Türk idare tarihi

Cevapla
enstitu
Mesajlar: 1
Kayıt: 28 Haz 2019 08:39
İletişim:

28 Haz 2019 09:25

ürklerde İmparatorluk İdaresinin Yapı Taşları
İlkeler:
Oksızlık (Bağımsızlık) : Orhon yazıtlarında kaybedilen özgürlüğe ağıt yakılmaktadır. Yerleşik toplumlar ve yerleşik hayata geçme düşünceleri hep küçümsenmiştir.
Uluş (Ülke) : Ülke topraklarının hanedan ailesine değil, devleti oluşturan tüm halka ait olduğu anlayışı geçerlidir.
Kün (Halk) : Kişinin oturacağı yer veya savaşta hangi mevzide savaşacağı statüsüne yani “onuruna” göre belirlenmiştir.
Töre (Kanun) : Mücadelenin hakim olduğu coğrafyaya düzen nizam getirmiştir. Türk dilindeki “törüg” kanun ile eş anlamlıdır. Tahta oturan kağan’ın ilk icraatları arasında töreleri yenilemek veya yeni töre yayınlamak vardır. Ele geçirilen teni topraklarda da töreler uygulanırdı.
Tuğ : Tepesinde altın vb. değerli bir maden (element) kullanılan mızraktır.
Toy (Kurultay – Meclis)
Dönem kayıtlarında anlaşıldığı üzere toyun yılda 3 defa olmak üzere toplanması töredendi. Toylara moğollarda sadece asiller katılırdı. Hun ve Göktürklerde ise halkta iştirak edebiliyordu.

Toyun yasa yapma yetkisi vardı. Kağan bulunmadığı dönemlerde toy “ayguci” veya “üge” ünvanlı danışman başkanlığında toplanırdı. Hanedan üyelerince kullanılan üst makamlar verasetle çocuklarına devredilebiliyordu.

Buyruk (Kağan’ın yardımcıları – Bakanlar)
Çin kaynaklarına göre söz konusu kurul 6-9 üyeden oluşuyordu ve buyruklar sorumluluklar açısından iç ve dış olarak ayrılırdı. Her buyruk taşıdığı sorumluluğa göre ayrı bir ünvan alırdı. Buyruklar kağana karşı sorumludur ve kağan tarafından göreve getirilir.

Hatun (Eş)
Kağanın eşidir. Karar alma sürecinde en az kağan kadar etkilidir. Kendilerine ait otağları ve buyrukları bulunmaktaydı. Protokolde eşlerinin yanında yer alırlardı. Diplomaside elçi gönderip, elçi kabul ederlerdi.

Tigin (Şehzade)
Tiginlerin idare sanatında tecrübe kazandıkları asıl mevki devletin sağ ve sol kolunda verilen “başbuğluk” göreviydi. Görevlendirme ile beraber kendisine bir tümen asker tahsis edilir ve emrine verilirdi. Taşranın tümünü merkeze bağlayan ve yönler üzerinden taksime tabi tutulan makamların sayısı Asya Hunlarında 16, Göktürklerde 28’di. Kağandan sonra en büyük makam devletin sol kolunun idaresinde bulunan sorumlu “yabgu” makamıydı.

Uygur döneminde ön plana çıkmış Tamgacı idari yetkilerin yanında mali yetkiler ile de donatılmıştı. Başvekil gibi görünür, her personel atamasında onun imzası bulunurdu. Finansal harcamalarla ilgili her türlü belgenin altına Tamgacı‘nın mührünü koymaları istenmişti.
Cevapla
  • Benzer Konular
    Cevaplar
    Görüntü
    Son mesaj

“Tarih Ders Notları” sayfasına dön

  • Bilgi
  • Kimler çevrimiçi

    Bu forumu görüntüleyen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 5 misafir