Maliyet muhasebesi hatırlatma notları

HATIRLATMA NOTLARI

MALİYET MUHASEBESİ

 

  • ___________ /___________________

      DİMM gideri Yansıtma

      D.İŞÇ.gideri Yansıtma

      GÜG gideri Yansıtma

                                         DİMM gideri                                        Gider ve yansıtma hesaplarının

                                         D.işçilik gideri                                                   kapatılması

                                         GÜG gideri

      _____________ /______________________

  • ____________ / _________________________

      Yarı mamul-üretim

                             DİMM gideri Yansıtma                                   Üretim maliyetlerinin üretime aktarılması

                             D.işçilik gideri Yansıtma                                                 devri, yüklenmesi.

                             GÜG Yansıtma

      ____________ / __________________________

  • dağıtım= Giderin tüm gider yerlerine dağıtılması

      2.dağıtım=Yardımcı gider yerlerinde toplanan giderlerin esas gider yerlerine dağıtılmasıdır.

      3.dağıtım=Esas gider yerlerinde toplanan giderlerin mamullere (ürünlere) dağıtılmasıdır.

  • Maliyet = Bir mamul veya hizmetin edinilmesi için o dönem içinde yapılan harcamalarla daha önceki dönemde yapılan harcamalarda o mamul ve hizmetin edinilmesinde katlanılan fedakârlıkların parasal tutarıdır.

  • Harcama= Bir mamul fayda ve hizmet sağlanması veya herhangi bir edim karşılığı olmaksızın ortaya çıkan yükümlülük nedeniyle yapılan ödeme ve borçlanma.

  • Maliyet, herhangi bir malı veya hizmeti, kullanıldığı veya satıldığı yerde veya durumda elde edebilmek için doğrudan doğruya ve dolaylı olarak yapılan toplam harcamalardır.

  • Gider; işletmenin belirli bir dönemdeki mamul teslimi veya üretim, hizmet kullanımı veya sürekli ana iş konusuyla ilgili diğer işlemleri sonucunda işletmenin varlıklarında meydana gelen azalışlar veya yükümlülüklerinde meydana gelen artışlardır.(bilânço yaklaşımı)

  • Gider; işletmenin faaliyetini ve varlığını sürdürebilmesi ve bir ekonomik yarar ( gelir elde etmesi ) sağlaması için belli bir dönemde kullandığı ve tükettiği girdilerin faydası tükenmiş maliyetlerinin hâsılattan düşülen kısmı (gelir tab. yaklaşımı)

 

  • Zarar; belli bir dönemde işletmenin özsermayesinde giderler ve işletmeden çekilen değerler hariç, olağandışı faaliyetler veya arızi yapılan işlemler ve olaylar sonucu meydana gelen azalışlar.(bilânço yaklaşımı)

  • Zarar; belli bir dönemde işletme faaliyetlerinin sürdürülmesi ve bir gelir elde edilmesi dışında arızi iş ve olaylardan dolayı kullanılan veya tüketilen varlıkların hâsılattan düşülen, yararı tükenmiş maliyetler ( gelir tab. yaklaşımı)

 

  • Değişken Maliyetler = Toplamda değişen, birim başı sabit.

  • Sabit Maliyetler = Toplamda sabit, birim başına değişen

 

 

  • Yapısal Giderler -> İşletmenin yapısına bağlı olarak ortaya çıkan, kısa dönemde alınacak kararlardan etkilenmeyen işletme faaliyetlerinin sürdürülmesi için yapılması zorunlu olan (kira, amortisman, yönetici giderleri)
  • Programlanmış -> Reklâm, araştırma geliştirme giderleri.
OKUMALI:  Başabaş noktası nedir?

 

Maliyetin Kapsamına Göre;

                         

  • TAM MALİYET SİSTEMİ = DİMM + D.İşç. + Değ. GÜG + sbt GÜG

       DEĞİŞKEN MALİYET = DİMM + D.İşç + Değ. GÜG

       NORMAL MALİYET = DİMM + D.İşç + Değ. GÜG + sbt GÜG  (kapasite Kul. oranı)

       ASAL MALİYET = DİMM + D.İşç.

Maliyetlerin Saptanma Şekline Göre;

 

  • Sipariş Maliyet = Belli partiler halinde üretim yapan ve her partide farklı tür ve nitelikte mamul üreten.

       Safha (evre ) Maliyet = Birbirini izleyen aşamalarda sürekli ve seri olarak kitle halinde ürün üreten.

Maliyetlerin Saptanma Zamanına göre;

Fiili Maliyet = Faaliyet yapıldıktan sonra fiilen gerçekleşen tutarları esas alan maliyet sistemidir.

Tahmini Maliyet = Bilimsel olmayan, geçmiş deneyimlerden yararlanılarak önceden tahmin edilen maliyet sistemidir.

Standart Maliyet = Bilimsel yöntemlere göre gerçekleşmesi gereken maliyet sistemidir.

  • Maliyet Muhasebesi Bağlantı Hesabı= Maliyet muhasebesi ile genel muhasebenin birbirinden bağımsız olan işletmelerde genel muhasebe tarafından kullanılır.
  • Maliyet muhasebesi yansıtma hesabı= Maliyet muhasebesi ile genel muhasebenin birbirinden bağımsız olan işletmelerde maliyet muhasebesi tarafından kullanılır.

  • Maliyetler = Ürünlere yüklenmelerine göre ->Direkt, endirekt

                          Faaliyet hacmiyle ilişkilerine göre -> Değişken, Sabit.

                          Çeşitlerine göre -> İlk madde ve malzeme, İşçi ücret gideri, Memur ücret gideri, Dışardan sağlanan fayda ve hizmetler, Çeşitli giderler, Vergi resim ve harçlar, Amortisman ve tükenme payları, Finansman giderleri.

                         Fonksiyonlarına Göre ->Tedarik (satın alma ) giderleri, üretim giderleri, Araştırma geliştirme giderleri, Pazarlama ve satış dağıtım giderleri, Genel yönetim giderleri, Finansman giderleri.

 

 

  • Stok bulundurma maliyeti ile sipariş maliyeti toplamının en az olduğu nokta optimal sipariş miktarı

 

DAĞITIM YÖNTEMLERİ

 

  • dağıtım= Giderin tüm gider yerlerine dağıtılması

      2.dağıtım=Yardımcı gider yerlerinde toplanan giderlerin esas gider yerlerine dağıtılmasıdır.

       3.dağıtım=Esas gider yerlerinde toplanan giderlerin mamullere (ürünlere) dağıtılmasıdır

 

2.Dağıtım türleri :

 

  • Basit Dağıtım -> Yardımcılar dikkate alınmaz. Birbirlerine pay vermez. Sadece esas üretim ile dönem gider yerlerine pay verir.
OKUMALI:  Tröst ile kartelin farkı nedir?

 

  • Kademeli dağıtım -> Dağıtıma tabi gider yerleri arasındaki yarar ve hizmet alışverişi belli bir sıra içinde tek yönlü olarak dikkate alınır.

 

 

  • Matematiksel -> Yardımcı gider yerlerinin birbirlerinden yararlanma yüzdeleri ve esas gider yerlerine verdikleri paylar hesaplanır. Yardımcılar kendilerinden pay almaz, birbirlerinden pay alırlar.

 

  • Karşılıklı -> Hizmet alışverişi dikkate alınmakta giderler yardımcı üretim ve hizmet gider yerlerine karşılıklı dağıtılmakta.

 

  • Planlı dağıtım -> Tahmin yoluyla veya bütçeler aracılığı ile giderler belirlenerek saptanan dağıtım oranlarına göre dağıtılırlar.

 

  • Yan ürünlerinin hesaplanmasında kullanılan yöntemler

 

 

  • Brüt satış hasılatı
  • Net satış hasılatı
  • Satış fiyatından geriye doğru hesaplama
  • Tedarik değerinin esas alınması.

 

 

 

  • Birleşik giderlerin ortak ürünler arasında dağıtımında kullanılan yöntemler

 

-Üretim miktarı

-Katsayı

-Piyasa değeri

-Net satış hasılatı

-Standart verim

FARK FORMULLERİ

* DİMM Farkları

DİMM Miktar farkı = ( Fiili miktar – Standart Miktar ) * Standart Fiyat

DİMM Fiyat farkı    = ( Filli Fiyat- Standart Fiyat ) * Fiili Miktar

* D.İŞÇİLİK Farkları

D.İşçilik Süre Farkı = ( Fiili Süre – Standart Süre ) * Standart Ücret

D.İşçilik Ücret Farkı = ( Fiili Ücret – Standart Ücret ) * Fiili Süre

* GÜG Farkları

 

GÜG Bütçe farkı = Fiili GÜG – Fiili çalışma hacmindeki bütçelenmiş GÜG

GÜG verimlilik farkı = ( Fiili çalışma hacmi – olması gereken çalışma hacmi) x Standart GÜG                                                                                                                            değişken oran

Kapasite farkı = ( Bütçe kapasitesi – Fiili kapasite ) x Standart sabit  GÜG yük. oranı

 

 

Değişken GÜG ile ilgili ……… Verimlilik farkı

Sabit GÜG ile ilgili ……………  Kapasite farkı

 

 

* Enflasyonist ortamlarda maliyetin düşük, stok maliyeti ve karın yüksek olduğu yöntem : FIFO

 

 

 

 

 

 

                           SMMM TABLOSU              

DİMM Gideri                 Direkt işçilik gideri               Genel Üretim Giderleri

 

 

 

                             Toplam Üretim Maliyeti

                                 DBYM (+)

                                 DSYM (-)

                            Üretim mamul Maliyeti

                                 DB Mamul (+)

                                 DS Mamul Maliyeti

                            Satılan Mamul Maliyeti

 

 

 

 

 

 

                                                                                        

İlk yorumu siz yapın

Yorum yapın

E-posta adresiniz başkaları tarafından gözükmeyecektir.