-Kamu hizmetinin görülme usulleri nelerdir ?

-emanet usulü ; devletin kamu hizmetini bizzat kendi memurlarıyla yürütmesidir

-müşterek emanet usulü ; zararı devlete ait olmak koşuluyla özel hukuk kişisine gelirden pay verilmek suretiyle yürütülmesidir

-iltizam usulü ; kamu hizmetinin mültezimler tarafından yürütülmesidir

-ruhsat usulü ; kamu hizmetinin izin alınarak yürütülmesidir

-yap işlet devret usulü ; işletme süresi sona erdiğinde işletmenin kamuya iadesi şartıyla        hizmetin işletme tarafından yürütülmesidir

-ihale usulü ; ihale yoluyla kamu hizmetinin yerine getirilmesidir

 

86-Kamu harcamalarının evrensel bir sınırın olmama nedenleri nelerdir ?

-ülkelerin devlete karşı bakış açılarının değişik olması

-toplumun vergi konusundaki tepkilerinin farklı olması

-ülkelerin karşılaştıkları olağanüstü durumlar

-ülkeler arası gelişme farkları

 

87-Kamu hizmetlerinin maliyetlerini belirleyen unsurlar nelerdir ?

-girdi fiyatları

-üretimde kullanılan teknoloji

-hizmetten yararlananların sayısı

-hizmet sunulan alanın genişliği

 

88-Kamu kesimi borçlanma gereği(kkbg) ne demektir ?

Merkezi yönetimin,yerel yönetimin ve kamu kuruluşlarının toplam harcamalarından,merkezi yönetimin,yerel yönetimin ve bütün kamu kuruluşlarının gelirlerinin çıkarılmasıyla oluşan kamu açığına(geleneksel açık) denir

 

89-Kamulaştırma ne demektir ?

Kamu yararının zorunlu kılındığı durumlarda, özel mülkiyete ait taşınmazların idareye geçirilmesidir.Kamulaştırma idari işlem ile olur

 

90-Kara para nedir ?

Yasal olmayan her türlü faaliyetten elde edilen paraya yada mükellef tarafından ödenmemiş olan paraya denir

 

91-Kartopu etkisi nedir ?

Üretim safhasından tüketim safhasına kadar,malın üst üste birden fazla vergilendirilmesi sonucu vergi yükünün oluşmasına denir.Yayılı muamele vergilerinde kartopu etkisi oluşur

 

 

 

 

 

92-Katma Değer Vergisi türleri nelerdir ?

-gayrisafi hasıla tipi ; amortismanların da dahil edildiği kdv tipidir

-gelir tipi ; amortismanların düşülerek elde edildiği kdv tipidir

-ücret tipi ; sermaye değeri ve sermaye gelirinin indirildiği kdv tipidir

-tüketim tipi ; yatırım malları bedelinin düşürüldüğü kdv tipidir

 

93-Kaynak kuramı nedir ?

Sadece üretim faktörlerinden elde edilen gelirlerin vergilendirileceği teoridir.Bu teoriye göre geçici nitelikteki gelirler değil sürekli gelirler vergilendirilir

 

94-Kesin hesap nedir ?

Maliye bakanlığı tarafından hazırlanır.Bir yıllık gelir ve giderlerin uygulama sonuçlarının gerekçeleri ile birlikte ortaya konulan hesaptır

 

95-Klasik bütçe teorisi nedir ?

Bütçenin denk olması esasına dayanır.Devlet müdehalesinin olmadığı ve tarafsız bütçe anlayışının olduğu teoridir

 

96-Konsolide bütçe nedir ?

Genel bütçe giderleri ile katma bütçe giderlerinin toplanıp,hazine yardımlarının çıkarılmasıyla oluşan bütçe türüne denir

 

97-Konsolidasyon nedir ?

Kısa vadeli borçların devlet tarafından uzun vadeli borç haline getirilmesine denir.Konsolidasyon sonucu devletin borç yükü artar

 

98-Konversiyon nedir ?

Yüksek faizli tahvillerin devlet tarafından düşük faizli tahvillerle değiştirilmesine denir.Konversiyon sonucu devletin borç yükü azalır

 

99-Laffer eğrisini açıklayın ?

Vergi oranı ile vergi hasılatı arasındaki ilişkiyi gösteren eğriye denir.Vergi oranları belirli bir noktaya kadar artılırsa vergi hasılatı da artar.Ancak vergi oranı optimum nokta aşıldıktan sonra artırılmaya devam ederse vergi hasılatı azalır

 

100-Lindahl fiyatlamasını açıklayın ?

Her bir bireyin marjinal vergi fiyatının,kamusal malın marjinal değerine eşit olmasına denir

 

101-Lorenz eğrisini açıklayın ?

Gelir dağılımında adaleti göstermek amacıyla kullanılan bir eğridir.Lorenz eğrisi mutlak eşitlik doğrusuna yaklaştıkça gelir dağılımında adalet artar,uzaklaştıkça gelir dağılımında adaletsizlik artar.Bunu ölçen katsayıya da gini katsayısı denir.Gini katsayısı 0 ile 1 arasında değerler alır.Katsayı 0 a yaklaştıkça adalet artar,1 e yaklaştıkça adaletsizlik artar

 

102-Maksimizasyon yaklaşımı nedir ?

Downs,Buchanan ve Tullock tarafından geliştirilmiştir.Bu yaklaşıma göre hükümetler yaşam sürelerini,seçmenler kamu hizmetlerini,çıkar ve baskı grupları çıkarlarını,bürokratlar da gelirlerini ve prestijlerini maksimize etme çabasındadırlar

 

 

103-Maktu vergi nedir ?

Tüm mükelleflerin ödediği verginin aynı olmasına denir.Örneğin baş vergisi maktu bir vergidir

 

104-Mali anestezi nedir ?

Malların üzerine konulan vergi ve yükümlülüklerin,mükellefler tarafından hissedilmeden alınmasına denir(kdv)

 

105-Maliye ne demektir ?

Kamu kurum ve kuruluşlarının,kamu hizmetini yerine getirebilmeleri için harcama yapmalarını ve bu harcamaları yerine getirmek için gelir elde etmeye çalışmalarını inceleyen bilim dalıdır

 

106-Maliye politikasının amaçları nelerdir ?

-fiyat istikrarı sağlamak

-tam istihdam sağlamak

-ekonomik büyüme sağlamak

-ekonomik istikrar sağlamak

-üretimde ve bölüşümde etkinlik

 

107-Maliye politikası nedir ve araçları nelerdir ?

Devletin vergi ve kamu harcamaları gibi araçları kullanarak,ekonominin tam istihdama ulaşmasını sağlamak ve adil gelir dağılımını sağlamak için uyguladığı politikalardır

-kamu harcamaları

-vergiler

-transfer harcamaları

-borçlanma

 

108-Mal edinme yöntemleri nelerdir ?

-kamulaştırma

-kamulaştırmasız el atma

-devletleştirme

-istimval

-geçici işgal

 

109-Mali kural nedir ?

Kamu harcamalarının ve borçlanmanın sınırlandırılıp kurallar konulması ve bunların sınırlarının yasalarla belirlenmesidir

 

110-Mali saydamlık ilkesi nedir ?

Her türlü kamu gelirlerinin elde edilmesi ve harcanmasında,tüm toplumun zamanında ve açıkça bilgilendirilmesine denir

 

111-Mali tevzin nedir ?

Kamu hizmet ve kamu gelirlerinin,devletin merkezi yönetim ve yerel yönetim arasında yeniden dağıtılmasına denir

 

 

 

 

112-Matrah belirleme yöntemleri nelerdir ?

-beyan usulü ; matrahın mükellef tarafından belirlenmesi

-karine ve dış göstergeler usulü ; bir takım dış belirtilerden yararlanılarak matrah belirlenmesi

-götürü usul ; aynı veya benzer durumda olan tüm mükelleflere aynı miktarın uygulanması

-idarece takdir usulü ; idarenin takdir hakkını kullanarak her mükellefe ayrı ayrı belirlemesi

 

113-Monetizasyon nedir ?

Devletin borçlarının,Merkez bankası tarafından para tabanının genişletilmesiyle(para basılmasıyla) ödenmesine denir

 

114-Moratoryum ne demektir ?

Bir ülkenin yaşadığı sıkışıklıklar nedeniyle vadesi geçmiş ve birikmiş olan borçlarını ödeyemez durumda olduğunu ilan etmesine denir

 

115-Muafiyet ne demektir ?

Vergilendirilmesi gereken kişinin vergi dışında bırakılmasına denir

 

116-Muhtasar beyanname nedir ?

İşverenler yada vergi kesenler tarafından,kesilen vergilerin matrahlarıyla birlikte toplu olarak vergi dairesine bildirilen beyannameye denir

 

117-Mukataa vergisi nedir ?

Kültürel özelliği olan toprakların bağ,bahçe ve arsa haline dönüştürülmesi nedeniyle alınan vergilere denir

 

118-Musgrave yaklaşımı nedir ?

Bütçe politikası yoluyla devlet faaliyetlerinin hangi alanlarda yürütülmesi gerektiğini gerektiğini açıklayan yaklaşımdır.Musgrave e göre devletin 3 görevi vardır.Bunlar;kaynak tahsisi,gelir dağılımı ve iktisadi istikrardır

 

119-Mükellefin ödevleri nelerdir ?

-bildirme yükümlülüğü

-belge düzenleme ve verme yükümlülüğü

-defter tutma yükümlülüğü

-defterleri tasdik ettirme yükümlülüğü

-fatura düzenleme yükümlülüğü

 

120-Münferit beyanname nedir ?

Dar mükellefiyete tabi olanların,bildirmek zorunda olmadıkları kazanç ve iratlardan,vergisi kesinti yoluyla alınmamış olanların bildirilmesinde kullanılan beyannamedir

 

121-Müstahsil makbuzu nedir ?

Birinci ve ikinci sınıf tüccarların ve kazancı basit usulde tespit edilen çiftçilerin,gerçek usulde vergiye tabi çiftçilerden aldıkları mallar sonucu verdikleri belgeye denir

 

122-Negatif gelir vergisini açıklayın ?

Friedman tarafından geliştirilmiştir.Belirli bir gelirin altında gelir elde edenlere yada geliri olmayanlara,devlet tarafından yapılan ödemelerdir

 

 

123-Nispi verimlilik yaklaşımı ndir ?

Baumol tarafından geliştirilmiştir.Üretim fonksiyonunda kullanılan girdilerin fiyatlarında ortaya çıkan artışların kamu harcamalarını artırdığını savunan yaklaşımdır

 

124-Olağanüstü borç yönetim şekilleri nelerdir ?

-konsolidasyon

-konversiyon

-moratoryum

-monetizasyon

-özelleştirme

 

125-Olivera Tanzi etkisi nedir ?

Verginin tahakkukundna tahsiline kadar geçen sürece,verginin geç tahsil edilmesi nedeniyle paranın değerini kaybetmesine denir

 

126-Operasyonel açık nedir ?

Birincil açık ile reel faiz ödemelerinin toplanması sonucu oluşan farka denir

 

127-Otomatik stabilizatörler nedir ?

Herhangi bir işlem yada iradeye ihtiyaç olmaksızın,daralma dönemlerinde genişletici,genişleme dönemlerinde ise daraltıcı etki oluşturarak ekonomiyi otomatik olarak istikrara getiren işlemlerdir

-artan oranlı gelir vergisi

-kurumlar vergisi

-transfer harcamaları

-sgk kesintileri

-sübvansiyonlar

-işsizlik sigortaları

-bireysel ve kurumsal tasarruflar

 

128-Oy alışverişini açıklayın ?

Bu yöntemde azınlıkta kalan tercihler ve gruplar tercihlerini birleştirirler.Seçmenler birbirlerinin tercihlerine oy verirler ve oy durumuna göre kazanamayacak durumda olan projeler kabul edilir.Oy alışverişi kamu harcamalarını artıran bir uygulamadır

 

129-Ödeme gücünü gösteren kriterler nelerdir ?

-gelir

-servet

-harcama

-lüks tüketim

 

130-Ödeme gücüne ulaşmada kullanılan yöntemler nelerdir ?

-en az geçim indirimi ; bireylerin geçinebilmesi için gerekli olan belli bir tutara kadar gelirin vergi dışı bırakılmasına denir

-ayırma ilkesi ; sermaye gelirlerinin emek gelirlerine göre daha yüksek orandan vergilendirilmesi gerekliliğidir

-muafiyet ve istisna ; vergilendirilmesi gereken kişinin vergi dışında bırakılmaına muafiyet,vergi konusunun vergi dışı bırakılmasına istisna denir

-artan oranlılık ; bir verginin matrahı arttıkça,ona uygulanacak olan vergi oranının da artmasına denir

131-Örtülü ödenek nedir ?

Olağanüstü hizmetler ve istihbarat hizmetleri ile ilgili Başbakanlık bütçesine konulan ve genel bütçe ödeneklerinin %0.5 ini geçmeyen ödenektir

 

132-Örtülü kazanç nedir ?

Bir şirketin kendi ortakları veya ortaklarının bağlı oldukları kişileri kullanarak,yüksek alım veya düşük satım gibiyollarla gerçek kazancını saklayarak gelirini az göstermesine denir

 

133-Örtülü sermaye nedir ?

Kurumların ortaklarından veya ortaklarla ilişkili olan kişilerden elde edilerek işletmede kullanılan her türlü borcun,kurumun sermayesinin 3 katını aşan kısmına,o hesap döneminin örtülü sermayesi denir

 

134-Özel bütçe nedir ?

Bir bakanlığa bağlı yada ilgili olarak görevini yürütmek için kurulan,kuruluş ve çalışmaları özel kanunla belirlenen kamu idarelerinin bütçelerine denir.YÖK ve üniversitelerin bütçesi bu kapsamda değerlendirilir

 

135-Özel mal nedir ?

Faydaları bölünebilen,fiyatlandırılabilen,pazarlanabilen,tüketiminde rekabetin olduğu ve dışsal faydaya yol açmayan,faydaları tamamen içsel olan mallardır

 

136-Para politikası nedir ve araçları nelerdir ?

Merkez bankasının fiyat istikrarını sağlayabilmek için ekonomiye müdehale ederek ekonomideki mal ve hizmet bileşimlerinin değişmesine neden olan politikalardır.

-para arzı

-açık piyasa işlemleri

-reeskont oranı

-zorunlu karşılık oranı

 

137-Parafiskal gelir nedir ?

Sosyal,ekonomik ve mesleki nitelikte olan kamu kuruluşlarının hizmetlerinden yararlananlardan elde edilen gelirlere denir.Parafiskal gelir devlet bütçesinde yer almaz,karşılıklıdır ve zorunludur

 

138-Peçeleme nedir ?

Özel hukuk kuralları ve sözleşmelerinin ustaca kullanılarak vergi borcunun azaltılmaya yada sıfırlanmaya çalışılmasına denir

 

139-Philips eğrisini açıklayın ?

Orijinal philips eğrisi ilk haliyle ücret artışı ile işsizlik arasındaki ters ilişkiyi gösterirken,günümüzdeki philips eğrisi enflasyon ile işsizlik arasındaki ters ilişkiyi göstermektedir.Ancak Milton Friedman enflasyon ile işsizlik arasında sürekli bir ilişki olmadığını dile getirmiş,bu ilişkinin uzun dönemde ortadan kalktığını savunmuştur

 

140-Pigou refah ekonomisini açıklayın ?

Pigou ya göre refahın artırılmasının iki kriteri vardır.Bunlar ulusal gelirin artırılması ve servetin zenginlerden fakirlere aktarılmasıdır

 

 

141-Piyasa başarısızlık nedenleri nelerdir ?

-kaynak dağılımında etkinliğin sağlanamaması

-gelir dağılımında adaletin sağlanamaması

-ekonomik istikrarın sağlanamaması

-ekonomik kalkınmanın sağlanamaması

 

142-Proje kredileri nedir ?

Gelişmekte olan ülkelerin,kalkınma finanasmanı amacıyla ve belirli yatırım projelerinin finanasmanı amacıyla alınan kredilere denir.Dünya Bankası tarafından verilen krediler proje kredileridir

 

143-Program kredileri nedir ?

Ülkenin makroekonomik programları çerçevesinde istikrar programlarının finansmanı için ve borçlanan ülkenin ithalatının finansmanı için kullanılan kredilerdi

 

144-Rachat nedir ?

Rachat devletin mali durumunun güzel olduğu dönemlerde,var olan borcunu vadesinden önce ödemesine denir

 

145-Reel(gerçek) harcama nedir ?

Devletin mal yada hizmet alımına yönelik yaptığı ve milli gelirin doğrudan artmasına neden olan harcamalardır

-cari harcamalar ; her yıl tekrar eden ve faydaları kullanıldıkları yıl tükenen harcamalardır.Personel giderleri ve genel yönetim giderleri cari harcamalardır

-yatırım harcamaları ; sermaye oluşumu için yapılan ve faydaları birden fazla yıla yayılan harcamalardır.Makine teçhizat,büyük onarım gideri,etüt proje giderleri ve taşıt alım giderleri yatırım niteliğinde harcamalardır

-kalkınma carileri ; insana yatırım niteliğinde olan ve faydaları genellikle bir yılı aşan harcamalardır.Eğitim,sağlık ve sgk harcamaları kalkınma carilerindendir

 

146-Ricardocu denklik teorisini açıklayın ?

Hükümetin vergi indirimini yada kamu harcamasını artırarak ekonomiye müdehale etmesi karşısınmda kişiler harcamalarını artırmak yerine tasarruflarını artırırlar.Bunun nedeni ise bireylerin,hükümetin oluşan bütçe açıklarını kapatmak için tekrar vergileri artıracaklarını öngörmeleridir

 

147-Röfinanasman kredileri nedir ?

Eski borcu ödeyebilmek için yeni bir borç alınmasına denir.Bu krediler artık yeni bir borç niteliği taşır

 

148-Rüçhan hakkı nedir ?

Üçüncü şahıslar tarafından haczedilen malların  paraya çevrilmeden önce o mal için kamu alacağı için de haciz konulursa,söz konusu kamu alacağının öncelikli alacak hakkı elde etmesine denir

 

149-Safi(net) artış kuramı nedir ?

Kişinin dönem başı ile dönem sonundaki gelir ve servet farklılıkları hesaplanır ve aradaki fark vergilendirilir

 

 

150-Samuelson koşulunu açıklayın ?

Kamu malını üretmedeki marjinal maliyetin,bireylerin sağladığı faydaların toplamına eşit olduğu duruma denir.Samuelson bölünebilir ve bölünemez mal ayrımı yapmıştır.Devlet piyasada üretilmesi mümkün olmayan malları üretmelidir

 

151-Sayman nedir ?

Merkezi yönetim tarafından ödemelerin yapılması için görevlendirilen maliye memurlarına denir

 

152-Seküritizasyon kredileri nedir ?

Bankaların portföyünde yer alan araçların teminat gösterilmesiyle alınan kredilerdir

 

153-Seligman gelir-servet dağılımını açıklayın ?

Sosyal sınıflar arasında kendiliğinden var olan gelir ve servet farklarını düzeltmek devletin görevi değildir,ancak böyle bir farklılığa neden de olmamalıdır

 

154-Sendikasyon kredileri nedir ?

Bir bankanın liderliğinde iki veya daha fazla bankanın,kredi notu düşük olan ülkelere vermiş oldukları kredilerdir

 

155-Serbest piyasa sistemini açıklayın ?

Üretim kaynaklarının girişimcinin elinde olduğu ve fiyat mekanizmasına dayanan piyasa sistemidir.Burada devlet müdehalesi yoktur

 

156-Servet üzerinden alınan vergiler nelerdir ?

-veraset ve intikal vergisi

-motorlu taşıtlar vergisi

-emlak vergisi

 

157-Sıçrama tezini açıklayın ?

Peacock ve Wiseman tarafından geliştirilmiştir.Normal dönemlerde kamu harcamalarında bir değişmezlik görülmezken,savaş gibi olağan üstü dönemlerde kamu harcamaları artar.Ancak olağan üstü dönem geçtikten sonra harcamalar eski haline dönemezler

 

158-Sıfır tabanlı bütçe ne demektir ?

Bütçe hazırlanırken daha önceki bütçe rakamlarından yararlanmayıp,sanki ilk defa bütçe yapılıyormuş gibi ayarlanmasına denir

 

159-Sosyal dividant ne demektir ?

Devletin vatandaşlardan aldığı vergileri,yine vatandaşların ihtiyacı için kamu harcaması şeklinde harcamasına denir

 

160-Subsidiarite(yerellik) ne demektir ?

Kamusal harcamalarda görev yetkilerin,o hizmeti yapan birimler arasında bireylere en yakın olan birime verilmesi ilkesine denir

 

 

 

 

 

161-Stagflasyonu önleme yolları nelerdir ?

-gelirler politikası

-vergi temelli gelirler politikası

-indeksleme

-toplam arz ve üretim teşvikleri

 

162-Şerefiye ne demektir ?

Bayındırlık hizmeti sonucu değeri artan gayrimenkulden alınan kamu gelirine denir

 

163-Tahakkuk zamanaşımı nedir ?

Vergi alacağının doğduğu yılı takip eden yılın başından başlayarak 5 yıl içinde tarh edilemeyen vergiler zamanaşımına uğrar

 

164-Tahsil zamanaşımı nedir ?

Amme(kamu) alacağının vadesinin rastladığı yılı takip eden yılın başından başlayarak 5 yıl içinde tahsil edilemeyen vergiler zamanaşımına uğrar

 

165-Takas nedir ?

Bir mükellefin vadesi gelmiş bir vergi borcunun,devletten alacağı oranında sona ermesine denir

 

166-Tam kamusal mal nedir ?

Faydaları dölünemeyen,fiyatlandırılamayan,pazarlanamayan,tüketiminde rekabetin olmadığı ve dışsal faydası toplumun bütün bireylerine yayılan mallardır

 

167-Tam mükellef nedir ?

Gelir vergisi kanununa göre,Türkiyede yerleşmiş olanlar ile bir takvim yılı içinde en az 6 ay boyunca kalıp yerleşmiş sayılanlar tam mükelleftir ve bunlar tüm kazançları üzerinden vergilendirilirler.Kurumlar vergisine göre ise iş merkezi ve kanuni merkezi Türkiyede olanlar tam mükellef sayılır ve bunların elde ettiği tüm kazançlar üzerinden vergilendirme yapılır

 

168-Tampon kuralı nedir ?

Bir vergilendirme döneminde indirilecek kdv toplamı,hesaplanan kdv toplamından fazlaysa aradaki fark mükellefe iade edilmez,sonraki dönemlere aktarılır.Bu olaya tampon kuralı denir

 

169-Tarh nedir ve yöntemleri nelerdir ?

Mükellef tarafından ödenecek olan verginin hesaplanma aşamasına denir

-beyan üzerine tarh ; mükellefin vergi dairesine kendisinin gidip beyan etmesi

-ikmalen tarh ; ilave vergi tarhiyatı yapılması

-re’sen tarh ; verginin kanuni ölçütlere göre tarh edilememesi sonucu yapılan tarh

-idarece tarh ; mükellefin ödevlerini yerine getirmemesi sonucu idare tarafından belirli oranlar üzerinden yapılan tarh

 

170-Tek dorukluluk teoremi nedir ?

Black tarafından geliştirilmiştir.Teoriye göre tercihlerdeki sıralamanın çok zirveli olması oylama sonuçlarını belirsiz yapar.Bu yüzden tercihlerde tek doruklu sıralamayı savunur

 

171-Telafi edici bütçe teorisi nedir ?

Keynes ve Beveridge tarafından geliştirilmiştir.Teoriye göre özel sektörün yetersiz olduğu noktada devletin ekonomiye müdehale etmesi gerekmektedir

172-Telafi edici maliye politikasını açıklayın ?

Maliye politikasının harcamalar nedeniyle meydana gelen iktisadi dalgalanmaları düzenleyip ekonomiyi istikrara getirmesine denir

 

173-Terkin nedir ?

Tahakkuk etmiş olan vergi alacağının tahsil edilmesinden vazgeçilmesine ve silinmesine denir

 

174-Ters esneklikler kuralını açıklayın ?

Ramsey tarafından geliştirilmiştir.Ramsey talep fiyat esnekliği düşük olan maldan yüksek vergi alınmasını,talep fiyat esnekliği yüksek olan maldan da düşük vergi alınmasını savunur

 

175-Tersine artan oranlılık nedir ?

Matrah arttıkça ortalama vergi oranının giderek azaldığı tarifeye denir.Kişilerin ödeme güçlerine göre alınmazlar

 

176-Tibout etkisi nedir ?

İnsanların yaşayabilecekleri yerleri seçme imkanlarının artması sonucu,toplumsal refahın da artmasına denir

 

177-Tobin vergisi nedir ?

Tobin e göre değer esaasına dayanan,bütün ülkeler için geçerli olan ve tek oranlı döviz işlem vergisi konulmalıdır

 

178-Torba bütçe sistemini açıklayın ?

Bürokrasinin olmadığı sisteme denir.Bu sisteme göre ödenekler belli hizmet gruplarına tahsis edilir,ödeneklerin nerelere dağıtılacağına kurumların kendisi karar verir

 

179-Totaliter piyasa sistemi nedir ?

Ülkedeki tüm üretim kaynakları sahibinin devlet olduğu piyasa sistemidir.Ne kadar mal üretileceğine ve nezaman üretileceğine yalnızca devlet karar verir

 

180-Transfer harcamaları nedir ?

Devlet tarafından doğrudan talep oluşturmayan,bazı kaynakların bütçe aracılığıyla kişiler arasında karşılıksız olarak el değiştirdiği ve milli gelire hiçbir etkisi olmayan harcamalardır

-karşılıksız transfer ; devletin kendi isteğiyle kişi ve kurumlara yaptığı harcamalardır.Emekli maaşları karşılıksız trasnfer harcamasıdır

-sermaye teşkili için transfer harcaması ; devletin daha önceden üretilmiş olan eski taşınmazları satın almak için yaptığı transfer harcamalarıdır

-dolaylı transfer ; bireylerin satın alma gücünü dolaylı olarak artıran transfer harcamalarıdır

-dolaysız transfer ; bireylerin satın alma gücünü doğrudan artıran transfer harcamalarıdır

 

181-Uzlaşma ne demektir ?

Tarhiyatta vergi hataları ve yanılma durumu olması nedeniyle uzlaşmaya gidilmektedir.Tarhiyat sonrası uzlaşma yalnızca vergi ziyai durumunda ortaya çıkar.Tarhiyat sonrası uzlaşma talebi 30 gün içinde yapılmalıdır

 

182-Uzunluk farkı nedir ?

Artan oranlı vergi tarifelerinde,en yüksek matrah ile en düşük matrah arasındaki farka denir

 

 

183-Vergi amortismanı nedir ?

Bir malın vergilendirilmesi nedeniyle sermaye değerinin azalmasına denir

 

184-Vergi kapitalizasyonu nedir ?

Bir malın üzerinden verginin kaldırılması sonucu sermaye değerinin artmasına denir

 

185-Vergi dampingi nedir ?

Bir ülkede alınabilecek olan vergi oranının da altında vergi alınmasına denir

 

186-Vergi gayreti nedir ?

Vergi kapasitesi ile fiili vergi hasılatı arasındaki oranı ifade eder

 

187-Verginin kanuniliği nedir ?

Vergiler yalnızca kanunla konulur ve kanunla kaldırılır.Vergi koymaya ve kaldırmaya yasama organı yetkilidir

 

188-Vergi erozyonu nedir ?

Vergi harcamaları ve vergi kaçakçılığı gibi nedenlerden dolayı vergi matrahının aşınmasına denir

 

189-Vergi çengeli nedir ?

Artan oranlı tarifenin uygulanması sonucu,mükellefin geliri arttığı zaman daha yüksek dilimdeki orandan veregilendirilmesine denir

 

190-Vergi arbitrajı nedir ?

Kişilerin daha fazla vergi ödememek için,değişik vergi oranlarının avantajlarından yararlanmasına denir

 

191-Vergi harcaması nedir ?

Muafiyet,istisna ve indirim gibi bir takım ayrıcalıkların yol açtığı vergi kaybına denir

 

192-Vergi dividantı nedir ?

Enflasyon dönemlerinde kişinin reel gelirinde bir artış yokken,nominal gelirindeki artışın kişiyi bir üst vergi dilimine geçirmesine denir

 

193-Vergi maliyeti nedir ?

Vergi uygulaması nedeniyle katlanılan açık ve kapalı maliyetlere denir.Açık maliyet vergilemenin devlete olan maliyetidir,kapalı maliyet ise mükelleflere olan her türlü maliyetidir

 

194-Vergi yükü(tazyiki) nedir ve türleri nelerdir ?

-toplam vergi yükü ; ödenen toplam vergiler / toplam gelir

-bireysel vergi yükü ; bireyin ödediği vergiler / bireyin geliri

-net vergi yükü ; (ödenen toplam vergiler – kamudan sağlanan faydalar) / toplam gelir

-gerçek vergi yükü ; (ödenen toplam vergiler – kamudan sağlanan faydalar) + (yansıyan vergiler – yansıtılan vergiler) / toplam gelir

 

195-Verginin gelir etkisi nedir ?

Artan vergiler nedeniyle geliri azalan kişinin,eski gelir düzeyini koruyabilmesi için daha fazla çalışmayı istemesine denir

196-Verginin ikame etkisi nedir ?

Artan vergiler nedeniyle geliri azalan kişinin daha fazla çalışıp vergi ödemektense,çalışmayıp dinlenmeyi tercih etmesine denir

 

197-Vergi kapasitesi nedir ?

Toplumun vergiye karşı dayanma gücünün sınırlarını ifade eder

 

198-Vergi kaçakçılığı nedir ?

Kişinin vergi kanunlarına aykırı hareket ederek,vergiyi hiç ödememesi yada kısmen ödemesi durumuna denir

 

199-Vergiden kaçınma nedir ?

Bireyin vergi kanunlarına aykırı davranmadan,vergi ödemekten kurtulmak için yaptığı fiillere denir

 

200-Vergi ziyai nedir ?

Mükellefin vergi ile ilgili ödevlerini zamanında yerine getirmemesi yada eksik yerine getirmesi yüzünden verginin zamanında tahakkuk ettirilememesidir

 

201-Vergi mükellefi ne demektir ?

Kendisine vergi borcu düşen gerçek veya tüzel kişilere denir

 

202-Vergi sorumlusu ne demektir ?

Verginin asıl mükellefi olmayı,alacaklı vergi dairesine karşı muhatap olan kişilere denir

 

203-Verginin kaynağı nedir ?

Vergiyi doğuran olaya verginin kaynağı denir

 

204-Vergi iadesi nedir ?

Vergi kanunlarına göre ekonomik,siyasi yada sosyal sebeplerden dolayı tahsil edilmiş olan verginin tamamının yada bir kısmının mükellefe iade edilmesine denir

 

205-Vergi ahlakı nedir ?

Mükelleflerin vergi borcunu yerine getirirken dürüst davranmaları gerektiğidir

 

206-Verginin mahsubu nedir ?

Ödenmiş olan bir verginin,daha sonra aynı türden ödenecek bir vergiden indirilmesine denir

 

207-Verginin konusu nedir ?

Verginin üzerine konulan şeye denir

 

208-Vergi rekabeti nedir ?

Bir ülkenin sermaye çekmek amacıyla yaptıkları vergi teşviklerinin,diğer ülkelerin vergi tabanlarında yaptığı aşınmalara denir

 

209-Vergi tatili nedir ?

Uygulanmakta olan vergilerin kısmen yada tamamen geçici bir süreliğine alınmaması,tatil edilmesidir

 

 

210-Vergiyi doğuran olay nedir ?

Kişinin vergi mükellefi olmasına neden olan mali olaya denir

 

211-Vergi grevi nedir ?

Vergi oranının düşürülmesi içinvergiye gösterilen toplu tepkiye denir

 

212-Vergi reddi nedir ?

Verginin tamamen kaldırılmasına yönelik topluca yapılan tepkiye denir

 

213-Verginin yansıması nedir ve aşamaları nelerdir ?

Üzerine düşen vergi borcunu ödeyen mükellefin bunu üçüncü bir kişiye kısmen yada tamamen aktarmasına denir. Mutlak yansıma,kamu harcamaları sabitken vergilerden birinin artması halindeki değişimi gösterir.Differansiyel yansıma,kamu harcamaları sabitken birkaç verginin değiştirilmesi halindeki değişimi gösterir

-verginin ödenmesi ; ödenecek bir verginin var olmasıdır

-vurgu ; vergiyi başkalarına aktarmanın yollarının aranmasıdır

-aktarma ; verginin aktarılmasıdır

-yerleşme ; verginin artık aktarılamaması ve son aşamaya gelmesidir

 

214-Verginin yansımasını belirleyen faktörler nelerdir ?

-arzın fiyat esnekliği

-talebin fiyat esnekliği

-piyasanın yapısı à (monopol,tam rekabet…)

-verginin niteliği à (dolaylı vergi,dolaysız vergi)

-vergilendirilen malın türü à (zorunlu mal,lüks mal)

-verginin türü à (gelir vergisi,harcama vergisi,servet vergisi)

-verginin yüksekliği à (düşük oranlı,yüksek oranlı)

 

215-Vergi borcunu sona erdiren sebepler nedir ?

-ödeme

-uzlaşma

-zamanaşımı

-takas

-terkin

-hataların düzeltilmesi

 

216-Vergi cezasını sona erdiren sebepler nelerdir ?

-ölüm

-ceza indirimi

-af

 

217-Vergi temelli gelirler politikasını açıklayın ?

Ücretleri belirli bir sınırda tutan firma ve işçilerin ödüllendirildiği,aşırı ücret artışı öneren ve alan firmalar ile işçilerin ise yüksek vergi yoluyla cezalandırıldığı politikaya denir

 

 

 

 

 

 

218-Verginin tebliğ yöntemleri nelerdir ?

-adrese tebligat

-posta yoluyla tebligat

-memur aracılığıyla tebligat

-dairede tebligat

-ilan yoluyla tebligat

 

219-Vergi denetim yolları nelerdir ?

-yoklama

-vergi incelemesi

-arama

-bilgi yoplama

 

220-Vergi hukukunun alt dalları nelerdir ?

-vergi usul hukuku

-vergi yargılama hukuku

-vergi ceza hukuku

-vergi icra hukuku

-uluslar arası vergi hukuku

 

221-Vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlar kimlerdir ?

-vergi daire müdürleri

-vergi vergi müfettişleri

-vergi müfettiş yardımcıları

-ilin en büyük mal memuru

-gib merkez ve taşradaki müdürler

 

222-Vergi idaresince ceza verilen suçlar nelerdir ?

-vergi ziyai suçu

-genel usulsüzlük suçu

-özel usulsüzlük suçu

 

223-Vergi alacağının güvence altına alınması yolları nelerdir ?

-mükelleften teminat istenmesi

-mükelleften kefil göstermesi istenmesi

-ihtiyati tahakkuk

-ihtiyati haciz

-rüçhan hakkı

-takas işlemleri

 

224-Vergilendirme hataları nelerdir ?

-mükellefin şahsında hata

-mükellefiyette hata

-muafiyet döneminde hata

-mevzuda hata

 

225-Wagner gelir-servet dağılımını açıklayın ?

Toplumsal adalet ile vergi adaleti arasında sıkı ilişki olduğundan,devlet sosyal sınıflar arasındaki gelir ve servet dağılımında oluşan dengesizlikleri azaltmada artan oranlı vergi politikalarından yararlanmalıdır

226-Wagner sürekli artış kanunu nedir ?

Wagner kamu harcamalarının sürekli arttığını savunmuştur.Bu harcamalaının nedenlerini ise güvenlik,sanayileşme ve altyapı olarak görmüştür.Wagner e göre kamu harcamaları milli gelire oranla daha hızlı yükselmektedir

 

227-Wicksell oybirliği kuralı nedir ?

Wicksel e göre kollektif karar alabilmek için,gruptaki bireylerin tamamının aynı yönde karar alması gereklidir

 

228-Yarı kamusal mal nedir ?

Faydaları bölünebilen,fiyatlandırılabilen,pazarlanabilen,tüketiminde rekabetin olduğu ve dışsal faydası toplumun belirli sayıda bireylerine yayılan mallardır

 

229-Yatay adalet nedir ?

Aynı gelir gruplarında yer alan mükelleflerin,aynı oranlardan vergilendirilmesine denir

 

230-Yatırım harcamaları nedir ?

Sermaye oluşumu için yapılan ve faydaları birden fazla yıla yayılan harcamalardır.Makine teçhizat,büyük onarım gideri,etüt proje giderleri ve taşıt alım giderleri yatırım niteliğinde harcamalardır

 

231-Yedek ödenek nedir ?

Ödenek yetersizliğini gidermek için I ve II sayılı cetvelde yer alan idarelerden,genel bütçe ödeneklerinin %2 sine kadar Maliye bakanlığı bütçesine konulan ödenektir.Bu ödenekten aktarma yapmaya Maliye bakanı yetkilidir

 

232-Yoklama yapmaya yetkili olanlar kimlerdir ?

-vergi daire müdürleri

-vergi vergi müfettişleri

-vergi müfettiş yardımcıları

-ilin en büyük mal memuru

-gib merkez ve taşradaki müdürler

-gelir uzmanları

-yoklama memurları

 

233-Yorum yöntemleri nelerdir ?

-lafzi(deyimsel) yöntem ; kanunların anlamlarının araştırılması ve yorumlanmasıdır

-tarihi yöntem ; kanunun yapıldığı andaki amaçın yorumlanmasıdır

-gai(amaçsal) yöntem ; kanunun günümüzde ekonomik ve sosyal gelişmelerle birlikte yorumlanmasıdır

-sistematik yöntem ; kanunun anlamı araştırılırken tüm kanunlarla sistemli şekilde ilişkisinin yorumlanmasıdır

 

234-Yükseklik farkı nedir ?

Artan oranlı vergi tarifelerinde,tarifedeki en yüksek oran ile en düşük oran arasındaki farka denir

 

 

 

 

MUHASEBE SORULARI

 

1-Aktifi düzenleyici hesaplar nelerdir ?

-verilen çekler ve ödeme emirleri                 -iştiraklere sermaye taahhütleri

-birikmiş amortisman                                    -iştiraklere sermaye payları değer düş. karş.

-menkul kıymet değer düşüklüğü karşılığı   -bağlı ortaklara sermaye taahhütleri

-stok değer düşüklüğü karşılığı                    -bağlı orataklıklar sermaye payları değer düş. karş.

-alacak senetleri reeskontu

-şüpheli ticari alacaklar karşılığı

 

2-Alacak devir hızı nedir ?

Kredili satışlar toplamının ticari alacaklar toplamına bölünmesiyle bulunan orandır.Bu oran alacakların tahsil edilebilme gücünü gösterir

 

3-Amortisman ne demektir ?

Duran varlıklarda kullanma,eskime ve yıpranma gibi nedenlerden dolayı değer azalışlarına denir.Amortisman dönem sonlarında dönemsellik gereğince ayrılır.Ancak verilen avanslar,arazi arsalar ve yapılmakta olan yatırımlar hesaplarına amortisman ayrılamaz

 

4-Amortisman hesaplama yöntemleri nelerdir ?

-normal(eşit tutarlar) yöntemi ; duran varlığın ömrü boyunca her yıl aynı oranda değer kaybettiği varsayılarak,her yıl eşit amortisman ayrıldığı yöntemdir

-azalan bakiyeler yöntemi ; duran varlığa ilk yıllarda daha fazla amortisman ayrıldığı ve yıllar geçtikçe amortismanın azaldığı yöntemdir.Azalan bakiyeler yönteminde son yıl amortisman oranı uygulanmaz.Bu yöntemde amortisman oranı normal amortisman oranının 2 katı olarak heaplanır,ancak bu oran hiçbir şekilde %50 yi geçemez

-kıst amortisman yöntemi ; sadece binek otolara amortisman ayrılmak için kullanılan yöntemdir.Hesaplama yapılırken binek otonun kullanıldığı aylar dikkate alınır ve binek otonun alındığı ay da tam ay olarak kabul edilir

-fevkalade aamortisman yöntemi ; yangın,deprem,su basması gibi felaketler sonucunda değerinin tamamen yitiren duran varlıklar için kullanılan yöntemdir

 

5-Amortisman kayıt yöntemleri nelerdir ?

-direkt kayıt yöntemi ; hesaplanan amortisman tutarının doğrudan duran varlığın bedelinden düşülmesiyle yapılan kayıt yöntemidir ve kullanımı yasaklanmıştır

-endirekt kayıt yöntemi ; ilgili gider hesabının borçlandırıldığı ve birikmiş amortisman hesabının alacaklandırıldığı kayıt yöntemidir.Bu yöntem tam açıklama gereği,duran varlığın değeri ve amortismanın net değerinin gözükmesi açısından daha sağlıklı yöntemdir

 

6-Aylık mizan nedir ?

Her ayın sonunda düzenlenen mizanlardır.Aylık mizanlar düzenlendikleri ayın adını alırlar ve düzenlendiği ayın sonuna kadarki tüm işlemleri kapsar

 

7-Asit test(likidite) oranı nedir ?

Dönen varlıklardan stokların çıkarılmasıyla,kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesi sonucu bulunan orandır

 

 

 

 

8-Bilanço tablosu ne demektir ?

İşletmenin belli bir tarihte sahip olduğu varlıklar ile bu varlıkların sağlandığı kaynakları gösteren temel finansal tablodur.Bilançonun sol tarafı aktifi yani varlıkları gösterir,sağ tarafı ise pasifi yani kaynakları gösterir

 

9-Cari oran nedir ?

Dönen varlıkların kısa vadeli yabancı kaynakları bölünmesiyle bulunan orandır.Cari oran işletmenin kısa vadeli borçları ödeyebilme gücünü gösterir

 

10-Dikey eşgüdümleme ne demektir ?

Bir örgütün hiyerarşisinin farklı kademeleri arasında yapılan uyumlaştırmaya denir.Bu uyumlaştırma yetki devri yoluyla sağlanabilir

 

11-Dönen varlık hesapları nelerdir ?

-hazır değerler

-menkul kıymetler

-ticari alacaklar

-diğer alacaklar

-stoklar

-yıllara yaygın inşaat ve onarım maliyetleri

-gelecek aylara ait giderler ve gelir tahakkukları

-diğer dönen varlıklar

 

12-Duran varlık hesapları nelerdir ?

-ticari alacaklar

-diğer alacaklar

-mali duran varlıklar

-maddi duran varlıklar

-maddi olmayan duran varlıklar

-özel tükenmeye tabi varlıklar

-gelecek yıllara ait gider ve gelir tahakkukları

-diğer duran varlıklar

 

13-Ek finansal tablolar nelerdir ?

-satışların maliyeti tablosu

-fon akım tablosu

-nakit akım tablosu

-kar dağıtım tablosu

-özkaynaklar değişim tablosu

 

14-Ekonomik rantabilite ne demektir ?

Vergiden önceki kar ile faiz giderlerinin toplanıp,pasife bölünmesiyle bulunur.Bu oran işletmenin kar durumunu gösterir

 

15-Envanter ne demektir ?

Saymak,kontrol etmek ve hesaplamak gibi işlemlerin yapılarak,belli bir tarihteki alacakların ve borçlarının miktarının belirlenmesi işlemine denir.Önce muhasebe dışı envanter yapılır,sonra muhasebe içi envanter yapılır.Muhasebe dışı envanter saymak ve hesaplamak işlemleridir,muhasebe içi envanter ise kar yada zararı tespit edip kaydetmek işlemleridir

 

16-Fifo yöntemini açıklayın ?

Üretime verilecek olan yada satılacak olan malların,stoklara ilk önce giren mallar olması yöntemidir.Bu yönteme göre üretime ilk giren üretimden ilk önce çıkar.Fifo yöntemi çabuk bozulan ve çabuk değer kaybeden mallar için kullanılır.Fifo yöntemi düşük karı yüksek gösterir

 

17-Finansal kaldıraç oranı nedir ?

Kısa vadeli yabancı kaynaklar ile uzun vadeli yabancı kaynaklar toplamının aktife(varlıklara) bölünmesiyle bulunan orandır.Bu oran varlıkların yüzde kaçının yabancı kaynaklarla finanse edildiğini gösterir

 

18-Finansman oranı nedir ?

Öz kaynakların,kısa vadeli yabancı kaynaklar ile uzun vadeli yabancı kaynaklar toplamına bölünmesiyle bulunan orandır.Bu oran işletmenin mali bağımsızlık derecesini gösterir

 

19-Finansal tablo analizleri nelerdir ?

-karşılaştırmalı(yatay) tablolar analizi ; bir işletmenin iki yada daha fazla dönemine ilişkin finansal tablolarının karşılaştırmalı olarak analiz edilmesidir

-yüzde(dikey) yöntemi analizi ; finansal tabloda yer alan her hesabın toplam gruba oranlanarak bulunmasıdır

-eğilim yüzdeleri(trend) analizi ; finansal tablolardaki kalemlerin dönemler arasında göstermiş olduğu artışların ve azalışların analiz edilmesidir

-oran(rasyo) yöntemi analizi ; gelir tablosu ve bilanço tablosu kalemlerinin birbiriyle olan ilişkilerinin oran olarak gösterilmesi analizidir

 

20-Gelir hesapları nedir ?

İşletmede gelir elde edildiğini gösteren hesaplardır.Gelir hesaplarında artışlar alacak tarafına,azalışlar da borç tarafına kaydedilir

 

21-Gelir tablusu ne demektir ?

Bir işletmenin bir faaliyet dönemi içinde elde ettiği gelirler ile yaptığı giderleri gösteren ve dönem sonunda bunları kar yada zarar olarak açıklayan temel finansal tablodur

 

22-Gelir tablosu hesapları(sonuç hesapları) nelerdir ?

-brüt satışlar                                                          -finansman giderleri

-satış indirimleri (-)                                              -olağandışı gelir ve karlar

-satışların maliyeti                                                -olağandışı gider ve zararlar

-faaliyet giderleri                                                  -dönem net karı/zararı

-diğer faaliyetlerden olağan gelir ve karlar

-diğer faaliyetlerden olağan gider ve zararlar

 

23-Gelir tablosu ilkeleri nelerdir ?

-gerçekleşmiş hasılat ilkesi

-uygun karşılık ilkesi

-uygun amortisman ilkesi

-değerlemede tutarlılık ilkesi

-tüm gelir ve giderlerin gösterilmesi ilkesi

-olağandışı gelir ve giderlerin ayrı gösterilmesi ilkesi

 

 

24-Genel geçici mizan nedir ?

Aralık ayı sonunda envanter işlemleri yapılmadan önce düzenlenen mizana denir.Genel geçici mizan tüm ayları kapsa ancak geçici niteliktedir

 

25-Gider hesapları nedir ?

İşletmede gider meydana geldiğini gösteren hesaplardır.Gider hesaplarında artışlar borç tarafına,azalışlar da alacak tarafına kaydedilir

 

26-İz bedeli ne demektir ?

Ekonomik ömrü tamamlandığı halde hala kullanılan iktisadi değerler ile gerçek değeri tespit edilemeyen iktisadi kıymetlerin muhasebeleştirilmesinde kullanılan  en düşük tutara denir

 

27-Kar yedekleri nedir ?

Yetkili organlar tarafından yada sözleşme gereği alınan kararlar gereğince dağıtılmamış olan ve işletme kalan karlardır.Yasal yedek,statü yedekleri,olağanüstü yedekler ve özel fonlar bu gruba ait hesaplardır

 

28-Kaynak hesapları nedir ?

Bilançonun pasifini gösteren,yani kısa vadeli yabancı kaynakları,uzun vadeli yabancı kaynakları ve özkaynakları gösteren hesaplardır.Kaynak hesaplarında ilk kayıt ve artışlar alacak tarafına,azalışlar da borç tarafına kaydedilir

 

29-Kesin mizan nedir ?

Dönem sonunda envanter işlemlerinin yapılması sonucunda ortaya çıkan sonuçlara göre düzenlenen mizana denir.Kesin mizan sonucu yevmiye defterine kaydedilen kayıtların defteri kebire doğru aktarılıp aktarılmadığı kontrol edilir

 

30-Kısa vadeli yabancı kaynak hesapları nelerdir ?

-mali borçlar

-ticari borçlar

-diğer borçlar

-alınan avanslar

-yıllara yaygın inşaat ve onarım hakedişleri

-ödenecek vergi ve diğer yükümlülükler

-borç ve gider karşılıkları

-gelecek aylara ait gelirler ve gider tahakkukları

-diğer kısa vadeli yabancı kaynaklar

 

31-Lifo yöntemini açıklayın ?

Üretime verilecek olan yada satılacak olan malların,stoklara son giren mallar olması yöntemidir.Bu yönteme göre üretime son giren üretimden ilk önce çıkar.Lifo yöntemi daha çok enflasyonist dönemlerde,malları daha az vergi alarak korumak için kullanılır

 

32-Mahsup fişi ne demektir ?

İşletmenin kasasına para girişine neden olmayan ve işletmenin kasasından da para çıkışına neden olmayan işlemlerin kaydedildiği fişlerdir.Burada ne borçlu hesapta ne de alacaklı hesapta kasa hesabı kullanılmaz(kredili mal alınması…)

 

 

 

33-Mali rantabilite ne demektir ?

Net kaynağın özkaynağa bölünmesiyle bulunur.Bu oran sonucu işletme yöneticilerinin başarı derecesi bulunur

 

34-Maliyet hesaplarından 7/A da yer alan hesaplar nelerdir ?

-direkt ilk madde ve malzeme giderleri

-direkt işçilik giderleri

-genel üretim giderleri

-hizmet üretim giderleri

-araştırma geliştirme giderleri

-pazarlama,satış ve dağıtım giderleri

-genel yönetim giderleri

-finanasman giderleri

 

35-Maliyet hesaplarından 7/B de yer alan hesaplar nelerdir ?

-ilk madde ve malzeme giderleri

-işçi ücret ve giderleri

-memur ücret ve giderleri

-dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler

-çeşitli giderler

-vergi,resim ve harçlar

-amortisman ve tükenme payları

-finanasman giderleri

-gider çeşitleri

-üretim maliyetleri

 

36-Maliyet muhasebesi kavramlarını açıklayınız ?

-gider ; işletmenin faaliyetlerini yürütebilmesi için belli bir döneme ait olan tüketilen mal ve hizmetlerin parasal ifadesidir

-harcama ; herhangi bir karşılığı ve amacı olmadan yapılan her türlü fedakarlıklardır

-maliyet ; bir varlığın elde edilebilmesi için yapılan harcamalrın tamamına denir

-zarar ; bilançoda azalışa neden olan,gelir ve giderler arasındaki olumsuz farka denir

 

37-Menkul kıymet değerleme çeşitleri nedir ?

-maliyet bedeli ; iktisadi kıymetin değerinin artırılması için yapılan giderlerin toplamıdır

-borsa rayici ; borsada kayıtlı olan iktisadi kıymetin değerlemeden önceki son işlem günündeki değeri

-tasarruf değeri ; iktisadi kıymetin değerleme gününde sahibi için arz ettiği değer

-itibari değer ; senetlerin üzerindeki yazılı olan değer

-rayiç bedel ; iktisadi kıymetin değerleme günündeki normal değeri

-emsal bedeli ; değeri belirlenemeyen iktisadi kıymetin,değerleme gününde satılması halinde haiz olduğu değerdir.

 

38-Muhasebe nedir ?

Mali nitelikteki olayları ve işlemleri kaydetme,sınıflandırma,raporlama ve yorumlama gibi temel fonksiyonları bulunan bilim dalıdır

 

 

 

 

39-Muhasebenin bölümleri nelerdir ?

-genel(finansal) muhasebe ; işletmenin sahip oldukları varlıkları ve bu varlıkları elde ettiği kaynakları göstermeye yardımcı olan muhasebe bölümüdür

-maliyet muhasebesi ; üretim işletmelerinin kullandıkları mal ve hizmetlerin üretim maliyetlerinin belirlenmesinde kullanılan muhasebe bölümüdür

-yönetim muhasebesi ; genel muhasebe ve maliyet muhasebesinden yararlanılarak yeni veriler üretecek olan işletme yöneticilerinin karar almada ihtiyaç duydukları sayısal bilgileri sağlayan muhasebe bölümüdür

-ihtisas muhasebesi ;herhangi bir sektörde uzmanlaşılmış olan muhasebe bölümüdür

 

40-Muhasebede kayıt araçları nelerdir ?

-yevmiye defteri

-defteri kebir

-envanter defteri

-işletme defteri

 

41-Muhasebe sürecini anlatınız ?

àdönem başı(açılış) bilançosu düzenlenir

àmuhasebe fişleri düzenlenir

àdefterlere kayıt yapılır(yevmiye-defteri kebir,yardımcı defter)

àgenel geçici mizan(aylık mizan) düzenlenir

àenvanter işlemleri yapılır(muhasebe dışı-muhasebe içi)

àkesin mizan düzenlenir

àdönem sonu(kapanış) bilançosu ve gelir tablosu düzenlenir

àkapanış kaydı yapılır

 

42-Muhasebenin temel kavramları nelerdir ?

-sosyal sorumluluk                   -tarafsızlık ve belgelendirme

-kişilik                                      -tutarlılık

-işletmenin süreklilliği             -tam açıklama

-dönemsellik                            -ihtiyatlılık

-parayla ölçülme                      -özün önceliği

-maliyet esası                           -önemlilik

 

43-Muhasebenin temel fonksiyonları nelerdir ?

-kaydetme

-sınıflandırma

-özetleyerek raporlama

-yorumlama

 

44-Nakit oranı nedir ?

Hazır değerlerin kısa vadeli yabancı kaynaklara bölünmesiyle,yada dönen varlıklardan stokların ve alacakların çıkarılmasıyla kısa vaddeli yabancı kaynakları bölünmesi sonucu bulunan orana denir.Bu oran stok satışının ve alacaklarının tahsilinin durması durumunda işletmenin kısa vadeli borçlarını ödeyebilme gücünü gösterir

 

45-Nazım hesapları nedir ?

İşletmenin varlıklarını,kaynaklarını,gelirlerini ve giderlerini değiştirmeyen hesaplardır.Bu hesap yalnızca bilgi vermek amacıyla ve tam açıklama kavramı gereğince kullanılır

 

46-Özel maliyet nedir ?

Kiralanan bir taşınmazın genişletilmesi yada ekonomik değerinin artırılması amacıyla yapılan,sökülmesi halinde hiçbir şeye yaramayacak olan harcamaların izlendiği hesaptır(asma kat …)

 

47-Özkaynak hesapları nelerdir ?

-ödenmiş sermaye

-sermaye yedekleri

-kar yedekleri

-geçmiş yıllar karları

-geçmiş yıllar zararları

-dönem net karı/zararı

 

48-Pasifi düzenleyici hesaplar nelerdir ?

-borç senetleri reeskontu

-ödenmemiş sermaye

-menkul kıymet ihraç farkı

-dönem karının peşin ödenen vergi ve diğer yükümlülükleri

-dönem net zararı

-geçmiş yıl zararları

 

49-Reeskont ne demektir ?

Vadesi henüz gelmemiş olan alacak senetlerinin ve borç senetlerinin,üzerinde yazılı olan değerlerin gerçek değerlerine dönüştürülmesine denir

 

50-Safha(evre) maliyet sistemini açıklayın ?

Birbirine benzer yada tek tip mamülleri seri şekilde üreten işletmelerde kullanılan sistemdir

 

51-Sermaye yedekleri nedir ?

Sermaye hareketleri sonucu ortaya çıkan ve işletmede bırakılan tutarların izlendiği hesaptır.Hisse senedi ihraç primleri,hisse seneti iptal karları,maddi duran varlığı yeniden değerleme değerleme artışları,iştirakleri yeniden değerleme ve maaliyet artış fonu bu gruba ait hesaplardır

 

52-Sipariş maliyet sistemini açıklayın ?

Belli partiler halinde üretim yapan ve her partide diğerlerinden farklı türde ve farklı nitelikte mamüller üreten işletmelerde kullanılan sistemdir

 

53-Stok bağımlılık oranı nedir ?

Kısa vadeli yabancı kaynaklardan hazır değerlerin çıkarılmasıyla stoklara bölünmesi sonucu bulunan orana denir

 

54-Stok değerleme yöntemleri nelerdir ?

-lifo (son giren ilk çıkar)

-fifo (ilk giren ilk çıkar)

-ortalama maliyet (basit-hareketli-tartılı)

-gerçek maliyet

 

 

 

55-Stok devir hızı nedir ?

Satılan ticari mallar maliyetinin ortalama stoğa [ (dönem başı stok + dönem sonu stok) / 2 ] bölünmesiyle bulunan orandır

 

56-Swot analizi nedir ?

Bir işletme yada kurumun güçlü yönlerini,zayıf yönlerini,fırsatlarını ve tehditlerini ayrıntılı şekilde incelemeye yarayan analizdir

 

57-Tahsil fişi ne demektir ?

İşletmenin kasasına para girişine neden olan işlemlerin kaydedildiği fişlerdir.Burada borçlu hesap herzaman kasa hesabıdır(peşin mal satılması…)

 

58-Tediye fişi ne demektir ?

İşletmenin kasasından para çıkışına neden olan işlemlerin kaydedildiği fişlerdir.Burada alacaklı hesap herzaman kasa hesabıdır(peşin mal alınması…)

 

59-Tek düzen hesap planındaki hesap grupları nelerdir ?

à 1-dönen varlıklar

à 2-duran varlıklar

à 3-kısa vadeli yabancı kaynaklar

à 4-uzun vadeli yabancı kaynaklar

à 5-özkaynaklar

à 6-gelir gider(sonuç) hesapları

à 7-maliyet hesapları

à 8-serbest hesaplar

à 9-nazım hesapları

 

60-Temel finansal tablolar hangileridir ?

-bilanço tablosu

-gelir tablosu

 

61-Uzun vadeli yabancı kaynak hesapları nelerdir ?

-mali borçlar

-ticari borçlar

-diğer borçlar

-alınan avanslar

-borç ve gider karşılıkları

-gelecek yıllara ait gelirler ve gider tahakkukları

-diğer uzun vadeli yabancı kaynaklar

 

62-Ücret tahakkuk kaydında yer alan hesaplar nelerdir ?

-personel avansları

-personelden alacaklar

-personel borçlar

-ödenecek vergi ve fonlar

-ödenecek sosyal güvenlik kesintileri

 

 

 

 

63-Varlık hesapları nedir ?

Bilançonun aktifini gösteren,yani dönen varlıklarını ve duran varlıklarını gösteren hesaplardır.Varlık hesaplarında ilk kayıt ve artışlar borç tarafına,azalışlar da alacak tarafına kaydedilir

 

64-Yatay eşgüdümleme ne demektir ?

Bir örgüt hiyerarşisinin aynı düzeyde bulunan bölümler arasında yapılan uyumlaştırmaya denir.Bu uyumlaştırmada her yönetici kendi bölümünden sorumludur

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KAMU YÖNETİMİ SORULARI

 

1-Yönetimin fonksiyonları(posdcorb) nedir ?

-planlama

-örgütlenme

-personel bulma ve yetiştirme

-emir komuta

-koordinasyon

-raporlama

-bütçeleme

 

2-Klasik yönetim kuramları nelerdir ?

-bilimsel yönetim yaklaşımı

-yönetim süreci yaklaşımı

-bürokrasi yaklaşımı

 

3-Douglas Mc Gregor’un x ve y yaklaşımı nedir ?

X ve Y kuramlarının temel noktası,yöneticilerin davranışları,yöneticilerin diğer kişilere bakış açısına bağlıdır.Burada X kuramının amacı insanları yumuşak başlı hale getirip her söyleneni yapmasını sağlamaktır.Y kuramının amacı ise kişilerin kendi kendini kontrol etmesi ve kendine yön vermesidir

 

4-Abraham Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisi nasıldır ?

à 1-fizyolojik ihtiyaçlar

à 2-güvenlik ihtiyacı

à 3-sosyal ilişkiler ve sevgi ihtiyacı

à 4-saygınlık ve takdir edilme ihtiyacı

à 5-kendini gerçekleştirme

 

5-Toplam kalite yönetiminin temel unsurları nelerdir ?

-müşteri odaklılık

-tam katılım

-sürekli iyileştirme

-üst yöneticilerin liderliği

-önlemeye dönük yaklaşım

 

6-Z tipi örgüt yapısı nedir ?

William Ouchi tarafından geliştirilmiştir.Bu örgüt yapısına göre,işçiye işçi olarak değil insan olarak bakılır.Uzmanlığa dayalı olmayan kariyer anlayışı hakimdir ve terfi etmek çok zor ve yavaştır

 

7-Weber bürokrasi yaklaşımına göre otorite kaça ayrılır ?

-geleneksel otorite

-karizmatik otorite

-hukuki(yasal) otorite

 

8-Oligarşinin tunç kanunu nedir ?

Robert Michels tarafından geliştirilimiştir.Michels göre parti içi oligarşi gözlemlerinden hareket ederek,demokratik rejimlerin zamanla oligarşşiye dönüşmesinin kaçınılmaz olduğunu savunmuştur.Michels e göre kim örgütten bahsediyorsa oligarşiden söz ediyor demektir

9-Örgüt tipleri nelerdir ?

-dikey örgütleme

-dikey ve kurmay örgütleme

-fonksiyonel örgütleme

-komite tipi örgütleme

-biçimsel ve biçimsel olmayan örgütleme

 

10-Örgütlenme ilkeleri nelerdir ?

-iş bölümü ilkesi

-hiyerarşik yapı ilkesi

-emir komuta birliği ilkesi

-yetki devri ilkesi

-koordinasyonun sağlanması ilkesi

-yetki denkliği ilkesi

 

11-Henry Fayola göre örgütün faaliyet alanları nelerdir ?

-teknik

-ticari

-finansal

-muhasebe

-yönetim

-güvenlik

 

12-Hiyerarşik denetim nedir ?

Aynı kamu tüzel kişiliği içinde üstlerin astlarının eylem ve işlemlerini denetlemesidir(bakanın valiyi denetlemesi)

 

13-Vesayet denetimi nedir ?

Merkezi yönetim birimlerinin farklı tüzel kişiliğe sahip olan yerinden yönetim kuruluşları üzerindeki denetimidir(valinin belediye başkanını denetlemesi)

 

14-Ombudsman(kamu denetçisi) ne demektir ?

Mağdur olan ve şikayetleri olan vatandaşların şikayeti üzerine harekete geçen,geniş yetkilerle donatılmış olan ve yönetimin yapmış olduğu haksızlıkları bulup kamu hizmetinin daha iyi işlemesini sağlayan kişilerdir.Kamu denetçilerinin ve kamu baş denetçisinin görev süresi 5 yıldır

 

15-Merkezden yönetimin yararları nelerdir ?

-güçlü bir devlet yapısı oluşur

-harcamalar dengeli dağıtılır

-hizmetler daha ucuza üretilir

-ülkenin her yerine eşit derecede hizmet gider

-kamu görevlileri yerel etkilerden ve baskılardan kurtulur

 

16-Merkezden yönetimin zararları nelerdir ?

-büreokrasi artar

-kırtasiyecilik artar

-demokratik ilkelere uygun değildir

-yerel ihtiytaçların merkezden saptanması zor olur

 

17-Yetki genişliği nedir ?

Merkezi yönetimin sakıncalarını giderebilmek için,merkezi yönetim adına ve merkezi yönetime danışmadan taşrada karar alabilme yetkisine denir.Yetki genişliği sadece il idaresine yani valiye tanınmış bir yetkidir

 

18-Yerinden yönetimin yararları nelerdir ?

-demokratik ilkelere daha uygundur

-hizmetler ihtiyaçlara uygun olarak yürütülür

-bürokrasi azalıt

-kırtasiyecilik azalır

 

19-Yerinden yönetimin zararları nelerdir ?

-ülkenin bütünlüğünün bozulmasına yol açar

-partizancılık artar

-hizmetler eşit şekilde dağıtılamaz

-kaynak israfı artar

 

20-Bağımsız idari otoriteler nelerdir ?

-radyo ve televizyon üst kurulu

-telekomünikasyon kurumu

-sermaye piyasası kurumu

-bankacılık düzenleme ve denetleme kurumu

-enerji piyasası düzenleme kurumu

-kamu ihale kurumu

-rekabet kurumu

-tütün ve alkol piyasası düzenleme kurumu

 

21-Devletin unsurları nelerdir ?

-insan unsuru(halk)

-toprak parçası(ülke)

-egemenlik unsuru

-hükümet

 

22-Yönetişimin özellikleri nelerdir ?

-katılımcılık

-şeffaflık

-eşitlik

-etkinlik

-hesap verebilirlik

 

23-Sistem yaklaşımının unsurları nelerdir ?

-girdi

-çıktı

-geri bildirim(feedback)

-negatif entropy

-alt sistem

 

 

 

 

24-Sistem yaklaşımının işleyiş süreci nasıldır ?

à 1-girdi

à 2-dönüşüm süreci

à 3-çıktı

à 4-geri besleme

 

25-Kavramlar,eserler,yaklaşımlar ve bunları ileri sürenler ?

İbni Haldun à mukaddime

Nizamülmülk à siyasetname (büyük selçuklu devleti veziri)

  1. Taylor à bilimsel yönetimin ilkeleri
  2. Fayol à genel ve endüstriyel yönetim

Gulick ve Urwick à yönetim bilimi üzerine yazılar

Gulick ve Urwick à podscorb

  1. Machiavelli à prens
  2. Bodin à devletin altı kitabı (egemenlik kavramını siyaset literatürüne sokan kişi)
  3. Weber à bürokrasi yaklaşımı
  4. Marx à kapital
  5. Montesquieu à güçler ayrılığı ilkesi

J.J. Rousseau à sosyal sözleşme

  1. Hobbes à leviathan (insan insanın kurdudur)
  2. Mayo à hawthorne araştırmaları
  3. McGregor à x ve y kuramı
  4. Maslow à ihtiyaçlar hiyerarşisi
  5. Likert à sistem 1 – sistem 4 modeli
  6. Herzberg à çift faktör kuramı
  7. Bertanffy à sistem yaklaşımı
  8. Ouchi à z tipi örgüt yapısı
  9. White à kamu yönetiminin incelemesine giriş(kamu yönetimi alanındaki ilk ders kitabı)
  10. Michels à oligarşinin tunç kanunu
  11. Rizzi à bürokratik kollektivizm
  12. Pareto à yönetici elit
  13. Vroom à beklenti kuramı

 

Benzer Yazılar:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir